Bé ăn dặm khi nào là tốt nhất?

Ngày: 28/01/2021

Khi nào cho bé ăn dặm là vấn đề khiến nhiều bà mẹ trẻ băn khoăn, thắc mắc, nhất là khi chăm sóc "tập đầu". Mẹ nên tìm hiểu kỹ trước khi tập cho bé ăn dặm, từ cách bắt đầu, cách cho con ăn đến dụng cụ ăn dặm cho bé. Bởi đây là "bước ngoặt" thay đổi quan trọng trên hành trình phát triển của trẻ.

Dấu hiệu cho thấy bé đã sẵn sàng cho quá trình ăn dặm

Khi nào cho bé ăn dặm là vấn đề khiến nhiều bà mẹ trẻ băn khoăn, thắc mắc, nhất là khi chăm sóc “tập đầu”.

Khi nào cho bé ăn dặm là vấn đề khiến nhiều bà mẹ trẻ băn khoăn, thắc mắc, nhất là khi chăm sóc "tập đầu".

Khi bé muốn ăn dặm sẽ có những biểu hiện sau: 

  • Sau khi bú no sữa, em bé của bạn vẫn còn khóc và đòi bú thêm. Em bé có vẻ không muốn đợi đến lần bú kế tiếp và trở nên cáu kỉnh hoặc mút tay.
  • Em bé của bạn trông rất hứng khởi khi bạn ăn, và dường như muốn đưa tay với lấy thức ăn mà bạn đang cầm.
  • Khi đưa thìa gần miệng trẻ, nếu bé cố gắng mở miệng thay vì dùng phản xạ của trẻ sơ sinh và đẩy muỗng ra, điều này đồng nghĩa bé muốn ăn dặm lắm rồi.
  • Những giấc ngủ ban ngày cũng trở nên thất thường, ngủ không yên hoặc thức dậy sớm sau khi ngủ chợp mắt.
  • Trước đây em bé của bạn ngủ suốt đêm, thì khi đến gần tháng thứ 6 trẻ bắt đầu lặp lại lịch sử khóc đòi ăn đêm. Đây cũng là một trong những dấu hiệu trẻ đang có nhu cầu bổ sung thêm nguồn thực phẩm có thể giúp trẻ ngủ thẳng giấc và không bị cơn đói cồn cào làm phiền giữa đêm.

Khi nào cho bé ăn dặm? 

Giai đoạn 6 tháng tuổi là giai đoạn phù hợp để bổ sung thêm dưỡng chất cho bé từ những loại thực phẩm khác ngoài sữa mẹ, đó chính là giai đoạn ăn dặm.

Giai đoạn 6 tháng tuổi là giai đoạn phù hợp để bổ sung thêm dưỡng chất cho bé từ những loại thực phẩm khác ngoài sữa mẹ, đó chính là giai đoạn ăn dặm.

Khi trẻ từ 0 - 6 tháng tuổi, sữa mẹ là nguồn thức ăn tốt nhất, bổ sung đầy đủ dinh dưỡng, giúp bé dễ tiêu hóa, dễ hấp thụ, ít có khả năng gây dị ứng, tăng chức năng của hệ miễn dịch và an toàn tuyệt đối với sức khỏe của trẻ nhỏ. 

Tuy nhiên, khi trẻ được 6 tháng tuổi, trọng lượng cơ thể của bé đã phát triển lớn hơn rất nhiều do đó chỉ cung cấp dinh dưỡng từ sữa mẹ là không đủ. Do đó, giai đoạn 6 tháng tuổi là giai đoạn phù hợp để bổ sung thêm dưỡng chất cho bé từ những loại thực phẩm khác ngoài sữa mẹ, đó chính là giai đoạn ăn dặm.

Việc xác định thời điểm khi nào cho bé ăn dặm là vô cùng quan trọng. Việc cho trẻ ăn dặm quá sớm hay quá muộn sẽ ảnh hưởng tới hệ tiêu hóa, ảnh hưởng tới sự phát triển, khả năng ăn thô sau này của bé. Ngoài ra, bé ăn dặm sẽ được bổ sung thêm các vitamin, dưỡng chất thiết yếu trên quỹ đạo phát triển toàn diện và khỏe mạnh.

5 nguyên tắc giúp trẻ ăn dặm đúng cách

Để quá trình ăn dặm của trẻ luôn được suôn sẻ mẹ nên cần nhớ 5 nguyên tắc

Để quá trình ăn dặm của trẻ luôn được suôn sẻ mẹ nên cần nhớ 5 nguyên tắc.

Chuyển sang giai đoạn ăn dặm là mốc thời gian quan trọng cho cả mẹ và bé, Tuy vậy, không có một quy tắc nhanh chóng và dễ dàng nào khi bắt đầu việc cho ăn dặm, nhưng tốt hơn cả là bắt đầu một cách từ từ và các mẹ cần đảm bảo những nguyên tắc sau:

1. Thức ăn gần giống với sữa mẹ hoặc sữa công thức

Từ khi chào đời, sữa là món ăn đầu tiên bé được “thưởng thức”, do đó khi chuyển qua quá trình ăn dặm, các mẹ nên lưu ý cho trẻ tập ăn dặm những thức ăn gần giống với sữa mẹ hoặc gần giống với sữa công thức để bé quen dần. Bước đầu mẹ nên lựa chọn bột ngọt khi tập cho trẻ ăn dặm vì mùi vị “tương tự” với sữa mẹ, rồi sau đó sẽ dần thay thế bằng bột mặn với nhiều thành phần dinh dưỡng hơn. Đây được gọi là nguyên tắc “ngọt - mặn” mà các mẹ cần ghi nhớ. 

2. Nguyên tắc “loãng - đặc”

Để quá trình ăn dặm của trẻ luôn được suôn sẻ, thì mẹ nên cần nhớ nguyên tắc “loãng - đặc” để giúp trẻ không bị “phản ứng” khi tiếp xúc với thức ăn lạ và hệ tiêu hóa của trẻ có thể tiêu hóa được những thức ăn phức tạp hơn.

3. Nguyên tắc “ít - nhiều”

Cách cho trẻ ăn dặm khoa học, hợp lý nhất đó là áp dụng nguyên tắc “ít - nhiều” để luyện tập cho hệ tiêu hóa của trẻ thích ứng dần với lượng và thành phần thức ăn ngày càng phong phú. Mẹ nên cho trẻ ăn dặm với lượng ít rồi tăng dần sẽ đảm bảo sự tiêu hóa và cung cấp đầy đủ năng lượng - dưỡng chất cần thiết cho nhu cầu tăng trưởng và phát triển của trẻ.

4. Nguyên tắc “tô màu bát bột”

Nguyên tắc “tô màu chén bột” nghĩa là bột ăn dặm của trẻ cũng đảm bảo đủ 4 nhóm thức ăn quan trọng giúp trẻ phát triển tốt.

5. Nguyên tắc “không ép trẻ ăn”

Khi trẻ không muốn ăn nữa hoặc tỏ ra phản đối với việc ăn dặm, cha mẹ nên cho trẻ tạm ngưng việc ăn dặm trong khoảng thời gian 5 -7 ngày rồi tiếp tục để trẻ không thấy bị bắt ép hoặc căng thẳng trong việc ăn dặm. Nếu lần đầu chưa thành công, mẹ hãy kiên trì thử lại. Nói chung, thường phải sau 6-10 lần trẻ mới chấp nhận thức ăn mới và khả năng này tăng lên đáng kể sau 12-15 lần thử. Đây được gọi là nguyên tắc “không ép trẻ ăn” mà cha mẹ cần nắm rõ. 

Những loại thực phẩm mẹ nên chuẩn bị để bé ăn dặm

Khi trẻ tròn 6 tháng tuổi, bé cần ăn dặm và phải được ăn dặm đúng cách

Khi trẻ tròn 6 tháng tuổi, bé cần ăn dặm và phải được ăn dặm đúng cách

Để trẻ phát triển toàn diện, khi trẻ bắt đầu ăn dặm cha mẹ vẫn cần duy trì hàng ngày cho trẻ dùng sữa mẹ hoặc sữa công thức, ít nhất 3 - 4 lần và ăn từ 2 bữa bột cháo/ngày rồi tăng dần lên 3 - 4 bữa bột/ngày khi bé 1 tuổi.

Khi trẻ tròn 6 tháng tuổi, bé cần ăn dặm và phải được ăn dặm đúng cách, đó là bột/cháo nấu và đảm bảo cân đối 4 nhóm thực phẩm như sau:

Nhóm chất béo

Trong cơ thể con người, chất béo ngoài việc cung cấp năng lượng, còn là thành phần của màng tế bào và mô não. Nhóm chất béo đóng vai trò quan trọng là dung môi giúp các vitamin A,D,E,K... hòa tan hấp thu vào cơ thể. 

Dầu thực vật (đậu nành, mè, dầu cá hồi…) và mỡ động vật (mỡ gà, mỡ lợn…) đều là những chất béo tốt cần thiết cho sự phát triển của bé. Cha mẹ nên cho trẻ ăn dặm xen kẽ các bữa dầu và mỡ với tỷ lệ là 1:1. Tuy nhiên, một lưu ý là riêng dầu gấc không nên cho trẻ ăn hàng ngày mà chỉ nên 1 - 2 lần/ tuần để tránh vàng da do thừa vitamin A. 

Nhóm chất đạm

Chất đạm đóng vai trò quan trọng trong sự phát triển của bé. Trong cơ thể, đạm sẽ cung cấp các axit amin cần thiết thúc đẩy sự tăng trưởng và phục hồi của tế bào.

Những thực phẩm giàu đạm, dễ tiêu như thịt nạc lợn, gà, lòng đỏ trứng gà được các chuyên gia khuyến nghị dùng cho trẻ khi mới bắt đầu tập ăn dặm. Sau đó cho trẻ ăn thịt bò, cá, tôm, cua khi sang tháng thứ 7. Trẻ trên 1 tuổi nên trẻ ăn cả quả trứng gà, cả lòng đỏ và lòng trắng. 

Tuy nhiên, cha mẹ chú ý không nên cho bé ăn quá nhiều đạm, vì sẽ gây hại đến hệ tiêu hóa còn non nớt của bé, nên cho bé ăn cả đạm động vật (gồm thịt, cá...) và đạm thực vật (các loại đậu đỗ...), việc kết hợp hài hòa giữa đạm động vật và thực vật sẽ giúp bé phát triển khỏe mạnh.

Nhóm chất bột đường

Đây là nhóm thực phẩm cung cấp năng lượng hàng ngày cho bé ăn dặm. Các món ăn mẹ có thể chế biến ăn dặm cho bé như nghiền cháo, khoai hoặc nấu bột yến mạch cho bữa ăn của bé thêm phong phú. 

Mẹ không nên trộn lẫn gạo tẻ với gạo nếp bởi gây đặc khó ăn hay không nên kết hợp với ý dĩ, hạt sen, đậu xanh vì dễ gây cảm giác khó ăn, chậm tiêu ở trẻ. Khi bé trên 1 tuổi để tránh có tình trạng biếng ăn thì cha mẹ nên đa dạng thực đơn ăn dặm bằng cách chế biến súp khoai tây thịt bò xay, bún, phở, bánh đa… thay món cháo quen thuộc để trẻ hào hứng với bữa ăn dặm. 

Nhóm rau củ và trái cây

Rau củ và trái cây là những thực phẩm có nguồn chất xơ và vitamin dồi dào hỗ trợ cho hệ tiêu hóa của bé. Một số loại hoa quả tươi như chuối tiêu, cam, xoài, đu đủ… sẽ giúp bổ sung rất nhiều vitamin, các chất chống oxy hóa và khoáng chất giúp cho hệ miễn dịch của bé phát triển, phòng chống các bệnh về đường ruột. 

Tuy nhiên mẹ cần chú ý chế biến rau củ quả cho đúng cách như rửa rau dưới vòi nước, không dự trữ rau củ quá lâu để không làm mất chất dinh dưỡng và ảnh hưởng đến sức khỏe của bé.

Trên đây là những thông tin hữu ích về chi tiết khi nào cho bé ăn dặm. Nếu có bất kì thắc mắc nào cần giải đáp, bạn đọc vui lòng liên hệ qua số điện thoại 1900 1806 để được giải đáp nhanh nhất.