Các triệu chứng thường gặp và cách điều trị u nang buồng trứng

Ngày: 18/02/2021

U nang buồng trứng là hiện tượng xuất hiện một khối u phát triển bất thường tại buồng trứng của nữ giới. Hầu hết u nang buồng trứng là u nang lành tính. Dù vậy, nếu trong trường hợp xấu, bệnh có thể trở thành mối đe dọa rất lớn đối với sức khỏe của người bệnh.

U nang buồng trứng là gì?

Hình ảnh u nang buồng trứng

Hình ảnh u nang buồng trứng

U nang buồng trứng là một túi chứa đầy chất lỏng phát triển trên buồng trứng của người phụ nữ, đây được xem là bệnh lý rất phổ biến và thường không gây ra bất kỳ triệu chứng nào. Hầu hết u nang buồng trứng xuất hiện tự nhiên và biến mất sau một vài tháng mà không cần điều trị.

Buồng trứng là hai cơ quan nhỏ hình hạt đậu, đóng vai trò rất quan trọng trong quá trình sinh sản của phụ nữ và mỗi người phụ nữ đều có hai buồng trứng ở hai bên tử cung. Buồng trứng có hai chức năng chính là:

  • Trong chu kỳ kinh nguyệt, buồng trứng chứa đựng và hình thành trứng khoảng 28 ngày một lần;
  • Sản sinh ra Oestrogen, Progesterone và Testosteron, đây đều là những Hormone có vai trò quan trọng trong sinh sản.

U nang buồng trứng có thể ảnh hưởng tới cả hai bên buồng trứng cùng lúc hoặc chỉ ảnh hưởng tới một bên.

Triệu chứng của u nang buồng trứng

Người bị u nang buồng trứng thường chỉ xuất hiện các triệu chứng khi khối u phát triển với kích thước lớn, bị vỡ hay ngăn việc cung cấp máu tới buồng trứng. Lúc này, người bệnh có thể xuất hiện các triệu chứng lâm sàng như:

  • Đau dữ dội đến đột ngột ở vùng chậu;
  • Đau khi quan hệ tình dục;
  • Đi tiểu thường xuyên;
  • Chu kỳ kinh nguyệt thất thường;
  • Bụng đầy hơi;
  • Thường cảm thấy no dù không ăn nhiều;
  • Khó thụ thai dù khả năng sinh sản không bị ảnh hưởng ở hầu hết phụ nữ bị u nang buồng trứng.

Đau vùng chậu có thể dấu hiệu của u nang buồng trứng

Đau vùng chậu có thể dấu hiệu của u nang buồng trứng

Các loại u nang buồng trứng

Có hai loại u nang buồng trứng chính là:

  • U nang buồng trứng chức năng: Đây là loại u nang tồn tại trong thời gian ngắn, phát triển như một phần của chu kỳ kinh nguyệt, thường vô hại và được xem là loại phổ biến nhất;
  • U nang buồng trứng bệnh lý: Đây là loại u nang hình thành do sự phát triển của các tế bào bất thường.

U nang buồng trứng cũng có thể được sinh ra bởi yếu tố tiềm ẩn khác như lạc nội mạc tử cung.

Phần lớn các u nang buồng trứng đều là u lành, tuy nhiên vẫn có số ít là u ác tính. Ung thư u nang phổ biến xảy ra ở phụ nữ đã qua thời kỳ mãn kinh.

Chẩn đoán u nang buồng trứng như thế nào?

Siêu âm tử cung để phát hiện sớm u nang buồng trứng

Siêu âm tử cung để phát hiện sớm u nang buồng trứng

U nang buồng trứng có thể được chẩn đoán bằng những chỉ định sau:

  • Siêu âm tử cung phần phụ để xác định hình thái, kích cỡ, vị trí và mật độ của các khối u;
  • Xét nghiệm máu để loại bỏ khả năng mang thai;
  • Các xét nghiệm mức độ Hormone để kiểm tra nếu có các vấn đề Hormone liên quan;
  • Định lượng CA 125: Dấu ấn ung thư buồng trứng.

Cách điều trị u nang buồng trứng

U nang buồng trứng sẽ được chỉ định điều trị phụ thuộc vào:

  • Kích thước của khối u;
  • Các triệu chứng lâm sàng;
  • Phụ nữ qua thời kỳ mãn kinh.

Trong hầu hết các trường hợp, bác sĩ thường sẽ không đưa ra chỉ định điều trị ngay lập tức mà sẽ kiểm tra khối u bằng siêu âm và theo dõi sau vài tháng xem khối u có tự biến mất không. Đối với phụ nữ qua thời kỳ tiền mãn kinh, bác sĩ thường khuyến cáo bệnh nhân siêu âm tử cung và làm xét nghiệm máu 4 tháng một lần trong một năm vì khả năng mắc ung thư buồng trứng cũng sẽ cao hơn ở nhóm độ tuổi khác.

Nếu qua các kết quả cận lâm sàng cho thấy khối u đã biến mất thì người bệnh không cần làm các xét nghiệm hay cần phải điều trị gì thêm. Ngược lại, bác sĩ sẽ cân nhắc chỉ định phẫu thuật nếu khối u không tự biến mất.

Phẫu thuật thường được chỉ định nếu u nang có tính chất ung thư hoặc có thể phát triển thành ung thư. Đối với những trường hợp u nang buồng trứng to bác sĩ cũng có thể chỉ định phẫu thuật.

Có hai loại phẫu thuật cắt u nang buồng trứng là phẫu thuật nội soi và phẫu thuật mở bụng. Bác sĩ sẽ cân nhắc quyết định dựa vào tình trạng bệnh lý và an toàn cho người bệnh.

Phẫu thuật nội soi cắt u nang buồng trứng

Hầu hết các u nang đều có thể được cắt bỏ bằng phương pháp phẫu thuật nội soi. Ở phương pháp này, bác sĩ sẽ tiến hành rạch các vết nhỏ trên bụng của bệnh nhân và thổi khí vào xương chậu để tiếp cận buồng trứng.

Ống nội soi có đầu gắn camera và ánh sáng được đưa vào bụng để phẫu thuật viên quan sát các nội tạng bên trong cơ thể và cắt bỏ khối u thông qua những vết rạch nhỏ trên bụng bệnh nhân. Sau khi u nang được loại bỏ, các vết cắt được đóng lại bằng các mũi khâu chỉ tự tiêu.

Phẫu thuật u nang buồng trứng bằng phương pháp nội soi thường được ưa chuộng hơn bởi ít gây đau đớn cho bệnh nhân cũng như thời gian phục hồi nhanh chóng.

Phẫu thuật mở bụng cắt u nang buồng trứng 

Đối với những khối u có kích thước đặc biệt lớn và có khả năng phát triển thành ung thư, bác sĩ sẽ kiến nghị bệnh nhân thực hiện phẫu thuật bằng phương pháp mổ mở bụng. Trong quá trình phẫu thuật, một vết cắt lớn được thực hiện trên bụng để tiếp cận với khối u.

Toàn bộ khối u và buồng trứng sẽ có thể được cắt bỏ và đem giải phẫu để kiểm tra nguy cơ tiến triển thành ung thư. Vết mổ sẽ được đóng lại bằng các mũi khâu. Bệnh nhân sẽ phải nằm viện một vài ngày sau khi phẫu thuật để hồi phục.

U nang buồng trứng có ảnh hưởng tới khả năng sinh sản không?

U nang buồng trứng thường không ảnh hưởng tới khả năng thụ thai của bệnh nhân mặc dù tỷ lệ thụ thai sẽ khó hơn bình thường.

Nếu được chỉ định phẫu thuật cắt bỏ u nang, bác sĩ sẽ luôn hướng tới việc bảo vệ khả năng sinh sản cho người phụ nữ. Nghĩa là bác sĩ sẽ chỉ cắt bỏ khối u và giữ nguyên buồng trứng hoặc sẽ chỉ cắt một bên buồng trứng và giữ bên còn lại để giải phóng Hormone và trứng.

Ở một số trường hợp sẽ phải cắt bỏ cả hai bên buồng trứng thì bệnh nhân sẽ không còn khả năng sản sinh ra trứng nữa. Tuy nhiên, người phụ nữ vẫn sẽ có khả năng mang bầu nếu được đặt trứng thụ động vào trong tử cung.

Mặc dù hiện tại chưa có phương pháp nào để phòng tránh u nang buồng trứng tuyệt đối, nhưng thường xuyên đi khám phụ khoa định kỳ sẽ giúp phát hiện những thay đổi trong buồng trứng ở giai đoạn sớm và có hướng điều trị kịp thời.