Chẩn đoán và phương pháp điều trị sỏi niệu quản

Ngày: 26/10/2020

Việc xác định tình trạng sỏi niệu quản sẽ quyết định phương pháp điều trị sỏi niệu quản thế nào cho phù hợp, hiệu quả. Vậy các biện pháp nào giúp chẩn đoán sỏi niệu quản? Điều trị sỏi niệu quản như thế nào? Cùng tìm hiểu trong bài viết dưới đây.

Đối tượng có nguy cơ mắc bệnh sỏi niệu quản cao

Các đối tượng sau đây có nguy cơ mắc  sỏi niệu quản cao hơn:

Cùng chế độ sinh hoạt với người sỏi thận: nếu một người nào đó trong gia đình bạn bị sỏi thận - niệu quản thì bạn có nguy cơ mắc sỏi niệu quản cao hơn những người khác do cùng chế độ ăn uống, sinh hoạt với người này nên có thể có cùng nguyên nhân gây bệnh.

Uống ít nước: Người không uống đủ nước mỗi ngày có thể làm tăng nguy cơ sỏi thận. Những người ra nhiều mồ hôi có thể có nguy cơ mắc sỏi thận - niệu quản cao hơn những người khác.

Chế độ ăn uống: chế độ ăn giàu natri (nhiều muối) sẽ làm tăng lượng canxi trong nước tiểu và làm tăng đáng kể nguy cơ bị sỏi thận.

Người béo phì: người thừa cân, béo phì, kích thước vòng eo lớn và tăng cân sẽ tăng nguy cơ bị sỏi thận, sỏi niệu quản hơn.

điều trị sỏi niệu quảnNgười uống ít nước, ăn mặn, béo phì dễ bị mắc sỏi niệu quản

Các biện pháp chẩn đoán bệnh sỏi niệu quản

Chụp X – quang thận không chuẩn bị: Việc chẩn đoán chủ yếu dựa vào X quang nhưng cũng có nhiều khó khăn vì thường là sỏi nhỏ, cản quang kém, dễ bị che khuất bởi các xương trên đường đi của niệu quản. Mặt khác ở vùng chậu còn rất nhiều loại hình cản quang không phải sỏi ví dụ như trùng bóng xương, cột sống

Chụp thận thuốc tĩnh mạch UIV: để khẳng định chẩn đoán nếu còn nghi ngờ ở phim thận thường; Đánh giá ảnh hưởng của sỏi tới đường bài xuất và nhu mô thận; Ảnh hưởng này không tương xứng với kích thước của sỏi, mà phụ thuộc vào mức độ bít tắc do viên sỏi đó gây nên.

Để xác định các tổn thương như thận thường, UIV nhưng ở mức độ hơn còn:

Chụp niệu quản-bể thận ngược dòng (UPR)

Chụp cắt lớp vi tính (CT- scan)

Ngoài ra còn đánh giá tình trạng nhu mô thận, giãn đài bể thận.

Siêu âm: Để xác định được hình ảnh và kích thước sỏi cản âm trên thận, niệu quản: Kích thước của thận; Độ giãn của đài bể thận; Độ dày mỏng nhu mô thận.

Xét nghiệm máu và nước tiểu: Quy trình này cho biết liệu có quá nhiều canxi hoặc axit uric trong máu hay không. Kết quả xét nghiệm máu sẽ giúp bác sĩ theo dõi chức năng thận, đánh giá tình trạng nhiễm trùng kèm theo và kiểm tra các bệnh lí khác nếu có.

Chẩn đoán đặc biệt: Trường hợp sỏi cản quang

Ở đoạn thắt lưng: Các hạch vôi hoá, hình ảnh của gai ngang đốt sống khi phần ngoài của nó có chỗ cản quang đậm hơn dễ nhầm với viên sỏi.

Ở đoạn chậu: Có những ổ xương đậm không rõ nguyên nhân, thường thấy trên các cánh chậu; những hình ảnh này mang tính chất cố định trong mọi tư thế của xương chậu trên phim X-quang.

Ở đoạn hố chậu bé: Dễ nhầm với hình ảnh viêm tĩnh mạch. Viêm tĩnh mạch có hình tròn đồng nhất hoặc có tâm sáng. Phần lớn tĩnh mạch bị viêm có vị trí nằm khá xa ra ngoài đường niệu quản. Khi còn nghi ngờ thì phải dựa vào UIV.

điều trị sỏi niệu quản

Các hình ảnh vôi hoá của động mạch như những vạch thường nằm dưới khớp vùng chậu (động mạch chậu).

Trường hợp sỏi không cản quang

Phải phân biệt với các bóng hơi trong chụp UPR, những hình khuyết của nang niệu quản, nhất là khối u của niệu quản.

Phương pháp điều trị sỏi niệu quản

Sỏi niệu quản được chia làm sỏi niệu quản 1⁄3 trên, 1⁄3 giữa và 1⁄3 dưới. Việc chia nhỏ theo vị trí sỏi được áp dụng trong việc lựa chọn phương pháp điều trị thích hợp.

Sỏi niệu quản là bệnh lý không thể chủ quan bởi những hệ lụy đến sức khỏe. Bệnh viện Đa khoa Phương Đông đã áp dụng nhiều phương pháp điều trị sỏi niệu quản hiệu quả.

Điều trị sỏi niệu quản gồm: điều trị bằng thuốc và điều trị bằng các phương pháp can thiệp. Điều trị bằng thuốc khi kích thước sỏi nhỏ, di chuyển xuống thấp, chưa gây biến chứng. Căn cứ vào triệu chứng và tình trạng sức khỏe của người bệnh, một số nhóm thuốc sau thường được chỉ định:

  • Thuốc giảm đau, chống viêm: giúp xoa dịu cơn đau quặn thận và những khó chịu do sỏi.
  • Thuốc giãn cơ trơn tiết niệu: để giãn rộng đường kính niệu quản giúp viên sỏi di chuyển dễ dàng hơn.
  • Thuốc kiềm hóa nước tiểu: giúp điều chỉnh pH nước tiểu.
  • Thuốc giảm nồng độ các khoáng chất: thuốc giảm acid uric khi bị sỏi acid uric.
  • Thuốc lợi tiểu, tăng lưu lượng nước tiểu.
  • Thuốc kháng sinh dự phòng viêm đường tiết niệu.

Các phương pháp can thiệp điều trị sỏi niệu quản

Khoa Ngoại tiết niệu Bệnh viện Đa khoa Phương Đông đã tiếp nhận và điều trị nhiều bệnh nhân mắc bệnh lý sỏi niệu quản bằng các phương pháp can thiệp. Khi sỏi niệu quản kích thước quá lớn, sỏi gây ứ nước, giãn đài bể thận nhưng không đáp ứng với điều trị nội khoa, sỏi tiềm ẩn nguy cơ biến chứng tắc nghẽn tiết niệu, viêm tiết niệu, bác sĩ có thể chỉ định một số kỹ thuật can thiệp, điều trị sỏi niệu quản:

Tán sỏi ngoài cơ thể (tán sỏi bằng sóng xung kích ESWL): áp dụng với sỏi dưới 2cm, vị trí ở sát thận. Viên sỏi được tán thành vụn nhỏ nhờ sóng xung kích có tần số lớn. 

Tán sỏi nội soi ngược dòng bằng laser: luồn một ống nội soi từ niệu đạo, qua bàng quang lên đến niệu quản và sử dụng năng lượng laser để phá hủy thành những mảnh vụn nhỏ rồi hút ra ngoài. Ưu điểm của phương pháp này là thời gian phẫu thuật nhanh từ 30 - 50 phút, bệnh nhân phục hồi nhanh, không đau đớn, không sẹo, ra viện ngay sau 12 - 24h. Phẫu thuật này không áp dụng khi người bệnh bị hẹp niệu quản.

điều trị sỏi niệu quảnTán sỏi bằng laser tại BVĐK Phương Đông

Tán sỏi qua da: sau khi gây mê toàn thân, một đường hầm nhỏ được mở qua da và luồn thiết bị vào để phá vỡ sỏi (tán sỏi nội soi qua da). Phương pháp này là một bước đột phá trong phẫu thuật ngoại khoa điều trị thay thế mổ mở.

Nội soi sau phúc mạc lấy sỏi: sau khi gây mê toàn thân, ba đường hầm nhỏ được đưa vào vùng hông – lưng, mở niệu quản rồi gắp viên sỏi ra ngoài. Thời gian nằm viện khoảng 3 – 4 ngày.

Mổ mở lấy sỏi niệu quản: áp dụng khi viên sỏi quá lớn, bị mắc kẹt trong các đoạn hẹp niệu quản. Phương pháp này thời gian hồi phục lâu hơn.

XEM THÊM:

            ➤ Tán sỏi niệu quản bằng laser cần đảm bảo điều kiện gì?

            ➤ Bảng giá "Tán sỏi bằng Laser" tại Bệnh viện Đa khoa Phương Đông

            ➤ Đối tượng nào phù hợp tán sỏi niệu quản bằng laser

Để đặt lịch tư vấn, thăm khám và điều trị sỏi niệu quản - tiết niệu với các bác sĩ tiết niệu giàu kinh nghiệm tại Bệnh viện Đa khoa Phương Đông, Quý khách vui lòng liên hệ Hotline miễn phí: 19001806