Hiểu Đúng Về Thuyên Tắc Ối - Biến Chứng Sản Khoa Nguy Hiểm

Ngày: 07/12/2020

Thuyên tắc ối là 1 trong những biến chứng sản khoa vô cùng nguy hiểm có thể đe dọa đến sức khỏe thậm chí là tính mạng sản phụ. Nguyên nhân nào gây thuyên tắc ối, dấu hiệu nhận biết, cách xử trí… là những điều mẹ cần phải biết để đảm bảo an toàn.

Thuyên tắc ối là gì?

Thuyên tắc ối là 1 biến chứng sản khoa hiếm gặp, xảy ra khi nước ối, lông, tóc hoặc tế bào của thai nhi… xâm nhập vào  tĩnh mạch của thai phụ và gây ra phản ứng dị ứng (sốc phản vệ). Thông thường, biến chứng thuyên tắc ối thường xảy ra ở lúc chuyển dạ, chiếm khoảng 70%. Tuy nhiên cũng có 1 số trường hợp xảy ra ở thời điểm khác như sảy thai, sau các chấn thương bụng, sau kỹ thuật chọc ối, sau sinh hoặc sau khi mổ lấy thai.

Thuyên tắc ối là biến chứng sản khoa hiếm gặp nhưng nguy hiểm

Thuyên tắc ối là biến chứng sản khoa hiếm gặp nhưng nguy hiểm

Mặc dù là biến chứng hiếm gặp nhưng thuyên tắc ối có thể gây ra các vấn đề nguy hiểm cho sức khỏe của mẹ và thai nhi với tỷ lệ tử vong cao nếu không được điều trị (90% ở sản phụ và từ khoảng 20 - 60% ở thai nhi). 

Lý do là khi bị thuyên tắc ối, thai phụ sẽ gặp phải các vấn đề nguy hiểm như:

Thai sẽ gặp phải tình trạng rối loạn đông máu, ngừng tim, phổi gây thiếu oxy toàn thân, thiếu oxy lên não gây nguy hiểm tính mạng. 

Tình trạng mất máu quá nhiều sẽ dẫn đến giảm thể tích tuần hoàn, sốc, suy thận, suy gan cần phải lọc thận, lọc máu và chạy tuần hoàn ngoài cơ thể.

Do phải truyền máu và dịch với khối lượng lớn để duy trì tuần hoàn nên có thể gặp phải tình trạng trụy tim, phù phổi cấp. Nếu không được cấp cứu kịp thời có thể dẫn đến tử vong cho cả 2 mẹ con. 

Nguyên nhân gây thuyên tắc ối

Nguyên nhân trực tiếp gây nên biến chứng thuyên tắc ối là do dịch ối và các tế bào thai nhi, lông tóc… đi vào hệ tuần hoàn máu của cơ thể mẹ và gây ra phản ứng dị ứng, sốc phản vệ. Điều này xảy ra do các tình trạng cụ thể như:

Tĩnh mạch tử cung, cổ tử cung bị vỡ khiến nước ối chảy vào trong hệ tuần hoàn.

Áp lực trong buồng tử cung quá lớn: Khi áp lực ở buồng tử cung cao hơn áp lực ở tĩnh mạch cũng khiến nước ối có thể xâm nhập vào hệ tuần hoàn. Trường hợp này thường gặp ở sản phụ đã sinh nhiều con.

Bên cạnh đó cổ tử cung tổn thương cũng có thể là điều kiện thuận lợi để nước ối xâm nhập vào tĩnh mạch gây nguy cơ thuyên tắc ối.

Thuyên tắc ối có thể đe dọa tính mạng cả mẹ và con

Thuyên tắc ối có thể đe dọa tính mạng cả mẹ và con

Yếu tố làm tăng nguy cơ thuyên tắc ối

Nguy cơ gặp phải biến chứng thuyên tắc ối tăng cao trong những trường hợp sau:

  • Thai phụ lớn tuổi: nếu bạn sinh con khi trên 35 tuổi thì sẽ có nguy cơ bị bệnh thuyên tắc ối
  • Có bất thường ở nhau thai: Trường hợp mẹ bị rau tiền đạo, nhau bong non… cũng có thể gây nguy cơ thuyên tắc ối. 
  • Tiền sản giật: Các nghiên cứu cũng cho thấy những thai phụ bị tiền sản giật cũng có nguy cơ bị tai biến thuyên tắc ối. 
  • Đa ối: Khi thai phụ gặp phải tình trạng đa ối thì nguy cơ thuyên tắc ối cũng cao hơn so với bình thường.  

Bên cạnh đó, 1 số yếu tố làm tăng nguy cơ thuyên tắc ối bao gồm thai chết lưu, suy thai, thai to, kỹ thuật chọc dò ối, rách cổ tử cung… Dấu hiệu nhận biết tình trạng thuyên tắc ối

Phòng và điều trị thuyên tắc ối

Các phương pháp điều trị, cấp cứu thuyên tắc ối

Việc điều trị và cấp cứu kịp thời trong trường hợp sản phụ bị thuyên tắc ối sẽ giúp bảo vệ tính mạng cho cả mẹ và thai nhi. Các phương pháp điều trị, cấp cứu thuyên tắc ối có thể kể đến như:

Đặt ống catheter: Đây là 1 trong những phương pháp cấp cứu thuyên tắc ối phổ biến. Để thực hiện bác sĩ sẽ tiến hành đặt ống catheter vào một trong các động mạch và tĩnh mạch ở ngực. Mục đích đặt ở động mạch là nhằm theo dõi huyết áp, đặt tại tĩnh mạch ngực để cung cấp dịch truyền, máu, thuốc… cần thiết. 

Cung cấp oxy: Để cấp cứu, bảo vệ tính mạng cho thai phụ thì bác sĩ cũng sẽ đặt ống thở để cung cáp oxy tránh tình trạng thiếu oxy gây nguy hiểm. 

Truyền máu cho thai phụ: Với những thai phụ bị rối loạn đông máu, mất máu ồ ạt khi thuyên tắc ối bác sĩ sẽ thực hiện truyền máu để bù lại. 

Thuốc: Tùy trường hợp thai phụ có thể được bác sĩ chỉ định sử dụng 1 số loại thuốc hỗ trợ chức năng tim. 

Những điều mẹ cần biết để phòng thuyên tắc ối

Mẹ nên đi khám kiểm tra định kỳ để phòng thuyên tắc ối

Mẹ nên đi khám và kiểm tra thường xuyên trong thai kỳ

Hiện nay, chưa có phương pháp nào có thể phòng tránh triệt để được nguy cơ thuyên tắc ối ở thai phụ. Lý do là biến chứng này thường đến 1 cách đột ngột và không báo trước. Tuy nhiên bạn cũng nên thực hiện 1 số lưu ý để tránh các yếu tố gây nguy cơ gây thuyên tắc ối như:

  • Nên giãn cách thời gian giữa các lần mang thai, không nên sinh quá dày và gần nhau.
  • Nên mang thai và sinh con trước 35 tuổi, trường hợp đã lớn tuổi cần cân nhắc và cẩn thận hơn khi mang thai. 
  • Tránh tác động mạnh vào bụng khi thai đã lớn.
  • Kiểm tra và thăm khám định kỳ tại các cơ sở y tế uy tín.

Dù là biến chứng khá hiếm gặp nhưng thuyên tắc ối lại có thể gây tử vong nhanh vì vậy mẹ cần nắm rõ các thông tin để kịp thời nhận biết. Nguyên tắc để điều trị thuyên tắc ối là cấp cứu càng sớm càng tốt do vậy hãy đến ngay bệnh viện nếu thấy các dấu hiệu bất thường.  Liên hệ Bệnh viện Đa khoa Phương Đông theo hotline 19001806 nếu mẹ cần được tư vấn hoặc hỗ trợ.