Những điều cần biết về bệnh sỏi bùn túi mật

Ngày: 18/03/2021

Sỏi bùn túi mật có thể gây ra nhiều biến chứng nguy hiểm như ứ tắc dịch mật, nhiễm khuẩn đường mật, túi mật, viêm tụy cấp,... Tuy nhiên sỏi bùn túi mật lại ít có triệu chứng cảnh báo, bệnh thường diễn ra âm thầm không có biểu hiện rõ ràng. 

Sỏi bùn túi mật là gì?

Sỏi bùn túi mật hay còn gọi bùn túi mật là một hỗn hợp muối canxi bilirubinat, các tinh thể cholesterol và chất nhầy tạo thành dạng bùn mật. Theo thời gian dài bùn mật có thể kết tụ thành viên sỏi cholesterol và gây nhiều những biến chứng nguy hiểm khác. Sỏi bùn túi mật hay còn được coi là tiền thân của sỏi mật.

Một số yếu tố làm tăng nguy cơ mắc bệnh sỏi bùn túi mật ví dụ như bệnh tiểu đường, mỡ máu cao, giảm cân quá nhanh, và phụ nữ mang thai,... Tỷ lệ mắc bệnh sỏi bùn túi mật ở nữ giới cao hơn nam giới.

Trong hầu hết các trường hợp, sỏi bùn mật tự tan ra hoặc được đẩy ra ngoài qua quá trình co bóp của túi mật để hỗ trợ tiêu hóa thức ăn của cơ thể. Nhưng ở một số người khác, kích thước sỏi bùn túi mật ngày một tăng lên. Các tinh thể trong bùn mật và chất nhầy màng túi mật kết hợp với nhau và dẫn đến sự hình thành của sỏi mật dạng viên

Sự xuất hiện của sỏi bùn túi mật như một bước đệm cho sự hình thành của sỏi mật. Tuy nhiên, nếu biết cách ngăn chặn kịp thời, bạn sẽ giữ được túi mật khỏe mạnh, tránh phải phẫu thuật cắt túi mật.

Sỏi bùn túi mật

Dấu hiệu của sỏi bùn túi mật

Đa số trường hợp mắc bệnh sỏi bùn túi mật thường không có triệu chứng rõ ràng. Số còn lại có thể gặp các triệu chứng như: Đầy hơi, trướng bụng, buồn nôn, khó tiêu,… Nhưng nhìn chung các triệu chứng này cũng chỉ thoáng qua và không rõ ràng.

Chỉ trong trường hợp, khi các viên sỏi đã hình thành người bệnh có thể phải trải qua các triệu chứng cấp tính liên quan như:

Cơn đau vùng mạn sườn phải: Cơn đau xuất hiện đột ngột, thường khởi phát sau khi ăn nhiều các chất béo. Có thể đau âm ỉ, dữ dội trong một hoặc vài giờ. Nếu cường độ cơn đau không giảm thì đó là dấu hiệu cảnh báo tình trạng viêm nhiễm.

Các triệu chứng khác: Kèm theo những cơn đau, người bệnh sẽ cảm thấy nóng sốt, vã mồ hôi, ớn lạnh, vàng da, phân màu đất sét,…

Nguyên nhân của sỏi bùn túi mật

Nguyên nhân sỏi bùn túi mật là do dịch mật bị ứ đọng khiến các tinh thể cholesterol, sắc tố mật canxi bilirubinat hoặc các muối canxi kết hợp với dịch nhầy trong màng túi mật tạo ra sỏi. 

Ngoài ra, sỏi bùn túi mật cũng có thể xuất hiện do chế độ kiêng khem quá nghiêm ngặt trong thai kỳ hoặc phát triển ở những người không ăn uống được bằng đường miệng mà phải nuôi dưỡng qua tĩnh mạch

Giảm cân nhanh chóng

Phụ nữ áp dụng chế độ ăn uống khắt khe để giảm cân cũng là đối tượng dễ bị sỏi bùn mật. Nguyên nhân là do khi trọng lượng giảm nhanh, cơ thể phải đốt năng lượng từ mỡ sẽ khiến gan tăng cường sản xuất cholesterol.

Do sỏi viên

Nếu trong ống dẫn mật chủ có sỏi viên làm tắc nghẽn dịch mật cũng khiến sản sinh ra sỏi bùn mật.

Sử dụng thuốc

Việc sử dụng thường xuyên các loại thuốc như thuốc tránh thai, ceftriaxone, thuốc hạ mỡ máu… cũng là nguyên nhân gây sỏi bùn mật.

Người nuôi ăn qua đường tĩnh mạch

Bệnh nhân phẫu thuật dạ dày hay người phải nuôi ăn qua đường tĩnh mạch cũng có nguy cơ cao bị sỏi bùn mật. Nguyên nhân là do dịch mật không được lưu thông thường xuyên, bị ứ đọng lâu ngày.

Mật chứa quá nhiều cholesterol

Thông thường, mật sẽ có đủ chất để hòa tan cholesterol. Tuy nhiên, nếu gan bài tiết nhiều cholesterol vượt qua khả năng hòa tan của mật thì phần cholesterol dư thừa sẽ lắng đọng và có thể hình thành nên các viên sỏi.

Mật chứa quá nhiều bilirubin

Bilirubin là chất được tạo ra khi cơ thể phá vỡ các hồng cầu. Một số bệnh lý như xơ gan, nhiễm trùng đường mật sẽ kích thích gan sản xuất nhiều bilirubin hơn. Lượng bilirubin dư thừa có thể hình thành nên sỏi.

Sỏi bùn túi mật có nguy hiểm gì không?

Sỏi bùn mật nguy hiểm không chỉ vì thường xuyên gây viêm đường mật, túi mật mà sự nguy hiểm còn nằm ngay ở chính sự tiến triển của bệnh trong nhiều năm không triệu chứng.

Khi có triệu chứng cũng là lúc sỏi gây biến chứng nhiễm khuẩn đường mật, túi mật, hoặc viêm túi mật cấp, viêm mủ túi mật, áp xe… Trường hợp nặng phải mổ cấp cứu cắt túi mật, ngược lại nếu điều trị kịp thời người bệnh sẽ hồi phục tốt mà không cần phẫu thuật. Tuy nhiên, do tính chất tái phát của sỏi nên sau điều trị nhiều người vẫn phải đối mặt với nguy cơ viêm túi mật do sỏi bùn túi mật tái diễn trong tương lai.

Đặc biệt, nếu có các dấu hiệu sau đây thì rất có thể sỏi bùn túi mật đã gây biến chứng nguy hiểm và bạn nên đến cơ sở y tế gần nhất càng sớm càng tốt:

Đột ngột đau hạ sườn phải dữ dội kèm theo nôn, sốt, ớn lạnh.

Đau hạ sườn phải âm ỉ trong nhiều giờ, mức độ đau không giảm.

Phương pháp hỗ trợ phòng và điều trị sỏi bùn túi mật

phẫu thuật sỏi bùn túi mậtVị trí của sỏi bùn túi mật

Thực hiện lối sống lành mạnh

Lối sống, thói quen ăn uống, sinh hoạt ảnh hưởng đến quá trình hình thành cũng như làm tan sỏi bùn mật. Chính vì vậy, hãy thực hiện lối sống lành mạnh để bảo vệ sức khỏe và phòng tránh các bệnh liên quan đến túi mật.

Thực hiện chế độ ăn hợp lý, khoa học

Giảm ăn dầu mỡ

Thức ăn nhiều dầu mỡ như đồ chiên rán hay nội tạng động vật chứa nhiều cholesterol là những thực phẩm có hại cho gan và làm tăng nguy cơ gây bệnh sỏi mật nên bạn cần hạn chế. Thay vào đó, hãy ăn nhiều rau xanh, hoa quả, thực phẩm giàu chất xơ. Bổ sung vitamin C mỗi ngày để tăng sức đề kháng và hạn chế sự hấp thu chất béo.

Bên cạnh đó, hãy duy trì cân nặng vì nó có khả năng hạn chế hình thành bệnh sỏi bùn mật. Hãy tập luyện thể dục thể thao mỗi ngày để kiểm soát cân nặng, tăng sức đề kháng và tăng độ dẻo dai cho cơ thể. Đây là một cách phòng bệnh rất hiệu quả.

Hạn chế ăn đồ ngọt, tinh bột tinh chế

Tinh bột, đường là chất góp phần gia tăng chất béo và cholesterol trong gan nên cần được hạn chế. Những thực phẩm giàu tinh bột và đường như bánh kẹo, bánh ngọt, nước ngọt…

thực phẩm tốt cho người bị sỏi mật Người bị sỏi bùn túi mật nên thực hiện chế độ ăn hợp lý, khoa học

Dùng thuốc và phẫu thuật

Với trường hợp sỏi bùn mật đã gây ra triệu chứng hoặc biến chứng thì người bệnh nên sử dụng thuốc giúp làm tan sỏi hoặc thực hiện phẫu thuật cắt bỏ túi mật. Tùy vào từng trường hợp, bác sĩ sẽ chỉ định phương pháp phù hợp để đem lại hiệu quả chữa trị cao nhất cho bệnh nhân.

Sử dụng thuốc là phương pháp đơn giản và đem lại hiệu quả cao nhưng bạn cần thực hiện trong thời gian dài và khó tránh khỏi nguy cơ tái phát sỏi.

Trên đây là tất cả những vấn đề về bạn cần biết về sỏi bùn túi mật, căn bệnh này có thể gây ra những biến chứng nguy hiểm nếu như chúng ta không có biện pháp phòng ngừa và đối phó kịp thời. Chuyên gia BSCKII Hàn Văn Bạ, nguyên trưởng khoa BV E, hiện đang là Trưởng khoa Ngoại BVĐK Phương Đông khuyến cáo người dân nên có chế độ ăn uống hợp lý, sinh hoạt thể dục thể thao điều độ. Tránh sử dụng các chất kích thích nguy hại tới gan mật. Khám sức khỏe định kỳ giúp phòng bệnh và phát hiện sớm bệnh để có phương pháp điều trị phù hợp.

Hotline tư vấn: 1900 1806 

Xem thêm:

>> Những điều cần biết về tán sỏi ngoài cơ thể

>> Tán sỏi thận nên kiêng ăn gì?