Tất tần tật cách chăm sóc trẻ sơ sinh mẹ không thể bỏ qua

Ngày: 29/03/2021

Theo bác sĩ Trần Kinh Trang - Trưởng khoa Nhi BVĐK Phương Đông để có cách chăm sóc trẻ sơ sinh tốt nhất cha mẹ cần trang bị cho mình những kiến thức cơ bản về trẻ. Dưới đây là một số chia sẻ của bác sĩ để giúp cha mẹ không phải lúng túng, bỡ ngỡ khi bắt đầu hành trình làm cha mẹ đầy mới mẻ này.

Một số khái niệm cơ bản

Vì ở mỗi giai đoạn, mỗi trường hợp chúng ta sẽ có cách chăm sóc trẻ sơ sinh khác nhau nên các bậc phụ huynh cần nằm lòng những khái niệm dưới đây:

- Sơ sinh: Trẻ sơ sinh là thuật ngữ chỉ về một em bé được sinh ra trong vòng một giờ, ngày, hoặc một vài tuần nhất định từ khi lọt lòng, thông thường là 28 ngày đầu sau sinh.

- Sơ sinh đủ tháng: Trẻ được coi là đủ tháng khi tuổi thai (tính từ ngày đầu của kỳ kinh cuối) trong khoảng 37 – 42 tuần.

cách chăm sóc trẻ sơ sinh

Trẻ sơ sinh được coi là đủ tháng khi tuổi thai trong khoảng 37 – 42 tuần

- Sơ sinh non tháng: Trẻ sơ sinh non tháng khi sinh trước dưới 37 tuần.

- Sơ sinh già tháng: Khi tuổi thai trên 42 tuần. 

- Trẻ nhẹ cân: Là trẻ suy dinh dưỡng bào thai, có thể là đủ tháng, có cân nặng < 2500gr hoặc trẻ có cân nặng theo tuổi thai dưới đường cong 10% trên biểu đồ cân nặng theo tuổi thai. Mẹ cần tham khảo ý kiến của bác sĩ để mẹ có cách chăm sóc trẻ sơ sinh hợp lý, tăng trưởng tốt nhất.

Chăm sóc trẻ ngay sau sinh

Chăm sóc thường quy

- Chăm sóc rốn: Ngay sau khi sinh dây rốn sẽ được các bác sĩ  kẹp lại để giữ cuống rốn sạch sẽ. Nếu xuất hiện tình trạng kẹp rốn bị hở hoặc bị rơi ra, bạn phải chú ý vệ sinh khu vực rốn bé ít nhất 1 lần/ngày. Cách chăm sóc trẻ sơ sinh này phải đảm bảo được thực hiện trong môi trường khử khuẩn.

- Chăm sóc mắt: Vệ sinh mắt cho trẻ bằng NaCl 0,9% hoặc Argyrol 1%

- Cha mẹ nên kiểm tra miệng, vòm miệng, kiểm tra hậu môn, cơ quan sinh dục… xem có biểu hiện nào bất thường hay không để có biện pháp xử lý ngay.

- Hỗ trợ mẹ cho con bú sữa mẹ càng sớm càng tốt, tốt nhất là trong vòng 1h đầu sau sinh.

- Đánh giá toàn trạng, cân đo.

- Tiêm bắp vitamin K1 liều duy nhất.

- Tiêm chủng viêm gan B và BCG

Những lưu ý khi chăm sóc trẻ ngay sau sinh

- Đảm bảo vệ sinh: Rửa tay, đeo găng, dùng dụng cụ vô khuẩn

- Không được dùng chung dụng cụ khi chăm sóc trẻ, các dụng cụ khi dùng dòng đều phải tiệt trùng.

- Thay tã, bỉm mới cho trẻ. Cách chăm sóc trẻ sơ sinh này vừa giúp luôn sạch sẽ tránh vi khuẩn có hại vừa mang lại cảm giác thoải mái cho trẻ.

Xem thêm: Cách xử lý trẻ sơ sinh bị sặc sữa mẹ nhất định phải biết

Chăm sóc trẻ ngày đầu sau sinh

Ngày đầu sau sinh chắc hẳn mẹ vẫn đang còn mệt và cách chăm sóc trẻ sơ sinh ngày đầu này cũng rất đơn giản:

- Mẹ để trẻ nằm cùng mẹ, tiếp tục giữ ấm, hướng dẫn cho con bú.

- Mẹ cần theo dõi xem con có biểu hiện bất thường như: Trẻ lạnh, chảy máu rốn, không bú được, chưa ỉa phân su hoặc chưa có nước tiêu. Theo dõi trẻ 15-20ph/lần trong 2h đầu. Sau đó theo dõi trẻ 1h/lần trong 6h đầu và 6h/lần trong thời gian còn lại. Cần báo ngay cho bác sĩ khi có một trong những dấu hiệu trên.

- Trẻ sinh mổ cần theo dõi ảnh hưởng của thuốc mê.

- Không tắm cho trẻ trước 6h

- Không xuất viện trước 12h

Chăm sóc trẻ trong vòng 28 ngày tiếp

- Màu da: Trẻ sinh khỏe mạnh da hồng hào, ngày thứ 3-5 có màu vàng nhẹ. Nếu phát hiện vàng da sớm trước 3 ngày và tăng nhanh, cần được điều trị ngay.

chăm sóc trẻ sơ sinh đúng cách

Nếu nhận thấy trẻ có dấu hiệu vàng da hãy báo lại ngay với bác sĩ

- Theo dõi nhịp thở (40 – 60 l/p), nhịp tim (120 – 160l/p), thân nhiệt (36,5 – 37,4 độ C), đi ngoài phân su 24h đầu, đi tiểu 6l/ngày. Đây là những chỉ số biểu hiện trẻ bình thường.

-  Chăm sóc rốn: Vệ sinh hàng ngày (chấm rốn bằng cồn betadin, cồn 70 độ), rụng tự nhiên sau 6 – 8 ngày. Khi rốn bị nhiễm trùng: tấy đỏ, chảy dịch, chảy mủ, mùi hôi, chảy máu cuống rốn… cần nhanh chóng đưa trẻ đến cơ sở y tế uy tín.

- Chăm sóc mắt: Mẹ có thể vệ sinh mắt cho con vào các thời điểm như: sau khi thức dậy,buổi tối trước khi đi ngủ hoặc vừa tắm xong từ 2- 3 lần/ngày. Với những bé có nhiều gỉ mắt thì mẹ có thể rửa bất cứ lúc nào thấy nhiều gỉ mắt xuất hiện.

Chăm sóc da và giữ vệ sinh: Do da của con rất mỏng manh cha mẹ cần hết sức lưu ý. Khi chăm sóc da cần hết sức nhẹ nhàng và nên lựa chọn sản phẩm phù hợp với làn da nhạy cảm của con yêu.

 - Giữ ấm: Cách chăm sóc trẻ sơ sinh này rất quan trọng. Mẹ cần giữ ấm tay, chân, bụng và lưng cho con. Khi mặc tã, quần áo cho con, mẹ hãy luôn kiểm tra bàn tay, chân con xem có bị lạnh và đổ mồ hôi hay không; lưng của con cần ấm vừa đủ, nếu mẹ ủ ấm quá kỹ thì con sẽ bị đổ mồ hôi sau đó sẽ thấm ngược vào phổi gây ra viêm phổi hoặc cảm lạnh ở trẻ.

cách chăm sóc trẻ sơ sinh mới chào đời

Mẹ cần giữ ấm tay, chân, bụng và lưng cho con

- Trong 6 tháng đầu đảm bảo nuôi con bằng sữa mẹ hoàn toàn, trừ trường hợp mẹ không đủ sữa hoặc trường hợp bất khả kháng.

Mong rằng những chia sẻ về “cách chăm sóc trẻ sơ sinh” trên đây sẽ giúp cha mẹ có thêm thật nhiều kiến thức trên hành trình làm cha, làm mẹ. Con lớn khôn và phát triển bình thường là điều mà cha mẹ không mong gì hơn nữa. 

Nếu vẫn còn những trăn trở, băn khoăn cần được các chuyên gia đầu ngành của Bệnh viện Đa khoa Phương Đông giải đáp, các bậc phụ huynh vui lòng liên hệ hotline 19001806 hoặc TẠI ĐÂY