Nhuyễn sụn xương bánh chè: Nguyên nhân, triệu chứng và hướng điều trị

Nhuyễn sụn xương bánh chè là gì?

Nhuyễn sụn xương bánh chè là tình trạng sụn ở mặt dưới xương bánh chè mềm đi, do nhiều yếu tố tác động. Hiện tượng này thường xảy ra đối với vận động viên hoặc người cao tuổi, là một trong những nguyên nhân gây nên đau đầu gối mạn tính.

Nhuyễn sụn xương bánh chè xuất hiện khi sụn ở vùng xương bánh chè bắt đầu mềm đi

Trong trường hợp vận động quá mức, nhuyễn sụn xương bánh chè sẽ xuất hiện dưới dạng chấn thương, có thể khỏi sau vài ngày nghỉ ngơi. Tuy nhiên, không phải triệu chứng nào cũng thuyên giảm bằng việc nghỉ ngơi, đôi khi phải cần sự can thiệp của y tế.

Nguyên nhân nhuyễn sụn bánh chè

Vị trí xương bánh chè ở phía trước khớp gối, mặt sau xương sẽ trượt trên lớp sụn của xương đùi khi cong đầu gối. Nếu trong khớp gối có thành phần bị lệch vị trí, làm xương bánh chè và xương đùi cọ sát với nhau, nhuyễn sụn bánh chè sẽ rất dễ xảy ra.

Đây là nguyên nhân chính gây nên nhuyễn sụn xương bánh chè, ngoài ra còn có trường hợp do xương bánh chè chuyển động bất thường, cụ thể:

• Liên kết ở khớp gối trở nên yếu đi, có thể do bệnh lý bẩm sinh.
• Cơ trước đùi và cơ sau đùi yếu.
• Tăng áp lực lên khớp gối do vận động mạnh.
• Chấn thương trực tiếp lên xương bánh chè.

Lý do nhuyễn sụn bánh chè còn đến từ tuổi tác, chẳng hạn như độ tuổi thanh thiếu niên, xương phát triển nhanh, dễ mất cân bằng. Đến từ giới tính, phụ nữ dễ mắc bệnh hơn nam giới, những cá nhân bị viêm khớp cũng có nguy cơ cao bị mềm sụn xương bánh chè.

Xem thêm: Loạn sản sụn xương là bệnh gì? Điều trị như thế nào?

Dấu hiệu nhận biết

Dấu hiệu dễ nhận biết nhất của nhiễm sụn xương bánh chè là đau nhức ở đầu gối, có thể nghiêm trọng hơn nếu ngồi quá lâu, tạo áp lực nặng lên bộ phận này. Các vị trí dễ cảm thấy đau thường ở hai bên xương bánh chè, dưới hoặc đằng sau xương bánh chè.

Nhuyễn sụn xương bánh chè sẽ gây đau nhức ở đầu gối

Không chỉ vậy, khi chuyển động cong gập khớp gối như khuỵu gối, đứng dậy sau khi ngồi lâu hoặc di chuyển xuống cầu thang, nếu nghe thấy âm thanh lạo xạo, rất có thể là triệu chứng của nhuyễn sụn xương bánh chè.

Khi bắt gặp những dấu hiệu trên, nên theo dõi trong vài ngày. Nếu không cải thiện, người bệnh nên nhanh chóng đến gặp bác sĩ để kịp thời chữa trị, tránh để bệnh tình tiến triển nặng hơn.

Nhuyễn sụn bánh chè có nguy hiểm không?

Nhuyễn sụn xương bánh chè không ảnh hưởng đến tính mạng người bệnh, tuy nhiên sẽ làm giảm chất lượng cuộc sống nếu điều trị không đúng cách. Có hai giai đoạn, giai đoạn nhẹ là khi sụn bắt đầu mềm, xuất hiện triệu chứng đau mỏi, song chỉ cần nghỉ ngơi đã có thể phục hồi.

Giai đoạn sau sẽ diễn biến nặng hơn, nứt, bong tróc hoặc mất hẳn sụn, lộ phần xương bên dưới, khiến người bệnh cảm thấy đau dữ dội. Trường hợp này cần thăm khám sớm, nếu không sẽ ảnh hưởng khả năng vận động, dễ bị té ngã, đau mạn tính, nguy cơ cao bị thoái hóa khớp.

Điều trị nhuyễn sụn xương bánh chè

Để điều trị nhuyễn sụn xương bánh chè, cách phổ biến nhất là để khớp gối nghỉ ngơi, triệu chứng sẽ từ từ thuyên giảm và khỏi hẳn. Tuy nhiên, đôi lúc vẫn cần các phương pháp hỗ trợ khác, trong trường hợp bệnh tình không khá hơn, có thể phải phẫu thuật. 

• Chườm lạnh phần gối: người bệnh cần chườm lạnh khoảng 4 lần/ngày, mỗi lần chườm từ 15 - 20 phút, liên tục trong vài ngày. Lưu ý, không nên chườm đá trực tiếp lên phần gối, tốt hơn hết là nên bọc bằng túi chườm, khăn.
• Sử dụng thuốc giảm đau nhóm NSAIDs, thuốc chống viêm theo chỉ định của bác sĩ.
• Sử dụng thuốc giảm đau dạng bôi.
• Chọn lựa môn thể thao phù hợp với thể trạng sức khỏe, tránh vận động quá nặng, liên tục tạo áp lực lên gối.
• Nếu vẫn muốn duy trì chế độ tập luyện cũ nhưng hạn chế nhuyễn sụn xương bánh chè, có thể kết hợp các bài tập tăng sức cơ hamstring và đùi.
• Kiểm soát cân nặng.
• Sử dụng miếng dán da, dùng đúng giày thể thao, đúng băng thun gối.

Phác đồ điều trị nhuyễn sụn xương bánh chè phụ thuộc vào nguyên nhân gây bệnh

Đối với bệnh nhân cần phẫu thuật, bác sĩ sẽ đưa ra những phương thức sau đây:

• Phẫu thuật nội soi nếu điều trị bảo tồn thất bại, với mục tiêu đánh giá chính xác mức độ tổn thương, đồng thời loại bỏ sụn hỏng và giải phóng dây chằng.
• Phẫu thuật để đưa khớp gối về đúng trục, hạn chế thoái hóa sụn khớp chè.
• Phẫu thuật để ghép sụn, cân bằng phần mềm ở khu vực gối.

Biện pháp phòng ngừa nhuyễn sụn xương bánh chè

Điều thiết yếu trong việc phòng ngừa nhuyễn sụn xương bánh chè chính là hạn chế tạo áp lực liên tục lên vùng này, tuy nhiên nếu cần hoạt động nhiều ở vùng này, nên dùng đồ bảo vệ. Ngoài ra, có thể tham khảo một số biện pháp phòng ngừa bên dưới để tránh bị nhuyễn sụn.

• Tập thể thao đều đặn, ít nhất 30 phút mỗi ngày.
• Cân bằng cơ cho cơ thể bằng cách tăng cường cơ tứ đầu, gân khoeo, cơ khép và cơ giạng.
• Mang giày phù hợp với hình dáng, kích thước bàn chân khi tập luyện.
• Điều hòa chế độ dinh dưỡng để có thể duy trì cân nặng ở mức bình thường.

Xem thêm: 3 Cách tập luyện sau mổ xương bánh chè theo từng giai đoạn

Phòng tránh nhuyễn sụn xương bánh chè bằng cách tập thể dục đều đặn mỗi ngày

Nhuyễn sụn xương bánh chè sẽ ảnh hưởng đến khả năng vận động nếu không được chữa trị đúng cách, thế nên khi xuất hiện các triệu chứng đã đề cập, người bệnh nên thăm khám sớm để kịp thời điều trị, tránh trở nặng và nghiêm trọng hơn.