Xét nghiệm gout dành cho ai? Khi nào nên thực hiện? Lưu ý dành cho bệnh nhân

Tìm hiểu về bệnh gout

Gout là bệnh lý viêm khớp phổ biến, thường gặp ở nam giới nhiều hơn nữ. Bệnh xảy ra khi axit uric trong máu tăng cao, lắng đọng thành tinh thể urat tại các khớp. Tinh thể này gây ra triệu chứng viêm, sưng đỏ, đau nhức dữ dội – đặc biệt ở ngón chân cái.
Các cơn đau thường xuất hiện đột ngột vào ban đêm, khiến người bệnh mất ngủ, căng thẳng và ảnh hưởng lớn đến sinh hoạt. Nếu không được phát hiện và điều trị kịp thời, gout có thể gây biến chứng nguy hiểm như tổn thương khớp, sỏi thận, nốt tophi, suy thận và bệnh tim mạch.

Bệnh có thể xảy ra với bầy cứ ai. Tuy nhiên, một số bệnh nhân có nguy cơ mắc bệnh cao hơn bao gồm:

• Người ăn nhiều thịt đỏ, hải sản
• Người có thói quen ăn nhiều thực phẩm chứa đường fructose, uống rượu bia
• Bệnh nhân béo phì
• Người đang phải điều trị các bệnh chuyển hoá, bệnh tim, thận
• Người có thói quen dùng thuốc điều trị cao huyết áp, thuốc chống thải ghép
• Người sinh ra trong gia đình mắc bệnh gout

Xét nghiệm gout là gì?

Xét nghiệm gout là phương pháp kiểm tra nồng độ axit uric trong máu, nước tiểu hoặc dịch khớp để chẩn đoán bệnh chính xác. Ngoài việc phát hiện bệnh ở giai đoạn sớm, xét nghiệm còn hỗ trợ :

• Phân biệt gout với các bệnh viêm khớp khác.
• Lên kế hoạch điều trị và theo dõi hiệu quả.
• Kiểm soát các biến chứng liên quan , đặc biệt là ở thận và tim mạch.

Bạn nên xét nghiệm để phát hiện bệnh gút sớm (nếu có)

Các loại xét nghiệm gout cơ bản

Theo các bác sĩ chuyên khoa, xét nghiệm gout được chia ra thành các xét nghiệm cơ bản như sau: 

Quy trình lấy mẫu xét nghiệm gout

Như đã nhắc đến ở trên, bệnh nhân sẽ được chỉ định xét nghiệm máu hoặc nước tiểu để xác định có mắc gout hay không. 

Đối với mẫu bệnh phẩm máu

Đối với xét nghiệm máu, các bác sĩ sẽ lấy mẫu bệnh phẩm từ tĩnh mạch trên tay người bệnh. Quy trình thực hiện hết sức tuần tự như sau:

• Sát trùng vị trí lấy máu.
• Buộc garo quan cánh tay để để duy trì áp lực, đồng thời hạn chế lượng máu lưu thông qua tĩnh mạch để để tĩnh mạch căng phồng. Việc này hỗ trợ cá điều dưỡng đâm kim vào tĩnh mạch lấy máu dễ dàng hơn
• Dùng kim tiêm lấy máu tĩnh mạch vừa đủ.
• Gỡ dây garo để tuần hoàn máu trở lại bình thường
• Rút kim, băng vết chọc và bảo quản mẫu trong ống có chất chống đông
• Thu mẫu máu và bảo quản vào trong ống có chứa chất chống đông để ngăn chặn sự hình thành của các cục máu đông

Đối với mẫu bệnh phẩm nước tiểu

Nếu bạn được bác sĩ chỉ định lấy mẫu nước tiểu bạn chỉ nên lấy nước tiểu giữa dòng để hạn chế vi khuẩn sống trong lòng niệu đạo. Mẫu bệnh phẩm sau khi lấy sẽ được ly tâm, lấy phần cặn và tiến hành xét nghiệm. 

Bạn có thể được chỉ định lấy mẫu nước tiểu để xét nghiệm 

Ý nghĩa các chỉ số trong xét nghiệm Gout

Chỉ số được cho là bình thường nếu nồng độ acid uric trong máu là 210 – 420 μmol/L với nam giới và 150 – 350 μmol/L đối với nữ giới. Trong khi đó, nồng độ acid uric trong nước tiểu sẽ của người bình thường sẽ là 2,2 – 5,5 mmol/L.

Nếu chỉ số của bạn nằm ngoài ngưỡng này thì cơ thể đang tạo ra quá nhiều acid uric hoặc thận đang đào thải không đúng cách. 

Với các trường hợp nồng độ axit uric dưới 10 mg/dL, bệnh nhân thường chỉ cần điều chỉnh chế độ ăn uống, giảm bớt lượng purine nạp vào cơ thể để kiểm soát.

Lưu ý khi tiến hành xét nghiệm Gout  

Để kết quả xét nghiệm chính xác, quá trình kiểm tra sức khoẻ diễn ra suôn sẻ, người bệnh cần lưu ý các điểm quan trọng như sau:

• Nhịn ăn ít nhất 4 giờ trước khi lấy máu.
• Không uống rượu bia, cà phê, thuốc lá và các chất kích thích.
• Không tự ý dùng thuốc (aspirin, ibuprofen, vitamin C liều cao…) nếu chưa có chỉ định của bác sĩ.
• Hạn chế ăn thực phẩm nhiều purin như thịt đỏ, hải sản, nội tạng.
• Uống đủ nước, nghỉ ngơi và giữ tinh thần thoải mái.

Bạn nên nhịn ăn trước ít nhất 4 giờ xét nghiệm 

Xét nghiệm gout bao nhiêu tiền

Chi phí xét nghiệm gout không cố định, ước tính rơi vào khoảng 100.000 - 500.000 đồng tuỳ theo:

• Loại xét nghiệm được chỉ định (máu, nước tiểu, dịch khớp, chức năng thận).
• Số lượng xét nghiệm cần làm.
• Tình trạng bệnh và giai đoạn phát hiện.

Thông thường, người mới có triệu chứng sẽ được chỉ định xét nghiệm máu cơ bản. Nếu bệnh tiến triển đến giai đoạn 3 – 4, kèm theo nốt tophi hay biến chứng thận, bác sĩ sẽ yêu cầu nhiều xét nghiệm hơn, đồng nghĩa chi phí cũng cao hơn.

Có thể nói, Gout là một trong số các bệnh lý phổ biến trên lâm sàng nhưng có thể gây ra các vấn đề sức khỏe khôn lường nếu chủ quan. Nếu có triệu chứng, bạn nên sắp xếp thời gian đi xét nghiệm gout và thực hiện các chỉ định khác để điều trị bệnh kịp thời (nếu cần).