Chuyên gia IVF Phương Đông giải mã về gen FMR1 - Góc khuất di truyền trong sức khoẻ sinh sản

Nguyễn Phương Thảo

17-11-2026

goole news
16

Trong y học sinh sản, di truyền là một phần không thể thiếu khi đánh giá nguyên nhân hiếm muộn. Một hướng tiếp cận nổi bật là xét nghiệm gen FMR1. Đây là gen liên quan đến cả tình trạng suy giảm dự trữ buồng trứng sớm ở người mẹ và hội chứng X mong manh ở trẻ.

Trong buổi chia sẻ chuyên môn mới đây, BS.CKII Phạm Thúy Nga, Giám đốc Trung tâm Hiếm muộn và Nam học Công nghệ cao Phương Đông, đã phân tích vai trò của xét nghiệm gen FMR1 nhằm chia sẻ kiến thức, hỗ trợ đội ngũ y bác sĩ nâng cao năng lực tư vấn di truyền và tối ưu hóa chiến lược điều trị hiếm muộn cho người bệnh.

Gen FMR1 là gì?

Đây là một gen nằm trên nhiễm sắc thể X. Có thể hình dung trong gen có một đoạn “mã” được lặp đi lặp lại nhiều lần. Ở người bình thường, đoạn lặp này ngắn. Khi đoạn lặp dài ra quá mức, gen bắt đầu gây ảnh hưởng tới sức khỏe.

Ảnh hưởng đến khả năng làm mẹ

Có những phụ nữ mang gen bất thường ở mức trung bình. Bản thân họ vẫn khỏe mạnh, không có biểu hiện gì. Tuy nhiên, khoảng 1/5 trong số họ bị suy giảm buồng trứng sớm hơn bình thường: lượng trứng ít, khi làm IVF kích trứng cũng khó thu được nhiều trứng. Phần lớn họ không hề biết mình mang gen cho đến khi đi khám hiếm muộn.

Ảnh hưởng đến con

Người mẹ mang gen bất thường có thể truyền gen sang con. Khi truyền sang con, đoạn lặp có thể tiếp tục dài thêm và khiến trẻ mắc hội chứng X mong manh - một bệnh di truyền gây chậm phát triển trí tuệ và chậm nói, thậm chí khiến trẻ có biểu hiện tự kỷ hoặc tăng động.

Ai nên làm xét nghiệm gen FMR1?

  • Phụ nữ dưới 35 tuổi được chẩn đoán dự trữ buồng trứng thấp
  • Phụ nữ dưới 40 tuổi bị suy buồng trứng sớm mà chưa rõ nguyên nhân
  • Gia đình có người chậm phát triển trí tuệ, chậm nói, rối loạn hành vi
  • Các cặp vợ chồng đang chuẩn bị mang thai, khi được bác sĩ tư vấn

Kết quả xét nghiệm giúp gì cho các cặp vợ chồng?

Biết kết quả sớm giúp vợ chồng chủ động thời điểm có con hoặc trữ trứng, trữ phôi trước khi buồng trứng suy giảm thêm. Khi làm IVF, phôi có thể được sàng lọc gen trước khi chuyển để giảm nguy cơ truyền bệnh cho con. Ngoài ra, vì gen FMR1 di truyền trong gia đình, người thân của người mang gen cũng nên được tư vấn và xét nghiệm để chủ động kế hoạch sinh sản.

“Định hướng của Trung tâm là không chỉ giúp các cặp vợ chồng có thai, mà còn giúp họ có một em bé khỏe mạnh. Muốn vậy, bác sĩ phải hiểu đúng nguyên nhân của từng trường hợp, kể cả những nguyên nhân nằm sâu ở yếu tố di truyền. Chúng tôi luôn cập nhật những tiến bộ của y học sinh sản và đưa vào thực hành, để mỗi kế hoạch điều trị được cá thể hóa cho từng cặp vợ chồng”, BS.CKII Phạm Thúy Nga chia sẻ.

Tại Trung tâm Hiếm muộn và Nam học Công nghệ cao Phương Đông, mỗi hành trình tìm con đều bắt đầu từ việc tìm đúng nguyên nhân hiếm muộn. Đội ngũ bác sĩ của Trung tâm kết hợp đánh giá dự trữ buồng trứng với tư vấn di truyền để xây dựng kế hoạch điều trị riêng cho từng cặp vợ chồng, giúp ba mẹ an tâm hơn trên hành trình đón con.

Bệnh viện Đa khoa Phương Đông - Nâng niu từng sự sống

Số 9 Phố Viên, Phường Đông Ngạc, Hà Nội
☎ Hotline: 19001806
☎ Cấp cứu: 0833 015 115
3

Bài viết hữu ích?

Đăng ký nhận tư vấn

Vui lòng để lại thông tin và nhu cầu của Quý khách để được nhận tư vấn

19001806 Đặt lịch khám