Thông tin chi tiết về vắc xin phòng bệnh COVID-19

Ngày: 19/07/2021

Vắc xin phòng bệnh COVID-19 hiện nay đang là vấn đề được rất nhiều người quan tâm. Bởi đây là niềm hy vọng lớn nhất giúp thế giới vượt qua đại dịch. Trong bài viết này sẽ đề cập tới 4 loại vắc xin COVID-19 được phép lưu hành tại Việt Nam hiện nay để bạn có một cái nhìn khái quát nhất.

Tổng quan về tình hình vắc xin COVID-19 tại Việt Nam

Ảnh hưởng của COVID-19 đã thúc đẩy nhiều nỗ lực trên toàn cầu trong việc tìm hiểu, phát triển và cung cấp các loại vắc-xin mới để kiểm soát đại dịch đang hoành hành. Đến tháng 6/2020, ước tính hàng trăm các loại vắc-xin thử nghiệm được nghiên cứu để đối phó với sự tàn phá do chủng virus mới gây ra.

Tại Việt Nam hiện có 4 công ty nghiên cứu tự sản xuất vắc xin COVID-19 gồm:

  • Công ty Cổ phần Công nghệ sinh học Dược Nanogen (Nano Covax) Protein tái tổ hợp đang thử nghiệm giai đoạn lâm sàng 3. Dự kiến quy mô sản xuất 20-30 triệu liều/năm.
  • Công ty TNHH Một thành viên Vaccine và sinh phẩm y tế số 1 Vabiotech vắc xin véc tơ tái tổ hợp 
  • Viện Vaccine và sinh phẩm y tế Nha Trang (IVAC) giai đoạn LS 1 vắc xin COVIVAC virus bất hoạt. Dự kiến quy mô sản xuất 6 triệu liều/năm.
  • Trung tâm Nghiên cứu sản xuất vaccine và sinh phẩm y tế (POLYVAC).

Bệnh viện Đa kho Phương Đông tổ chức tiêm vắc xin phòng bệnh Covid 19 cho toàn bộ cán bộ, nhân viên khối y tế
Bệnh viện Đa kho Phương Đông tổ chức tiêm vắc xin phòng bệnh Covid 19 cho toàn bộ cán bộ, nhân viên khối y tế

Ngày 7/5, Bộ trưởng Bộ Y tế đã ra Quyết định số 2301/QĐ-BYT thành lập Ban Chỉ đạo Chương trình nghiên cứu chuyển giao công nghệ và sản xuất vắc xin phòng COVID-19. Công ty Vabiotech ký thỏa thuận với quỹ đầu tư trực tiếp của Liên bang Nga về việc đóng ống vắc xin phòng Covid-19 Sputnik-V từ bán thành phẩm, với quy mô 5 triệu liều/tháng, bắt đầu từ tháng 7-2021

Hiện tại Bộ Y tế đã đàm phán với Cộng hòa Cuba về hợp tác sản xuất VX phòng COVID-19. Bên cạnh đó, nước ta cũng đàm phán với nhà sản xuất Hoa Kỳ về điều kiện chuyển giao công nghệ sản xuất vắc xin phòng Covid-19 (công nghệ mRNA tiêm 1 liều duy nhất 5mg, có khả năng bảo vệ cao (dựa trên kết quả thử nghiệm lâm sàng giai đoạn 1, 2), có nhiệt độ bảo quản từ 2 độ C đến 8 độ C.

Nhờ sự nỗ lực của Bộ y tế, từ 8/3/2021- 12/7/2021 đã có 4.063.872 liều vắc xin phòng bệnh COVID -19 nhập về Việt Nam để tiêm cho người dân. Hiện nay nước ta vẫn đang tích cực nhập khẩu vắc xin để cung ứng đủ cho toàn bộ người dân.

Thông tin chi tiết về 4 loại vắc xin được cấp phép và lưu hành tại Việt Nam

Hiện tại, có 4 loại vắc xin được phép lưu hành tại Việt Nam là AstraZeneca, Pfrizer, Sinopharm và Moderna.

Vắc xin AstraZeneca

AstraZeneca là vắc xin phòng COVID-19 có nguồn gốc xuất xứ tại Anh. Tới nay, AstraZeneca đã được áp dụng phổ biến tại nhiều nước trên thế giới.

Vắc xin AstraZeneca có xuất xứ từ Vương quốc Anh
Vắc xin AstraZeneca có xuất xứ từ Vương quốc Anh

Tên thương mại: COVID-19 Vaccine AstraZeneca

Xuất xứ: Vương quốc Anh.

Thời gian cấp phép lưu hành:

  • WHO: 15/2/2021
  • Bộ y tế: 1/2/2021

Chỉ định: Người trên 18 tuổi

Chế tạo: Áp dụng kỹ thuật Véc tơ virus

Nồng độ kháng nguyên: Mỗi liều (0,5ml) chứa: Vắc xin COVID-19 (ChAdOx1-S tái tổ hợp) 5 x 1010  hạt vi rút (vp).

Bảo quản: +2°C - +8°C.

Hạn dùng: 6 tháng Chỉ có thông tin về ngày hết hạn, không có ngày SX

Số liều tiêm: 2 liều tiêm cách 4-12 tuần.

Liều lượng tiêm/lần: 0,5ml.

Đường dùng: Tiêm bắp.

Quy cách đóng gói: Đóng 10 liều/lọ 5ml

Hướng dẫn sử dụng: 

  • Loại bỏ không khí khỏi lọ VX để cân bằng áp suất: trước khi rút kim ra khỏi lọ bằng cách: Hút ngược lại 1,8 ml không khí từ lọ vắc xin vào bơm kim tiêm
  • Sau khi pha loãng tiếp tục nhẹ nhàng lật lọ vắc xin 10 lần.
  • Lấy đúng 0,5ml/ liều. Thực hiện tiêm cho đến khi hết lượng vắc xin có trong lọ.

Phản ứng sau tiêm:

  • Rất phổ biến ( ≥1/10): Đau đầu, buồn nôn, đau cơ, đau khớp, nhạy cảm đau, đau, nóng tại vị trí tiêm, ngứa, mệt mỏi, bồn chồn, sốt (rất phổ biến là sốt nhẹ và phổ biến là sốt  ≥ 38 độ C), ớn lạnh.
  • Phổ biến ≥1/100 đến <1/10: Sưng và đỏ tại vị trí tiêm
  • Không phổ biến: Không có dữ liệu

Vắc xin Pfrizer

Pfrizer là vắc xin phòng bệnh COVID-19 có xuất xứ từ Mỹ. Là loại vắc xin hoạt động theo cơ chế RNA thông tin, nghĩa là đối tượng tiêm chủng sẽ được tiêm các đoạn mã di truyền (DNA) mã hóa cho protein gai của virus SARS-CoV-2 vào cơ thể để cơ thể tạo ra kháng thể chống lại bệnh mà không thực sự phải tiếp xúc với toàn bộ virus.

Vắc xin Pfrizer giúp phòng ngừa hiệu quả bệnh COVID-19
Vắc xin Pfrizer giúp phòng ngừa hiệu quả bệnh COVID-19

Tên thương mại: COVID-19 BNT162b2 (Comirnaty).

Xuất xứ: Mỹ.

Thời điểm cấp phép hoạt động:

  • WHO: 31/12/2020.
  • Bộ y tế: 12/6/2021.

Chỉ định: Người trên 18 tuổi.

Chế tạo: mRNA chứa thông tin dịch mã cho Protein gai SARS

Nồng độ kháng nguyên: Mỗi liều 0,3ml chứa 30mcg vắc xin mRNA Covid-19.

Bảo quản:

  • 90°C đến -60°C: Hạn dùng 6 tháng.
  • Thời gian bảo quản + Thời gian vận chuyển + Tiêm chủng: Hạn dùng 31 ngày.

Số liều tiêm: 2 liều cách 3-4 tuần.

Liều lượng tiêm/lần: 0,3ml sau pha loãng.

Đường dùng: Tiêm bắp.

Quy cách đóng gói: Đóng 6 liều/lọ 0,45ml cô đặc Kèm 1 ống NaCl.

Cách sử dụng:

  • Không lắc lọ vắc xin, nhẹ nhàng lật lọ vắc xin 10 lần.
  • Loại bỏ không khí khỏi lọ VX để cân bằng áp suất: trước khi rút kim ra khỏi lọ bằng cách: Hút ngược lại 1,8 ml không khí từ lọ vắc xin vào bơm kim tiêm.
  • Sử dụng BKT (3ml hoặc 5ml), rút ​​1,8 ml dung dịch pha loãng bơm chậm vào lọ vắc xin.
  • Sau khi pha loãng tiếp tục nhẹ nhàng lật lọ vắc xin 10 lần rồi tiến hành tiêm bắp cho ng bệnh.

Phản ứng sau tiêm:

  • Rất phổ biến ( ≥1/10): Đau đầu, đau khớp, đau cơ, đau tại vị trí tiêm, mệt mỏi,  ớn lạnh, sốt ,sưng tại chỗ tiêm
  • Phổ biến (≥1/100 đến <1/10): Buồn nôn, mẩn đỏ chỗ tiêm
  • Không phổ biến (≥1/1000 đến <1/100):Nổi hạch, mất ngủ, đau tứ chi, khó chịu, ngứa chỗ tiêm
  • Hiếm gặp (≥1/10000 đến ˂1/1000): Bell’s palsy (liệt mặt ngoại biên cấp tính)
  • Rất hiếm (<1/10.000): Nhà sản xuất chưa có khuyến cáo về phản ứng phản vệ, viêm cơ tim, huyết khối giảm cầu, những phản ứng này được ghi nhận trong quá trình sử dụng ở một số quốc gia với tỷ lệ hiếm gặp

Vắc xin Sinopharm

Sinopharm là vắc xin phòng ngừa COVID-19 có xuất xứ từ Trung Quôc. Đây là loại vắc xin bất hoạt sử dụng các phần tử virus bất hoạt nhằm mục đích kích thích hệ thống miễn dịch sinh ra kháng thể.

Vaccine Sinopharm có xuất xứ từ Trung Quốc
Vaccine Sinopharm có xuất xứ từ Trung Quốc

Tên thương mại: COVID-19 Vaccine Vero cell Inactivated

Thời gian cấp phép hoạt động:

  • WHO: 7/5/2021
  • Bộ y tế: 12/6/2021

Chỉ định: Người trên 18 tuổi

Chế tạo: Virus bất hoạt

Nồng độ kháng nguyên: mỗi liều 0,5 ml chứa 6.5U kháng nguyên SARS-CoV-2 bất hoạt.

Bảo quản: +2°C - +8°C.

Hạn dùng: 24 tháng từ ngày sản xuất.

Số liều tiêm: 2 liều cách 3-4 tuần

Liều lượng tiêm/lần: 0,5ml

Đường dùng: Tiêm bắp

Quy cách đóng gói: Liều đơn, Đóng hộp 1 liều/hộp hoặc 3 lọ/hộp

Hướng dẫn sử dụng:

  • Mở lọ vắc xin khi có đối tượng đến tiêm. 
  • Lắc lọ vắc xin khi sử dụng.

Phản ứng sau tiêm: 

  • Rất phổ biến ( ≥1/10): Đau tại chỗ tiêm, đau đầu
  • Phổ biến (≥1/100 đến <1/10): Sốt, mệt mỏi, đau cơ, đau khớp, ho, khó thở, buồn nôn, tiêu chảy, ngứa
  • Không phổ biến (≥1/1000 đến <1/100): Đỏ, sưng, cứng, ngứa, chóng mặt, chán ăn, đau hầu họng, khó nuốt, chảy nước mũi, táo bón, quá mẫn cảm
  • Hiếm gặp (≥1/10000 đến ˂1/1000): Hôn mê, buồn ngủ, khó ngủ, hắt hơi, viêm mũi họng; nghẹt mũi, khô họng, cúm, giảm cảm, đau chân tay, đánh trống ngực, đau bụng, phát ban, niêm mạc da bất thường, mụn trứng cá, bệnh nhãn khoa, tai, khó chịu, nổi hạch.
  • Rất hiếm (<1/10.000): Tai biến nặng Ớn lạnh, rối loạn chức năng vị giác, mất vị giác, dị cảm, run, rối loạn chú ý, chảy máu cam, hen suyễn, kích ứng cổ họng, viêm amidan, khó chịu, cổ đau, đau hàm, u cổ, loét miệng, đau răng, rối loạn thực quản, viêm dạ dày, đổi màu phân, bệnh nhãn khoa, mờ mắt, kích ứng mắt, đau tai, căng thẳng, tăng huyết áp, hạ huyết áp, tiểu tiện không tự chủ, chậm kinh nguyệt

Vắc xin Moderna

Moderna là vắc xin phòng bệnh COVID-19 thứ hai của Mỹ cũng được bào chế dựa trên mRNA chứa thông tin dịch mã cho Protein gai SARS.

Vắc xin Moderna được cấp phép lưu hành tại nước ta từ tháng 6/2021
Vắc xin Moderna được cấp phép lưu hành tại nước ta từ tháng 6/2021

Tên thương mại: COVID-19 Spikevax.

Xuất xứ: Mỹ.

Chỉ định: Người trên 18 tuổi.

Thời điểm cấp phép hoạt động:

  • WHO: 30/4/2021.
  • Bộ y tế: 28/6/2021.

Chế tạo: mRNA chứa thông tin dịch mã cho Protein gai SARS

Nồng độ kháng nguyên: Mỗi liều 0.5 ml chứa 100 mcg mRNA (được nhúng trong các lipid nanoparicle SM-102)

Bảo quản:

  • -50°C đến -15°C, hạn dùng là 7 tháng
  • +2°C đến +8°C, hạn dùng là 30 ngày

Số liều tiêm: 2 liều cách 28 ngày

Liều lượng: 0,5ml

Đường dùng: Tiêm bắp.

Quy cách đóng gói: 14-15 liều/lọ

Hướng dẫn sử dụng: 

  • Sát trùng nút lọ vắc xin bằng một miếng bông cồn mới, vô trùng.
  • Xoay nhẹ lọ vắc xin mỗi lần lấy vắc xin.
  • Thay đổi điểm cắm kim qua các vị trí khác nhau của nắp lọ vắc xin mỗi lần lấy VX để giảm nguy cơ rò rỉ VX. 

Phản ứng sau tiêm:

  • Rất phổ biến ( ≥1/10): Nhức đầu, buồn nôn, nôn, đau cơ, đau khớp và cứng khớp, đau tại chỗ tiêm, mệt mỏi, ớn lạnh, sốt, nổi hạch, sưng đỏ vị trí tiêm
  • Phổ biến (≥1/100 đến <1/10): Phát ban, mẩn đỏ hoặc sưng tại chỗ tiêm, nôn, tiêu chảy
  • Không phổ biến (≥1/1000 đến <1/100): Ngứa chỗ tiêm
  • Hiếm gặp (≥1/10000 đến ˂1/1000): Sưng mặt, liệt mặt ngoại biên cấp tính
  • Rất hiếm (<1/10.000): Sốc phản vệ, quá mẫn

Sốt là phản ứng phụ thường thấy sau khi tiêm vắc xin phòng bệnh COVID-19
Sốt là phản ứng phụ thường thấy sau khi tiêm vắc xin phòng bệnh COVID-19

Như vậy có thể thể, hiện tại có 4 loại vắc xin phòng COVID-19 tại VN với nhiều công nghệ sản xuất khác nhau tuy nhiên đều đã được phê duyệt đảm bảo hiệu quả và tính an toàn. Một số loại vắc xin có yêu cầu bảo quản nghiêm ngặt hơn về nhiệt độ tuy nhiên với tuyến từ TP trở xuống đều bảo quản từ +2°C-+8°C đối với cả vắc xin và dung môi.

Tất cả các vắc xin đều được khuyến cáo nên tiêm các mũi cùng loại. Những phản ứng thông thường sau khi chúng ta tiêm vắc xin có thể bao gồm sốt, đau đầu, ớn lạnh, đau tại vị trí tiêm…Trường hợp tai biến nặng do vắc xin là rất hiếm gặp nên bạn có thể hoàn toàn yên tâm

Vừa rồi là những thông tin về vắc xin phòng bệnh COVID-19 được lưu hành hiện nay. Mỗi loại vắc xin đều có những ưu, nhược điểm riêng. Tuy nhiên, chúng ta cần biết, tiêm chủng vắc xin là cách tốt nhất để đẩy lùi đại dịch COVID-19 trên toàn cầu.