VMAT cho ung thư gan có hiệu quả không? Nguyên lý và mục tiêu

Phương Loan

27-03-2026

goole news
16

VMAT cho ung thư gan đang trở thành lựa chọn điều trị hàng đầu trong lĩnh vực xạ trị, nhờ khả năng điều biến liều xạ linh hoạt và nhắm trúng đích khối u ác tính. Phương pháp còn hạn chế tối đa ảnh hưởng đến nhu mô gan lành, cơ quan lân cận, góp phần cải thiện chất lượng cuộc sống bệnh nhân trong và sau can thiệp.

Nguyên lý hoạt động VMAT cho ung thư gan

Xạ trị điều biến thể tích theo cung quay VMAT cho ung thư gan sử dụng nhiều chùm tia X nhỏ với liều khác nhau, thay vì chùm tia đơn, để tập trung tối đa liều vào khối u. Liều xạ được thiết kế cá nhân hóa, chiếu liên tục khi máy gia tốc tuyến tính y học quay cơ thể theo một hoặc nhiều cung, còn giúp hạn chế ảnh hưởng đến mô lành.

Nguyên lý chiếu xạ VMAT cho ung thư gan

Nguyên lý chiếu xạ VMAT cho ung thư gan

Với kỹ thuật VMAT, máy sẽ quay quanh bệnh nhân ung thư gan khi nằm trên bàn điều trị, đồng thời phát liều xạ liên tục vào khối u. Do không có nguồn phóng xạ nào được đưa vào cơ thể nên trong và sau điều trị, người bệnh không trở thành nguồn phóng xạ như các phương pháp truyền thống.

Quy trình điều trị VMAT chi tiết

Không riêng trong điều trị ung thư gan, phác đồ xạ trị bằng VMAT nói chung đều cần được lập kế hoạch chi tiết và chặt chẽ. Mỗi giai đoạn phải được kiểm soát chặt chẽ, đảm bảo tối ưu liều xạ tác động vào khối u gan và hạn chế tác dụng phụ lên phần mô gan lành, dạ dày hoặc ruột.

Chuẩn bị

Trước khi thực hiện VMAT cho ung thư gan, bác sĩ cần lập kế hoạch điều trị, đây là công đoạn đặc biệt quan trọng. Trong quá trình chẩn đoán, hình ảnh 3D của cơ thể bệnh nhân sẽ được tạo ra bằng CT, MRI hoặc PET-CT, hỗ trợ xác định chính xác vị trí khối u và các mô lành cần bảo vệ.

Ở bước này, người bệnh được hướng dẫn nằm trên bàn điều trị ở tư thế cố định, kỹ thuật viên đồng thời căn chỉnh vị trí phù hợp. Mục tiêu đảm bảo trong những buổi điều trị sau, nguồn xạ được chiếu đúng vào khối u gan ác tính.

Quá trình mô phỏng có thể diễn ra trong một hoặc nhiều buổi, tùy theo tình trạng khối u gan của bệnh nhân. Các chùm tia VMAT rất nhỏ, chỉ tương đương đầu bút chì (2,5 x 5mm), góp phần nâng cao độ chính xác khi tác động.

Trong điều trị

Khi bước vào điều trị chính thức, kỹ thuật viên xạ trị sẽ đặt bệnh nhân vào đúng tư thế như buổi mô phỏng trước đó. Việc vận hành máy gia tốc tuyến tính LINAC sẽ được điều khiển từ phòng riêng, toàn bộ quá trình sẽ được trao đổi thông qua hệ thống liên lạc hai chiều.

Trong quá trình điều trị, máy sẽ quay chậm xung quanh cơ thể người bệnh. Các chùm tia với hình dạng, cường độ khác nhau sẽ nhắm chính xác vào khối u gan, triệt tiêu dần tế bào ác tính gây hại. Ưu điểm xạ trị bằng phương pháp này là bệnh nhân không cảm nhận được tia xạ.

Khám phá bên trong phòng xạ trị bằng kỹ thuật VMAT tại Bệnh viện Đa khoa Phương Đông

Khám phá bên trong phòng xạ trị bằng kỹ thuật VMAT tại Bệnh viện Đa khoa Phương Đông

Kỹ thuật viên sẽ theo dõi xuyên suốt buổi điều trị, đảm bảo tia xạ tác động chính xác và đúng vị trí theo thời gian trực. Toàn bộ quá trình triệt tiêu khối u gan chỉ cần 1 - 2 vòng quay, nên mỗi buổi thường diễn ra rất nhanh trong 2 phút.

Sau điều trị

Kết thúc buổi xạ trị, bệnh nhân có thể ra viện ngay trong ngày và trở lại sinh hoạt như bình thường. Do VMAT không biến cơ thể người bệnh trở thành nguồn phóng xạ nên không cần cách ly với người khác.

Tuy nhiên để đảm bảo tối đa hiệu quả can thiệp, thuyên giảm nhanh những tác dụng phụ, bệnh nhân nên chú ý chế độ sinh hoạt và dinh dưỡng. Bạn nên ưu tiên nghỉ ngơi, hoạt động thể chất vừa đủ và thực đơn cân bằng dinh dưỡng.

Tính hiệu quả của VMAT trong điều trị ung thư

Đến nay, VMAT là một trong những kỹ thuật xạ trị tiến tiến nhờ khả năng tối ưu đồng thời độ chính xác, phân bố liều và thời gian điều trị. Hơn hết với cơ chết phát tia liên tục trong quá trình quay quanh bệnh nhân, VMAT vượt trội hơn hẳn những phương pháp truyền thông về hiệu quả tiêu diệt khối u và hạn chế tổn thương mô lành lân cận.

Bao phủ khối u tốt

VMAT cho phép chùm tia bức xạ phân bổ liên tục theo nhiều góc khi thiết bị quay quanh cơ thể, tăng hiệu quả bao phủ thể tích khối u. Bởi vậy kỹ thuật này đặc biệt được đánh giá cao trong điều trị khối u phức tạp, nằm tại vị trí quan trọng như gan.

VMAT có khả năng bao phủ thể tích khối ung thư gan tốt

VMAT có khả năng bao phủ thể tích khối ung thư gan tốt

Bảo vệ mô lành hiệu quả

Một ưu điểm nổi bật khác của VMAT cho ung thư gan là hệ thống trục đa lá, cơ chế điều biến cường độ tia được kiểm soát trong phạm vi khối u. Điểm này đặc biệt quan trọng khi tiến hành điều trị tại các cơ quan nhạy cảm như gan, phổi, não hoặc đầu cổ.

Hiệu quả phân bố liều

VMAT phát liều xạ với độ tương hợp cao, tập trung tối đa vào khối u và giảm dần ở những vùng xung quanh. Hơn hết, sự phối hợp giữa tốc độ máy quay, liều xạ chiếu và hình dạng còn giúp tối ưu hóa liều phân bổ theo không gian 3D.

Hiệu quả phân bố liều xạ của VMAT được đánh giá cao

Hiệu quả phân bố liều xạ của VMAT được đánh giá cao

Thời gian điều trị

So với phương pháp tiền thân là IMRT, thời gian điều trị ung thư gan bằng VMAT đã được cải tiến đáng kể. Nếu quá trình xạ trị với IMRT mất khoảng 15 - 30 phút, thì VMAT chỉ cần 2 - 3 phút hoàn tất buổi chiếu xạ.

Có nên xạ trị VMAT cho ung thư gan không?

Có nên xạ trị VMAT với bệnh nhân ung thư gan hay không cần được cân nhắc kỹ lưỡng dựa trên nhiều yếu tố. VMAT tuy là kỹ thuật hiện đại nhưng chưa chắc đã phù hợp, mang lại hiệu quả tối ưu nhất cho mọi bệnh nhân.

Người bệnh ung thư gan nên thăm khám, nhận tư vấn từ bác sĩ và kỹ thuật viên chuyên môn. Quá trình này đảm bảo việc xạ trị diễn ra chính xác, triệt tiêu khối u ác tính và hạn chế ảnh hưởng đến chất lượng cuộc sống về sau.

Trung tâm Ung bướu, Xạ trị và Y học hạt nhân Quốc tế Phương Đông hiện đang triển khai mô hình điều trị ung thư đa mô thức, kỹ thuật hiện đại với quy trình khép kín. Mọi phác đồ cá nhân hóa sẽ được xây dựng dựa trên hướng dẫn thực hành lâm sàng của Bộ Y tế Việt Nam, cũng như tiến bộ y học thế giới.

Xạ trị VMAT cho ung thư gan tại Bệnh viện Đa khoa Phương Đông

Xạ trị VMAT cho ung thư gan tại Bệnh viện Đa khoa Phương Đông

Bên cạnh cung cấp giải pháp điều trị bằng VMAT, bệnh nhân ung thư còn có những lựa chọn xạ trị công nghệ cao hàng đầu khác như 3D-CRT, IG-IMRT, 4D-RT, SBRT. Hoặc các phương pháp hiện đại khác như xạ trị toàn thân, xạ trị định vị cao, xạ trị chuyển hóa, xạ trị áp sát bằng các đồng vị phóng xạ I-131 hay Y-90.

Tính đến thời điểm hiện tại, Trung tâm đã thành công điều trị và nâng cao chất lượng cuộc sống cho nhiều bệnh nhân ung thư, đặc biệt ung thư giai đoạn muộn. Điển hình như kiểm soát, triệt tiêu thành công tế bào ác tính ở nữ bệnh nhân 64 tuổi ung thư cổ tử cung giai đoạn 4A, bệnh nhân nam 75 tuổi K phổi giai đoạn 4 di căn não đa ổ.

Liên hệ 1900 1806 hoặc Đặt lịch khám với đội ngũ y bác sĩ Trung tâm Ung bướu, Xạ trị và Y học hạt nhân Quốc tế - Bệnh viện Đa khoa Phương Đông.

Kết luận

Xét từ nhiều góc độ, VMAT cho ung thư gan mang lại nhiều lợi ích vượt trội về tính chính xác, độ an toàn và thời gian điều trị so với những kỹ thuật truyền thống. Ứng dụng rộng rãi phương pháp trong can thiệp khối u ác tính không chỉ nâng cao hiệu quả kiểm soát bệnh, mà còn mở ra cơ hội mới cho nhiều bệnh nhân, đặc biệt trong việc giảm thiểu tác dụng phụ.

BỆNH VIỆN ĐA KHOA PHƯƠNG ĐÔNG

Địa chỉ: Số 9, Phố Viên, Phường Đông Ngạc, Thành phố Hà Nội, Việt Nam
Tổng đài tư vấn: 19001806
Website: https://benhvienphuongdong.vn

 

Lưu ý: Thông tin trong bài viết chỉ mang tính chất tham khảo, vui lòng liên hệ với Bác sĩ, Dược sĩ hoặc chuyên viên y tế để được tư vấn cụ thể.

3

Bài viết hữu ích?

Đăng ký nhận tư vấn

Vui lòng để lại thông tin và nhu cầu của Quý khách để được nhận tư vấn

ThS.BS

NGUYỄN DUY ANH

Phó giám đốc Trung tâm Ung bướu, xạ trị và y học hạt nhân Quốc tế Phương Đông.

ThS.BS

NGUYỄN DUY ANH

Phó giám đốc Trung tâm Ung bướu, xạ trị và y học hạt nhân Quốc tế Phương Đông.
19001806 Đặt lịch khám