Phù tủy xương dưới sụn là gì? Khi nào cần điều trị? Khi nào không?

Ngọc Anh

29-07-2025

goole news
16

Phù tủy xương dưới sụn có thể gây suy nhược hoặc thoái hoá vùng xương. Đây là bệnh có thể bắt gặp ở bất cứ các xương nào của cơ thể, từ khớp hông, đầu gối, mắt cá chân,... Bệnh được chia ra làm 2 thể: thể nguyên phát xảy ra do chấn thương và thể thứ phát do tác động của các bệnh lý như viêm khớp, loãng xương, hoại tử vô mạch.

Phù tủy xương dưới sụn là gì?

Phù tủy xương dưới sụn là một dạng tổn thương tủy xương. Đây là bệnh lý mô tả sự tích tụ chất lỏng, dịch bất thường bên trong tủy xương, có thể gây ra đau đớn và hạn chế chức năng vận động. Nguyên nhân chính gây ra phù tủy xương chủ yếu là sự tích tụ của chất dịch bên trong tủy xương. 

Lý do sâu xa có thể đến từ phản ứng của cơ thể với các chấn thương như gãy xương, chấn thương khớp,... Theo các bác sĩ chuyên khoa, không phải lúc nào bệnh cũng cần điều trị, hầu hết bệnh nhân phù tuỷ xương có thể tự khỏi nếu dành thời gian nghỉ ngơi đều đặn và tập vật lý trị liệu, phục hồi chức năng thường xuyên. 

Hình chụp phù tuỷ xương trên phim MRI

Hình chụp phù tuỷ xương trên phim MRI

Triệu chứng phù tủy xương dưới sụn là gì?

Bệnh phù tủy xương dưới sụn không gây ra các triệu chứng sức khỏe bất thường ở giai đoạn đầu mà chỉ gây ra các biểu hiện bất thường khi bệnh lý đã diễn biến nặng. Các biểu hiện có thể kể đến bao gồm:

  • Sưng đau: Dịch tràn ra gây sưng khớp, mức độ đau còn phụ thuộc vào vị trí khớp xương bị ảnh hưởng, đau hơn khi người bệnh cử động khớp hoặc có lực tác động đến khớp đó
  • Cứng khớp: Cảm thấy khó chịu, hạn chế chuyển động
  • Mệt mỏi, suy nhược: Vùng xương khớp bị ảnh hưởng có thể gây suy nhược và thoái hoá, người bệnh khó đi lại nhất khi trọng lực dồn lên chân bị bệnh. Bên cạnh đó, bệnh nhân có thể có các triệu chứng kèm theo bao gồm mệt mỏi, suy nhược và mất ngủ

Nguyên nhân gây ra phù tủy xương dưới sụn là gì?

Có rất nhiều nguyên nhân có thể khiến bệnh nhân bị phù tủy xương dưới sụn, có thể kể đến như

Chấn thương

Đây là một trong số các nguyên nhân hàng đầu, có thể ảnh hưởng đột ngột hoặc dai dẳng đến chất lượng cuộc sống của người bệnh. Một số bất thường có thể gây ra tình trạng phù tủy như sau: 

  • Gãy xương
  • Trật khớp
  • Viêm gan chân
  • Rách dây chằng chéo trước
  • Vết bầm xương
  • Viêm gân Achilles
  • Hội chứng đau vùng phức hợp

Các chấn thương có thể kích thích gây ra tình trạng phù tuỷ

Các chấn thương có thể kích thích gây ra tình trạng phù tuỷ

Viêm cơ xương khớp

Ngoài chấn thương, bệnh lý cũng là nguyên nhân thường gặp khiến tuỷ xương bị phù. Các bất thường về khớp sau cũng là yếu tố kích thích quá trình phù tuỷ xương như sau:

Viêm tủy xương

Đây là bệnh khá hiếm gặp, bắt nguồn từ tình trạng nhiễm trùng gây tổn thương gây ra hoại tử xương. Phù tủy xương dưới sụn do ảnh hưởng của viêm tủy xương thường gặp ở hông. Ngoài ra, bạn còn có thể bị phù tuỷ xương do nhiễm trùng, nhiễm nấm xâm nhập vào gây viêm. 

Loãng xương 

Tình trạng mật độ xương giảm, xương yếu xốp và dễ gãy cũng là nhân tố thúc đẩy khiến tuỷ xương bị phù, đặc biệt là những người bị loãng xương ở vùng hông hoặc đầu gối. 

Khối u xương

Đa số các khối u xương đều lành tính nhưng chúng sẽ tạo áp lực lên xương. Theo thời gian khối u phát triển càng lớn sẽ xâm lấn lên các mô và gây phù nề, tích dịch lỏng và tạo thành bất thường phù tuỷ.

Một số loại khối u có thể gây ra phù tuỷ có thể kể đến như:

  • U tế bào khổng lồ
  • U nguyên bào xương
  • U nang xương đơn viện
  • Chondroblastoma
  • Osteochondroma

Ung thư

Bệnh K ác tính cũng là lý do gây ra tình trạng phù tuỷ, thường bắt đầu từ xương hoặc tế bào ung thư từ các bộ phận khác di căn đến xương, tuỷ xương:

  • U xương ác tính
  • Chứng Non Hodgkin Lymphoma
  • Bệnh đa u tuỷ xương
  • Bệnh bạch cầu 
  • U Ewing sarcoma

Nguyên nhân khác

Ngoài các bệnh lý kể trên, tuỷ xương bị phù có thể đến từ các vấn đề sức khoẻ như sau: 

  • Thiếu máu cục bộ: Các cơ quan không nhận đủ máu có thể khiến người bệnh bị hoại tử vô mạch, hội chứng bàn chân Charcot
  • Bất thường trong quá trình trao đổi chất: Thiếu vitamin D, hội chứng Cushing, tế bào Mast, chứng cường cận giáp, rối loạn khoáng chất và cương do mắc bệnh thận mãn tính

Người bị thiếu máu có nguy cơ phù tuỷ cao hơn bình thường

Người bị thiếu máu có nguy cơ phù tuỷ cao hơn bình thường

Chẩn đoán phù tủy xương dưới sụn như thế nào?

Tình trạng phù tuỷ không thể phát hiện qua thăm khám thông thường mà chỉ được phát hiện khi bệnh nhân chụp MRI (phù tuỷ xương MRI). Các bác sĩ sẽ quan sát bệnh nhân qua máy chụp cộng hưởng từ và sử dụng tín hiệu T2W để xoá hạt mỡ. Hình ảnh đặc trưng là tín hiệu T1 trung gian và tín hiệu T2 cao trong mỡ của tuỷ xương

Nếu bệnh nhân có chấn thương xương khớp hoặc viêm xương khớp kèm cảm giác đau tại chỗ hoặc xung quanh vùng xương bị phù tuỷ thì nên đi thăm khám càng sớm càng tốt.  

Chụp cộng hưởng từ là phương pháp chẩn đoán phù tủy xương hiệu quả cao

Chụp cộng hưởng từ là phương pháp chẩn đoán phù tủy xương hiệu quả cao

Điều trị phù tủy xương dưới sụn như thế nào?

Như đã nhắc đến ở trên, với đa số ca bệnh, chất lỏng bên trong tủy xương sẽ tự hấp thu và biến mất theo thời gian. Do đó, không phải ca bệnh nào cũng cần điều trị, một số trường hợp phù nhẹ chỉ cần dành thời gian nghỉ ngơi đầy đủ. 

Với các ca bệnh nặng hơn, bạn có thể được chỉ định dùng thuốc giảm đau (như thuốc chống viêm không steroid NSAID) kèm theo liệu pháp vật lý trị liệu, phục hồi chức năng. Đôi khi, các ca bệnh bị phù tuỷ nặng dùng thuốc không hiệu quả thì bác sĩ sẽ cân nhắc phẫu thuật giải áp lõi. Với phương thức này, các bác sĩ sẽ tiến hành khoan các lỗ vào bên trong tủy xương và chèn các vật liệu ghép xương hay tế bào gốc tủy xương tự thân vào bên trong tuỷ xương bị phù nề để lấp đầy khoang tuỷ này. Thao tác chèn ép vật liệu chủ yếu là để kích thích phát triển tủy xương bình thường về sau.

Có thể nói, phù tủy xương dưới sụn là một dạng tổn thương của tuỷ xương, do sự hình thành của dịch bên trong tủy xương do các nguyên nhân khác nhau. Bệnh mặc dù không đe dọa trực tiếp đến tính mạng nhưng vẫn cần phát hiện để thăm khám và điều trị kịp thời.

BỆNH VIỆN ĐA KHOA PHƯƠNG ĐÔNG

Địa chỉ: Số 9, Phố Viên, Phường Đông Ngạc, Thành phố Hà Nội, Việt Nam
Tổng đài tư vấn: 19001806
Website: https://benhvienphuongdong.vn

 

Lưu ý: Thông tin trong bài viết chỉ mang tính chất tham khảo, vui lòng liên hệ với Bác sĩ, Dược sĩ hoặc chuyên viên y tế để được tư vấn cụ thể.

122

Bài viết hữu ích?

Đăng ký nhận tư vấn

Vui lòng để lại thông tin và nhu cầu của Quý khách để được nhận tư vấn

PGS.TS.BS Cao Cấp

NGUYỄN MAI HỒNG

Giám đốc Trung tâm Cơ xương khớp

PGS.TS.BS Cao Cấp

NGUYỄN MAI HỒNG

Giám đốc Trung tâm Cơ xương khớp
19001806 Đặt lịch khám