Tiêm khớp cổ chân: Ưu điểm, chỉ định và quy trình kỹ thuật

Tiêm khớp cổ chân là gì?

Tiêm khớp cổ chân là phương pháp điều trị đưa trực tiếp thuốc vào khoang khớp cổ chân, nhằm mục đích giảm đau, giảm viêm và cải thiện chức năng vận động. Kỹ thuật này được áp dụng khi việc khắc phục bằng nghỉ ngơi, vật lý trị liệu, uống thuốc không đạt hiệu quả rõ rệt.

Một số loại thuốc thường được sử dụng để tiêm khớp như:

• Cortisone có khả năng chống viêm mạnh, thuyên giảm nhanh các triệu chứng đau nhức. Tuy nhiên hiệu quả sử dụng cortisone chỉ kéo dài vài tháng, nhưng nếu lạm dụng kéo dài có thể gây tác dụng phụ yếu cơ, tăng nguy cơ nhiễm trùng hoặc thoái hoá sụn khớp.
• Axit Hyaluronic là một chất bôi trơn tự nhiên tìm thấy trong sụn, xương, khớp và dây chằng. Tiêm Axit Hyaluronic trực tiếp vào khớp chân sẽ làm giảm các ma sát giữa các đầu xương, hỗ trợ giảm đau, viêm và cải thiện vận động.
• Huyết tương giàu tiểu cầu (PRP) là liệu pháp sinh học sử dụng chế phẩm chiết xuất từ máu tự thân với nồng độ tiểu cầu cao hơn mức bình thường. Những yếu tố tăng trưởng như IGF, KGF, VEGF đóng vai trò kích thích tái tạo mô, giảm viêm và phục hồi tổn thương một cách tự nhiên.

Một số loại thuốc sử dụng trong tiêm khớp cổ chân

Đến nay tiêm nội khớp cổ chân trở thành giải pháp điều trị hiệu quả với nhiều trường hợp viêm khớp mạn tính, chấn thương thể thao hoặc thoái hoá khớp. Liệu trình tiêm sẽ được bác sĩ căn cứ trên tình trạng bệnh lý cá nhân, đảm bảo tính an toàn và khả năng phục hồi.

Ưu điểm của kỹ thuật tiêm khớp cổ chân

Tiêm khớp mắt cá chân là phương pháp điều trị chấn thương, bệnh lý khu vực được áp dụng phổ biến hiện nay nhờ những đặc điểm ưu việt sau:

• Quy trình thực hiện nhanh chóng trong khoảng vài phút, bệnh nhân không phải nằm viện hay bị gián đoạn sinh hoạt quá nhiều.
• Hỗ trợ bác sĩ xác định nguyên nhân, vị trí tổn thương, từ đó có hướng can thiệp điều trị phù hợp với bệnh tình.
• Thủ thuật tiêm cổ chân có mức độ xâm lấn thấp, hạn chế tối đa các rủi ro không mong muốn.

Ưu điểm của kỹ thuật tiêm nội khớp mắt cá chân

Chỉ định tiêm khớp cổ chân

Tiêm nội khớp mắt cá chân thường được chỉ định nếu tổn thương không thể cải thiện bằng thuốc, đặc biệt các trường hợp chấn thương hoặc bệnh lý sau:

• Cổ chân suy yếu do viêm khớp dạng thấp, thoái hoá khớp cổ chân.
• Sau chấn thương hình thành viêm khớp cổ chân nhưng không kèm tình trạng tràn máu khớp.
• Tổn thương khớp cổ chân do bệnh gout hoặc bệnh giả gout.
• Bệnh lý cột sống thể huyết thanh âm tính gây đau dai dẳng như viêm khớp vẩy nến, viêm khớp mạn tính thiếu niên, viêm cột sống dính khớp, viêm khớp phản ứng,...
• Bệnh lý hệ thống gây tổn thương khớp mắt cá chân kéo dài.

Những trường hợp nên áp dụng tiêm khớp mắt cá chân

Chống chỉ định tiêm khớp cổ chân

Tiêm khớp cổ chân là phương pháp hiện đại với độ an toàn, hiệu quả cao nhưng không phải phù hợp với mọi trường hợp. Những tổn thương dưới đây thường được chống chỉ định thực hiện, do tiềm ẩn nguy cơ biến chứng, rủi ro nguy hiểm:

• Viêm khớp cổ chân nhiễm khuẩn như lao khớp, viêm khớp mủ.
• Nguyên nhân tổn thương khớp do bệnh lý thần kinh, bệnh máu.
• Vùng da quanh khớp bị nhiễm khuẩn, nhiễm nấm.
• Người bị suy giảm miễn dịch.
• Bệnh nhân đái tháo đường, tăng huyết áp.

Chống chỉ định tiêm với những trường hợp bệnh lý tiềm ẩn nguy cơ biến chứng

Nếu nằm trong nhóm chống chỉ định không hoàn toàn, bệnh nhân cần được theo dõi, kiểm tra kỹ lưỡng trước và sau tiêm. Ngoài ra ưu tiên kiểm soát bệnh lý nền ổn trước khi thực hiện thủ thuật.

Quy trình kỹ thuật tiêm khớp cổ chân

Tiêm khớp cổ chân cần được thực hiện bởi bác sĩ chuyên khoa, tại cơ sở y tế chuyên môn. Đây là yếu tố bắt buộc mà người bệnh cần ghi nhớ, đảm bảo hiệu quả điều trị và tính an toàn sau khi can thiệp.

Quy trình diễn ra theo các bước chuẩn y khoa như sau:

Chuẩn bị

Về phía bệnh nhân, trước khi thực hiện thủ thuật sẽ được giải thích về mục đích tiêm, loại thuốc sử dụng, lợi ích và nguy cơ. Nếu đang sử dụng thuốc ảnh hưởng đến việc điều trị như thuốc chống đông hoặc thuốc ảnh hưởng đến quá trình đông máu, bác sĩ có thể chỉ định tạm thời ngừng sử dụng.

Bệnh viện có trách nhiệm chuẩn bị vật tư y tế phục vụ điều trị như thuốc tiêm, dụng cụ vô trùng. Ngoài ra còn có thiết bị hỗ trợ hướng dẫn xác định vị trí tiêm như máy siêu âm hoặc C-arm.

Các bước tiêm

Quy trình tiêm nội khớp thông thường diễn ra theo 4 bước sau:

• Bước 1: Xác định vị trí tiêm bằng cách kiểm tra lâm sàng tình trạng khớp cổ chân hoặc sử dụng thiết bị kỹ thuật xác định.
• Bước 2: Sát khuẩn vùng da tiêm bằng dung dịch sát trùng, đảm bảo điều kiện vô trùng tuyệt đối.
• Bước 3: Đưa thuốc vào khớp cổ chân qua kim tiêm, thao tác chậm rãi, nhẹ nhàng. Người bệnh khi này có thể cảm thấy sự căng nhẹ trong lúc đưa thuốc vào bên trong. Một số trường hợp trước khi tiêm thuốc, bác sĩ có thể rút bớt dịch khớp ra ngoài.
• Bước 4: Rút kim tiêm, sử dụng băng gạc để ép nhẹ vùng khớp cổ chân vừa điều trị.

Tiêm huyết tương giàu tiểu cầu tại Bệnh viện Đa khoa Phương Đông

Sau tiêm khớp mắt cá chân, người bệnh cần giữ vùng tiêm sạch sẽ và khô ráo trong 24 giờ đầu. Tránh rửa chân hoặc để nước tiếp xúc trực tiếp với khu vực tiêm, tiềm ẩn nguy cơ nhiễm trùng.

Theo dõi sau tiêm

Vẫn trong 24 giờ, người bệnh sẽ được theo dõi sát sao chỉ số mạch, tình trạng viêm, chảy máu tại chỗ và HA. Nếu cảm thấy đau nhẹ hoặc cứng khớp, bạn không nên quá lo lắng vì đây là phản ứng bình thường, sẽ tự hết mà không cần can thiệp.

Tuy nhiên nếu nhận thấy các biểu hiện bất thường dưới đây, cần sớm thông báo với bác sĩ và tiếp nhận điều trị:

• Sưng đau tại chỗ, sốt, tràn dịch cổ chân cảnh báo nhiễm khuẩn, viêm mủ, có thể điều trị bằng thuốc kháng sinh.
• Teo da, mất sắc tố da tại vị trí tiêm là một số biến chứng diễn ra muộn, thường xuất hiện do tiêm nhiều lần cùng một vị trí hoặc tiêm quá nông.
• Choáng váng, ho khan, tức ngực, khó thở, vã mồ hôi, rối loạn cơ tròn cảnh báo nguy cơ tai biến. Đây là biến chứng hiếm gặp, xuất hiện khi tiêm quá nhanh hoặc vô tình tiêm thuốc vào mạch máu.

Lưu ý khi tiêm khớp cổ chân

Trong và sau quá trình tiêm thuốc vào khớp cổ chân, người bệnh cũng như nhân viên y tế cần lưu ý một số vấn đề dưới đây:

• Lưu lại phòng tiêm 30 phút để theo dõi phản ứng cơ thể với thuốc tiêm, kịp thời xử trí nếu xuất hiện các rủi ro.
• Khi đưa thuốc vào nội khớp xong, kim tiêm cần được rút ra nhanh chóng, đảm bảo không tác động mạnh lên vị trí tiếp xúc.
• Người bệnh xuất hiện triệu chứng đau nhói, tê bì,... bất thường cần nhanh chóng dừng tiêm và rút kim.
• Xác định chính xác vị trí tiêm nhằm tránh các biến chứng không mong muốn.
• Tái khám định kỳ để theo dõi tình trạng vết thương, mức độ tiến triển của phương pháp điều trị.
• Chườm lạnh tại vị trí tiêm hoặc dùng thuốc NSAID để giảm sưng đau tạm thời.
• Tránh vận động mạnh trong vài ngày đầu, hạn chế những ảnh hưởng không mong muốn lên vết thương.
• Không tiêm Cortisone nhiều hơn 3 - 4 lần/năm.

Những lưu ý khi tiêm thuốc vào khớp mắt cá chân

Tiêm khớp cổ chân là giải pháp tối ưu, đáng cân nhắc với những trường hợp viêm, thoái hoá hoặc chấn thương không đáp ứng với điều trị bảo tồn. Phương pháp nếu thực hiện đúng kỹ thuật sẽ mang lại nhiều ưu điểm như ít xâm lấn, phục hồi nhanh và kiểm soát tốt các triệu chứng.