Trong một số trường hợp bệnh nhân mắc các bệnh lý về mắt hoặc có bất thường võng mạc có thể được các bác sĩ cân nhắc thực hiện tiêm nội nhãn. Các loại thuốc tiêm nội nhãn thường được sử dụng trong thủ thuật này có thể kể đến như thuốc kháng sinh, thuốc chống viêm hay thuốc chống tăng sinh tân mạch.
Tiêm nội nhãn là phương pháp đưa thuốc trực tiếp vào bên trong nhãn cầu, thường là vào tiền phòng hoặc buồng dịch kính, nhằm điều trị các bệnh lý nhãn khoa ( đặc biệt là bệnh võng mạc). Cơ chế của kỹ thuật này là giúp thuốc đạt nồng độ tối đa ngay tại vị trí tổn thương, từ đó tăng hiệu quả điều trị và hạn chế tác dụng phụ toàn thân so với đường uống hoặc tiêm tĩnh mạch.
Hiện nay, đây là một trong số các kỹ thuật phổ biến nhất trong điều trị các bệnh lý như phù hoàng điểm, tân mạch võng mạc hay thoái hóa điểm vàng. Các nhóm thuốc thường được dùng bao gồm kháng sinh, thuốc chống viêm và thuốc chống tăng sinh tân mạch (Anti-VEGF).
Thuốc tiêm nội nhãn có thể là thuốc kháng sinh, thuốc chống viêm hoặc Anti-VEGF
Không phải mọi bệnh nhân đều cần hoặc phù hợp với kỹ thuật này. Việc quyết định bệnh nhân có thể tiêm nội nhãn hay không còn phụ thuộc vào mức độ tổn thương và tình trạng sức khỏe của người bệnh.
Theo các bác sĩ chuyên khoa, phương pháp này thường được tiến hành trong các bệnh nhân mắc các bệnh lý như:
Trong khi đó, các bác sĩ sẽ cân nhắc kỹ hoặc không thực hiện tiêm thuốc nội nhãn cho các bệnh nhân bao gồm:
Người bị dị ứng với thành phần thuốc không được tiêm thuốc để điều trị
Việc có thực hiện tiêm thuốc hay không còn phụ thuộc vào tư vấn của bác sĩ chuyên khoa. Bạn không nên quá lo lắng nhưng cũng không nên chủ quan. Để hỗ trợ bạn lựa chọn dễ dàng hơn, dưới đây là tổng hợp ưu, nhược điểm của kỹ thuật điều trị này:
Phương pháp này mang lại hiệu quả điều trị tích cực, đặc biệt khi bệnh được phát hiện ở giai đoạn sớm. Thuốc tiêm nội nhãn được đưa trực tiếp đến vùng tổn thương nên tác dụng nhanh và rõ rệt.
Với thuốc chống tăng sinh tân mạch (Anti-VEGF), kỹ thuật này còn hữu ích trong những trường hợp khó điều trị bằng laser như đục môi trường trong suốt, sẹo giác mạc, đục thủy tinh thể hoặc xuất huyết dịch kính.
Ngoài ra, thủ thuật diễn ra nhanh, người bệnh có thể ra về trong ngày mà không cần nằm viện dài ngày cũng là điểm cộng lớn.
Nhược điểm của kỹ thuật này là người bệnh thường phải tiêm nhiều mũi theo phác đồ điều trị kéo dài để đạt hiệu quả tối ưu. Ngoài ra, dù hiếm gặp, vẫn có nguy cơ xảy ra biến chứng tại mắt như tăng nhãn áp tạm thời, viêm hoặc xuất huyết. Vì vậy, người bệnh vẫn phải tái khám theo lịch để hỗ trợ bác sĩ theo dõi sát sau mỗi lần tiêm.
Trước tiên, mắt sẽ được sát trùng bằng dung dịch chuyên dụng. Sau đó, bác sĩ nhỏ thuốc tê bề mặt để giảm cảm giác khó chịu. Bệnh nhân sẽ được cố định mắt bằng dụng cụ chuyên biệt được.
Kim tiêm rất nhỏ sẽ được đưa vào vị trí phù hợp để bơm thuốc vào tiền phòng hoặc buồng dịch kính. Sau khi rút kim, bác sĩ có thể dùng tăm bông vô trùng ấn nhẹ tại chỗ tiêm để tránh thuốc trào ngược.
Thời gian tiêm thực tế chỉ khoảng 1 phút, nhưng toàn bộ quy trình chuẩn bị và theo dõi kéo dài khoảng 30 phút. Người bệnh thường chỉ cảm thấy cộm nhẹ hoặc hơi tức mắt trong thời gian ngắn.
Như đã nhắc đến ở trên, đây là thủ thuật an toàn nếu được thực hiện đúng chỉ định và tại cơ sở chuyên khoa. Tuy nhiên, giống như bất kỳ can thiệp y khoa nào, phương pháp này vẫn có một tỷ lệ biến chứng nhất định.
Một số phản ứng thường gặp bao gồm đau nhẹ, đỏ mắt hoặc chảy máu ít tại chỗ tiêm. Tình trạng này thường tự khỏi sau vài ngày. Bất thường tăng nhãn áp tạm thời cũng có thể xảy ra nhưng thường được kiểm soát tốt.
Hiếm gặp hơn là các biến chứng nghiêm trọng như xuất huyết nhiều trong dịch kính, bong võng mạc, tổn thương thủy tinh thể gây đục thủy tinh thể hoặc viêm nội nhãn. Những trường hợp này có thể cần can thiệp phẫu thuật để bảo tồn thị lực.
Bạn có thể bị đau mắt nhẹ và đỏ mắt sau khi tiêm
Mặc dù đây là thủ thuật nhãn khoa phổ biến, được thực hiện nhanh chóng và tương đối an toàn nhưng người bệnh vẫn phải tuân thủ các hướng dẫn chăm sóc sau tiêm như sau:
Trong vài giờ đầu sau tiêm nội nhãn, người bệnh có thể cảm thấy cộm nhẹ, hơi xốn hoặc nhìn mờ thoáng qua do thuốc giãn đồng tử và phản ứng tại chỗ. Một số trường hợp xuất hiện chảy máu nhẹ dưới kết mạc khiến mắt đỏ, nhưng tình trạng này thường tự cải thiện sau vài ngày.
Tăng nhãn áp nhẹ hoặc cảm giác tức mắt cũng có thể xảy ra, tuy nhiên đa phần chỉ là hiện tượng tạm thời. Nếu được dùng thuốc đúng cách và nghỉ ngơi hợp lý, mắt sẽ ổn định trở lại sau một thời gian ngắn.
Dù hiếm gặp, vẫn có một số biến chứng nghiêm trọng sau khi sử dụng thuốc tiêm nội nhãn mà người bệnh không nên chủ quan. Nếu người bệnh cảm thấy mắt đau nhức dữ dội, thị lực giảm đột ngột, nhìn thấy nhiều chấm đen bất thường, chớp sáng hoặc cảm giác màn che trước mắt thì hãy đến bệnh viện ngay để được kiểm tra và hỗ trợ y tế (nếu cần).
Trước ngày thực hiện thủ thuật, người bệnh cần ngừng đeo kính áp tròng ít nhất 3 ngày. Trong ngày tiêm thuốc nội nhãn, bạn không nên trang điểm vùng mắt và không uống rượu bia. Do thuốc giãn đồng tử có thể gây nhìn mờ tạm thời, người bệnh được khuyến cáo không tự lái xe về nhà.
Bệnh nhân vẫn có thể ăn uống và sử dụng các thuốc điều trị bệnh nền như bình thường, trừ khi có chỉ định riêng từ bác sĩ. Việc trao đổi đầy đủ tiền sử bệnh lý và các thuốc đang dùng cũng vô cùng cần thiết để hỗ trợ bác sĩ đánh giá chính xác nguy cơ trước khi tiêm.
Sau tiêm thuốc, người bệnh cần dùng thuốc theo đúng hướng dẫn. Trong ngày tiêm, nên tránh để nước rơi vào mắt, vì vậy chỉ nên tắm từ cổ trở xuống và không gội đầu. Từ ngày hôm sau, có thể sinh hoạt và vệ sinh cá nhân bình thường.
Bạn có thể trang điểm nền hoặc tô lông mày sau 1 ngày, nhưng khoảng thời gian tốt nhất để trang điểm trở lại là 3 ngày sau thực hiện thủ thuật. Với công việc văn phòng, người bệnh có thể quay lại làm việc vào ngày hôm sau, tuy nhiên nên hạn chế gắng sức hoặc lao động nặng.
Các hoạt động thể dục nhẹ có thể bắt đầu sau 1 ngày, nhưng gym, bơi lội, chạy bộ hoặc các môn vận động mạnh chỉ nên thực hiện sau 3 ngày. Rượu bia nên hạn chế trong vòng 4 ngày để giảm nguy cơ ảnh hưởng đến quá trình hồi phục.
Sau khi tiêm thuốc 1 ngày, bạn có thể tập bơi trở lại
Trước khi tiêm thuốc, bác sĩ sẽ nhỏ thuốc tê tại chỗ nên người bệnh hầu như không cảm thấy đau. Quá trình tiêm diễn ra rất nhanh, thường chỉ gây cảm giác châm chích nhẹ hoặc hơi cộm thoáng qua.
Sau khi dùng thuốc nội nhãn, mắt có thể hơi khó chịu trong vài giờ đầu. Phần lớn người bệnh cảm thấy ổn định trở lại trong ngày hôm đó hoặc ngày hôm sau. Tuy nhiên, hiệu quả điều trị phụ thuộc vào bệnh lý nền và lộ trình tiêm theo chỉ định của bác sĩ.
Thông thường, người bệnh chỉ cần ở lại theo dõi khoảng 30 phút đến 1 giờ sau tiêm. Nếu không có bất thường, bạn có thể ra về trong ngày và không cần nằm viện.
Tái khám là bước rất quan trọng sau khi điều trị. Bác sĩ thường hẹn kiểm tra sau khoảng 1 tuần để đánh giá đáp ứng điều trị và phát hiện sớm biến chứng. Ngoài ra, vì nhiều bệnh lý cần điều trị theo lộ trình nhiều mũi tiêm, người bệnh cần tuân thủ lịch hẹn để đạt hiệu quả tối ưu.
Nếu tự ý ngưng điều trị, thị lực có thể tiếp tục suy giảm và trong một số trường hợp, tổn thương võng mạc có thể trở nên vĩnh viễn.
Có thể nói, kỹ thuật tiêm nội nhãn là phương pháp điều trị hiệu quả cao và an toàn trong điều trị các bệnh lý về mắt. Tuy nhiên, để nâng cao hiệu quả điều trị, tùy trường hợp người bệnh có thể phải điều trị theo nhiều đợt và tái khám định kỳ để theo dõi từng bước sau khi thực hiện thủ thuật.
BỆNH VIỆN ĐA KHOA PHƯƠNG ĐÔNG
Địa chỉ: Số 9, Phố Viên, Phường Đông Ngạc, Thành phố Hà Nội, Việt Nam
Tổng đài tư vấn: 19001806
Website: https://benhvienphuongdong.vn
Lưu ý: Thông tin trong bài viết chỉ mang tính chất tham khảo, vui lòng liên hệ với Bác sĩ, Dược sĩ hoặc chuyên viên y tế để được tư vấn cụ thể.
Phù kết mạc là bệnh lý có thể tự khỏi sau khoảng 1 tuần nhưng đôi khi bệnh có thể kéo dài hơn phụ thuộc vào từng nguyên nhân gây...
