Vòi Eustache có cấu tạo rất nhỏ nhưng đóng vai trò đặc biệt quan trọng trong hệ thống Tai - Mũi - Họng. Nếu vòi nhĩ đột ngột gặp vấn đề, suy giảm chức năng hoạt động, cơ thể có thể đối mặt với loạt tình trạng khó chịu như giảm thính lực, ù tai, cảm giác đầy trong tai.
Vòi Eustache hay ống Eustache, vòi nhĩ là bộ phận quan trọng trong hệ thống tai mũi họng, đóng vai trò duy trì sự cân bằng của tai giữa. Diện tích ống tương đối nhỏ, chiều dài chỉ khoảng 35mm, nối liền từ tai giữa đến phần trên của hầu.
Cấu tạo chính gồm 2 phần:
Hình ảnh cấu trúc giải phẫu vòi Eustache
Với cấu trúc gồm 2 phần xương và sụn, ống Eustache có thể co giãn linh hoạt, cân bằng áp suất giữa môi trường trong và ngoài tai. Đơn cử như khi thực hiện các hoạt động nuốt, ngáp, nhai, vòi nhĩ sẽ mở ra cho phép không khí di chuyển vào hoặc ra ngoài ra giữa, hạn chế tình trạng đau nhức, tổn thương do chênh lệch áp luật hoặc thay đổi độ cao đột ngột.
Vòi nhĩ còn tham gia quá hỗ trợ thoát dịch từ tai giữa xuống hầu, bao gồm chất nhất và các dịch nhầy được sản xuất tự nhiên hàng ngày ở tai giữa. Quá trình này đảm bảo duy trì hiệu quả thông thoáng của tai giữa, ngăn chặn tình trạng ứ đọng dịch.
Ống Eustache đảm nhiệm chức năng cân bằng áp suất giữa môi trường trong và ngoài tai
Nếu lượng dịch không được đào thải kịp thời, đều đặn hàng ngày sẽ tạo điều kiện cho vi khuẩn phát triển. Tình trạng nhiễm trùng, viêm nhiễm thuận lợi gia tăng, tiềm ẩn nguy cơ cao về viêm tai giữa.
Vòi Eustache cũng hoạt động như tấm khiên bảo vệ tai giữa, ngăn chặn sự xâm nhập của các tác nhân gây viêm nhiễm từ hầu và mũi. Trong đó cơ chế đóng mở có vai trò quan trọng nhất, duy trì sức khỏe tai giữa ổn định và khỏe mạnh.
Vòi Eustache là cơ quan thiết yếu, quan trọng trong hệ thống tai mũi họng nhưng rất dễ bị ảnh hưởng bởi các tác nhân bên trong và bên ngoài. Một số bệnh lý liên quan thường gặp mà bạn cần chú ý:
Viêm tai giữa không phải bệnh lý hiếm gặp, đặc biệt ở nhóm bệnh nhi. Đây là tình trạng nhiễm trùng, viêm nhiễm ở tai giữa khi vòi nhĩ bị tắc nghẽn và không thoát dịch hiệu quả. Có hai dạng xâm nhập của vi khuẩn và virus mà bạn có thể gặp:
Viêm tai giữa thường ảnh hưởng đến nhóm bệnh nhi
Tách nghẽn Eustache là tình trạng ống nhĩ không thể hoặc mất chức năng đóng/mở đúng cách, dẫn đến mất cân bằng áp suất ở tai giữa. Nếu không được can thiệp kịp thời, dứt điểm, người bệnh sẽ có cảm giác đầy tai, giảm thính lực hoặc đau tai.
Nhóm nguyên nhân được xác định gây tắc vòi nhĩ bao gồm:
Viêm tai giữa có dịch tiết xuất hiện do dịch nhầy ứ đọng tích tụ ở tai giữa, thông thường không kèm triệu chứng nhiễm trùng rõ ràng. Phần lớn nguyên nhân đến từ tình trạng Eustache bị tắc nghẽn, dịch không thể thoát ra ngoài.
Bệnh khởi phát chính ở trẻ nhỏ, do ống Eustache của trẻ thường nhỏ hơn và có xu hướng nằm ngang hơn người lớn. Để phòng tránh, bạn cần chủ động bảo vệ cơ thể sự xâm nhập của virus, điều trị dứt điểm bệnh lý liên quan hoặc tránh xa các chất kích thích hóa học như khói thuốc lá.
Barotrauma là hệ quả của tình trạng tổn thương tai do thay đổi áp suất đột ngột, thường xuất hiện khi leo núi, máy bay hoặc lặn. Chênh lệch áp suất có thể làm giảm hoạt động chức năng thông thường của vòi nhĩ, dẫn đến đau tai, chóng mặt hoặc thậm chí thủng màng nhĩ.
Barotrauma là tình trạng tổn thương thay do thay đổi áp suất đột ngột
Hiện tượng này sẽ tự thuyên giảm trong một vài ngày, không cần can thiệp điều trị bằng thuốc. Tuy nhiên nếu nhận thấy tình trạng đau nhức dữ dội, mất thính lực, bạn cần thăm khám để nhận chỉ định dùng thuốc kê đơn giảm đau, kháng sinh hoặc các cách xử lý phù hợp khác.
Một số vấn đề liên quan đến dị ứng có thể khiến niêm mạc vòi Eustache sưng nề, không chỉ tắc nghẽn mà còn xuất hiện nhiều vấn đề liên quan khác. Một số dị nguyên thường gặp cần kể đến như bụi, phấn hoa, thực ăn hoặc xuất hiện theo mùa đều góp phần hình thành bệnh lý liên quan đến vòi Eustache.
Khối u, polyp vùng mũi tương tối hiếm gặp nhưng có khả năng chèn ép ống Eustache mạnh. Kích thước khối u càng lớn thì tình trạng tắc nghẽn càng cao, kèm theo đó các các vấn đề nghiêm trọng liên quan khác.
Điều trị bệnh lý liên quan đến vòi nhĩ cần dựa trên nguyên nhân gây bệnh, áp dụng phương pháp can thiệp phù hợp. Cụ thể theo từng tình trạng như sau:
Ngoài ra, bệnh nhân có thể áp dụng một số cách tự nhiên như thực hiện kỹ thuật valsalva để mở vòi nhĩ, cân bằng áp suất bên trong tai giữa. Tập thói quen uống nhiều nước, sử dụng máy tạo độ ẩm nhằm làm loãng dịch nhầy, giảm tắc nghẽn.
Thực hiện kỹ thuật valsalva để cân bằng áp suất bên trong tai giữa
Đối với những tình trạng nghiêm trọng hơn, bác sĩ sẽ chỉ định thực hiện các thủ thuật hoặc can thiệp y tế chuyên sâu. Một số cách thường được thực hiện như dẫn lưu dịch, bơm vòi Eustache để loại bỏ dịch, phẫu thuật cắt bỏ khối u gây tắc nghẽn.
Vòi Eustache là bộ phận quan trọng trong cấu tạo tai, đảm nhiệm nhiều vai trò như cân bằng áp suất tai giữa, hỗ trợ thoát dịch từ tai giữa xuống hầu và bảo vệ tai tránh khỏi sự xâm nhập của tác nhân gây hại. Mỗi cá nhân cần có biện pháp bảo vệ chủ động, giúp duy trì sức khỏe tai.
BỆNH VIỆN ĐA KHOA PHƯƠNG ĐÔNG
Địa chỉ: Số 9, Phố Viên, Phường Đông Ngạc, Thành phố Hà Nội, Việt Nam
Tổng đài tư vấn: 19001806
Website: https://benhvienphuongdong.vn
Lưu ý: Thông tin trong bài viết chỉ mang tính chất tham khảo, vui lòng liên hệ với Bác sĩ, Dược sĩ hoặc chuyên viên y tế để được tư vấn cụ thể.
Vòi Eustache là bộ phận quan trọng nằm ở tai giữa, có vai trò bảo vệ, cân bằng áp suất và hỗ trợ thoát dịch nhầy được sản xuất hàng...
