Đậu phụ là thực phẩm quen thuộc trong bữa ăn của người Việt, được làm từ đậu nành và cung cấp protein thực vật cùng nhiều dưỡng chất khác. Tuy nhiên, không ít nguồn tin cho rằng đậu phụ chứa phytoestrogen có thể làm thay đổi hormone, giảm testosterone và ảnh hưởng đến khả năng sinh sản, khiến không ít nam giới lo lắng. Vậy ăn đậu hũ có vô sinh không? Hiện chưa có bằng chứng khoa học đáng tin cậy cho thấy ăn đậu phụ hoặc các thực phẩm từ đậu nành có thể gây hiếm muộn cho cả nam và nữ giới.
Ăn đậu phụ có bị vô sinh không?
Hiện nay, chưa có nghiên cứu khoa học nào cho thấy đậu phụ gây ra tác động tiêu cực đến khả năng sinh sản của nam giới. Trong khi đó, việc duy trì thói quen ăn đậu phụ theo hàm lượng được khuyến nghị còn đem lại nhiều lợi ích cho sức khỏe tổng thể như nâng cao sức khỏe xương khớp, duy trì cân nặng phù hợp và hỗ trợ sức khỏe sinh sản.
Câu hỏi “ăn đậu hũ có vô sinh không?” được đặt ra trong bối cảnh các nghiên cứu về isoflavone – nhóm hợp chất tự nhiên có trong đậu nành, có cấu trúc tương tự estrogen. Điều này khiến không ít người lầm tưởng rằng isoflavone có thể gây nữ hóa nam giới bằng cách làm giảm nồng độ testosterone và tăng nồng độ estrogen.
Tuy nhiên, phân tích tổng hợp từ 41 nghiên cứu[1] với sự tham gia của hơn 1.700 nam giới đã chỉ ra nồng độ testosterone toàn phần, testosterone tự do, estradiol hay estrone ở nam giới ăn đậu phụ không thay đổi đáng kể. Một bài phân tích tổng quan từ 417 báo cáo khác[2] cũng không tìm thấy bằng chứng cho thấy đậu nành hay isoflavone gây ảnh hưởng đến các chỉ số tinh trùng và tinh dịch ở nam giới.
Do đó, nam giới có thể ăn đậu phụ mà không cần quá lo lắng về nguy cơ vô sinh. Đậu phụ còn là nguồn protein thực vật có thể sử dụng để đa dạng hóa khẩu phần, đặc biệt khi được dùng thay thế một số thực phẩm giàu chất béo bão hòa.
Tuy nhiên, khả năng sinh sản nam giới chịu ảnh hưởng bởi nhiều yếu tố khác như tuổi, cân nặng, hút thuốc, rượu bia, bệnh lý nam khoa và tình trạng nội tiết. Vì vậy, không nên chỉ tập trung vào một loại thực phẩm khi đánh giá sức khỏe sinh sản.

Ăn đậu có vô sinh không? Đậu phụ không phải là nhân tố trực tiếp khiến nam giới hay nữ giới bị vô sinh.
Bên cạnh nam giới, không ít chị em cũng đặt ra câu hỏi “ăn nhiều đậu phụ có vô sinh không?”. Câu trả lời là “Không”. Nữ giới không cần kiêng đậu phụ vì lo ngại ảnh hưởng đến khả năng mang thai.
Nghiên cứu về mối liên quan giữa tiêu thụ các sản phẩm từ đậu nành và isoflavone ở 667 phụ nữ[3] đã cho thấy các chỉ số dự trữ buồng trứng như AMH, FSH và số nang noãn thứ cấp không có mối liên quan rõ ràng với lượng đậu nành tiêu thụ.
Nếu phụ nữ có rối loạn kinh nguyệt, đau vùng chậu, tiền sử bệnh lý phụ khoa hoặc quan hệ đều đặn, không tránh thai nhưng chưa mang thai trong 1 năm dù không sử dụng các biện pháp tránh thai thì nên chủ động thăm khám để tìm nguyên nhân thay vì tự loại bỏ một thực phẩm khỏi chế độ ăn.

Bên cạnh chế độ ăn, người bệnh nên chủ động đi thăm khám sức khỏe sinh sản.
Lợi ích của đậu phụ với sức khỏe tổng thể
Sau khi tìm hiểu về “ăn đậu hũ có vô sinh không”, câu trả lời không chỉ là “không” mà đây còn là loại thực phẩm được Hiệp hội Tim mạch Hoa Kỳ xếp vào nhóm thực phẩm được khuyến khích để đa dạng hóa nguồn protein trong chế độ ăn.
Một số lợi ích mà đậu phụ đem lại có thể kể đến như:
- Bổ sung protein, hỗ trợ phát triển cơ bắp: Đậu phụ là nguồn protein thực vật, cung cấp các axit amin cần thiết cho cơ thể. Vì vậy, đây có thể là một lựa chọn phù hợp trong chế độ ăn của người thường xuyên tập luyện và muốn duy trì hoặc phát triển cơ bắp.
- Hỗ trợ tiêu hóa: Đậu phụ có thể được đưa vào chế độ ăn uống cân bằng để bổ sung chất xơ và các chất dinh dưỡng khác, góp phần duy trì hoạt động của hệ tiêu hóa và hạn chế tình trạng táo bón.
- Tốt cho sức khỏe tim mạch: Đậu phụ và các thực phẩm từ đậu nành chứa isoflavone cùng nhiều dưỡng chất có lợi. Khi được sử dụng trong một chế độ ăn lành mạnh, các thực phẩm này có thể góp phần hỗ trợ sức khỏe tim mạch. Một nghiên cứu năm 2020 cũng ghi nhận mối liên quan giữa việc ăn đậu phụ thường xuyên và nguy cơ mắc bệnh tim mạch thấp hơn.
- Bổ sung dưỡng chất cho xương và cơ: Tùy loại đậu phụ, sản phẩm có thể cung cấp một lượng canxi và magie nhất định. Đây đều là những khoáng chất cần thiết cho xương, cơ bắp và hoạt động của hệ thần kinh.
- Hỗ trợ kiểm soát cân nặng: Đậu phụ giàu protein, có thể giúp tạo cảm giác no lâu hơn sau bữa ăn. Khi kết hợp với rau xanh, ngũ cốc nguyên hạt và các thực phẩm giàu dinh dưỡng khác, đậu phụ có thể trở thành một phần của chế độ ăn hỗ trợ duy trì cân nặng hợp lý.

Ăn đậu phụ đúng cách còn giúp bạn kiểm soát cân nặng
Lưu ý khi ăn đậu phụ
Để tăng cường giá trị dinh dưỡng của loại thực phẩm này và hạn chế tình trạng tiêu thụ quá mức, các chuyên gia dinh dưỡng khuyến cáo một số điểm quan trọng khi ăn đậu phụ như sau:
- Kết hợp chế độ ăn với các thực phẩm giàu protein khác: Không nên chỉ ăn đậu phụ, bạn có thể kết hợp với cá, thịt nạc, trứng, sữa, các loại đậu, hạt và các thực phẩm giàu protein khác.
- Ưu tiên cách chế biến lành mạnh: Đậu phụ luộc, hấp, nấu canh hoặc chế biến với lượng dầu vừa phải thường phù hợp hơn so với đậu phụ chiên nhiều dầu.
- Hạn chế gia vị như muối, đường và chất béo khi chế biến: Bản thân đậu phụ có thể là thực phẩm lành mạnh nhưng các món ăn từ đậu phụ có thể chứa nhiều năng lượng, muối hoặc chất béo nếu thêm quá nhiều nước sốt, đường hoặc dầu mỡ.
- Không ăn các sản phẩm có nguồn gốc từ đậu nành nếu bị dị ứng: Nếu từng có phản ứng dị ứng với đậu nành, người bệnh nên tránh đậu phụ và các sản phẩm từ đậu nành, đồng thời trao đổi với bác sĩ khi cần thiết.
- Không kết hợp đậu phụ với một số loại thực phẩm như rau bina, mật ong hay hải sản.
Có thể nói, bài viết trên đã giải đáp chi tiết câu hỏi “ăn đậu hũ có vô sinh không”. Đậu phụ không gây vô sinh ở nam giới hay nữ giới. Ngược lại, việc bổ sung đậu phụ với khẩu phần phù hợp, kết hợp chế độ ăn đa dạng và lối sống lành mạnh còn hỗ trợ nâng cao sức khỏe tổng thể.