Xét nghiệm nước tiểu có cần nhịn ăn không? Lưu ý gì trước khi lấy mẫu

Xét nghiệm nước tiểu có cần nhịn ăn không?

Không. Nếu chỉ thực hiện riêng xét nghiệm nước tiểu và nuôi cấy nước tiểu, người bệnh thường không cần nhịn ăn. Bạn có thể ăn sáng và uống nước trước khi lấy mẫu. 

Lưu ý: Yêu cầu nhịn ăn trước khi thực hiện tùy thuộc vào loại xét nghiệm. Với xét nghiệm nước tiểu bằng que thử và kính hiển vi, xét nghiệm Glucose/Ceton, người bệnh không cần nhịn ăn vì thức ăn không ảnh hưởng đến kết quả.

Với các trường hợp lấy mẫu nước tiểu đầu buổi sáng, lấy mẫu nước tiểu 24 giờ hoặc xét nghiệm ma túy, độc chất, người bệnh cũng không cần nhịn ăn, nhịn uống nhưng cần lưu ý về thời điểm lấy mẫu và tránh một số loại thực phẩm nhất định theo hướng dẫn.

Việc nhiều người được yêu cầu nhịn ăn trước khi xét nghiệm thường xuất phát từ trường hợp thực hiện đồng thời các xét nghiệm khác. Ví dụ, một số xét nghiệm máu có thể yêu cầu người bệnh nhịn ăn từ 8 - 10 giờ và chỉ uống nước lọc.

Xét nghiệm nước tiểu có phải nhịn ăn không? Bạn có thể ăn sáng trước khi lấy mẫu

Các yếu tố ảnh hưởng đến kết quả xét nghiệm nước tiểu

Mặc dù câu trả lời của “Xét nghiệm nước tiểu có phải nhịn ăn không” là “Không”, nhưng điều này không có nghĩa là bạn có thể bỏ qua khâu chuẩn bị. Một số yếu tố có thể làm ảnh hưởng đến kết quả xét nghiệm như sau:

Yếu tố sinh lý và nồng độ nước tiểu

• Lượng nước uống vào: Việc uống quá nhiều nước trước khi lấy mẫu sẽ làm loãng mẫu bệnh phẩm, làm nồng độ các chất phân tích (như protein, glucose) giảm và dẫn đến kết quả âm tính giả. Ngược lại, việc uống quá ít nước trước thời điểm lấy mẫu dễ làm nước tiểu cô đặc, gây ảnh hưởng đến kết quả xét nghiệm.
• Tập thể dục cường độ cao: Việc tập luyện gắng sức trước khi xét nghiệm 24 - 48 giờ có thể tạm thời gây ra protein niệu hoặc làm thay đổi trọng lượng riêng của mẫu.
• Kinh nguyệt hoặc nhiễm trùng âm đạo: Máu kinh nguyệt lẫn trong mẫu nước tiểu có thể cho kết quả dương tính giả với hồng cầu và protein.

Một trong số những điều cần lưu ý là không nên uống quá nhiều nước trước khi lấy mẫu xét nghiệm vì dễ làm loãng mẫu bệnh phẩm

Thời điểm và cách bảo quản mẫu

• Thời gian lấy mẫu: Mẫu bệnh phẩm vào đầu ngày có độ cô đặc cao, giúp phát hiện chính xác các chất như protein và hormone ở mức độ thấp. Trong khi đó, mẫu nước tiểu sau bữa ăn có thể bị ảnh hưởng bởi quá trình thận lọc máu và bài tiết các chất từ thức ăn.
• Cách lấy mẫu: Thông thường, người bệnh sẽ được hướng dẫn lấy mẫu nước tiểu giữa dòng vào hộp đựng bệnh phẩm. Tuy nhiên, việc lấy nước tiểu đầu dòng, cuối dòng hoặc chạm tay vào trong hộp đựng cũng có thể ảnh hưởng đến kết quả cuối cùng.
• Bảo quản không đúng cách: Để mẫu ở nhiệt độ phòng quá lâu hoặc bảo quản không đúng cách có thể làm thay đổi một số thành phần trong nước tiểu, ảnh hưởng đến các chỉ số xét nghiệm.

Chế độ dinh dưỡng

Về lý thuyết, trước khi thực hiện xét nghiệm, người bệnh vẫn có thể ăn uống bình thường nhưng một số loại thực phẩm, đồ uống nhất định có thể làm thay đổi màu sắc, mùi, độ pH hoặc các chất cần phân tích trong nước tiểu.

Ngoài ra, bên cạnh thắc mắc “xét nghiệm nước tiểu có cần nhịn ăn không”, người bệnh nên chủ động hỏi bác sĩ về các loại thuốc đang sử dụng. Bởi một số loại thuốc nhất định có thể làm thay đổi màu và làm sai lệch kết quả sinh hóa.

Xem thêm: 

• Xét nghiệm nước tiểu khi mang thai có cần nhịn ăn không?
• Hồng cầu trong nước tiểu cao khi mang thai cảnh báo điều gì?

Nên kiêng ăn gì, uống gì trước khi xét nghiệm nước tiểu?

Để việc xét nghiệm diễn ra suôn sẻ, người bệnh cần lưu ý các điểm quan trọng khi lựa chọn thực phẩm trước ngày xét nghiệm như sau:

• Ăn uống như bình thường, trừ khi bác sĩ yêu cầu ăn theo chế độ đặc biệt.
• Không cần nhịn ăn trước khi xét nghiệm.
• Uống nước với lượng thông thường, không cố tình uống quá nhiều để “dễ lấy mẫu”.
• Hạn chế rượu bia và không nên sử dụng quá mức các đồ uống có chứa chất kích thích như caffeine, trà.
• Một số loại trái cây, thực phẩm có màu đậm có thể ảnh hưởng đến màu sắc nước tiểu như cà rốt, mâm xôi, thanh long đỏ,...

Lưu ý dành cho người bệnh trước khi xét nghiệm nước tiểu

• Trao đổi với bác sĩ về các triệu chứng của cơ thể mà bạn đang có như tiểu buốt, tiểu rắt, đau khi đi tiểu, nước tiểu có màu lạ, mùi lạ.
• Thông báo với bác sĩ về các loại thuốc mà bạn đang sử dụng nếu có.
• Báo với bác sĩ nếu bạn đang có thai hoặc đang trong kỳ kinh nguyệt để được hướng dẫn thời gian lấy mẫu phù hợp.
• Hỏi và thực hiện lấy mẫu nước tiểu theo đúng quy trình. Hạn chế chạm tay vào mặt trong của lọ hoặc nắp đựng mẫu.
• Rửa tay sạch sẽ và vệ sinh bộ phận sinh dục trước khi lấy mẫu.

Bạn nên trao đổi kỹ với bác sĩ về các triệu chứng của cơ thể trước khi thực hiện xét nghiệm nước tiểu 

Câu hỏi thường gặp

Ăn sáng trước khi xét nghiệm nước tiểu có sao không?

Không. Nếu bạn chỉ thực hiện xét nghiệm nước tiểu bình thường và bác sĩ không dặn dò gì thêm thì có thể ăn uống bình thường trước khi lấy mẫu.

Tuy nhiên, trong trường hợp xét nghiệm nước tiểu đồng thời với xét nghiệm máu hoặc các xét nghiệm khác có yêu cầu nhịn ăn thì bạn nên thực hiện đúng theo chỉ dẫn của bác sĩ.

Có xét nghiệm nước tiểu trong kỳ kinh nguyệt được không?

Thông thường, các bác sĩ sẽ hoãn lịch lấy mẫu xét nghiệm nếu người bệnh đang trong kỳ kinh nguyệt. Bởi nước tiểu có thể lẫn với máu kinh, không đáp ứng được yêu cầu về bệnh phẩm để đem đi xét nghiệm. Việc cố xét nghiệm trong trường hợp này có thể dẫn đến sai lệch kết quả và dễ dẫn đến chẩn đoán không chính xác.

Hướng dẫn lấy mẫu cho người lần đầu xét nghiệm nước tiểu như thế nào?

Với xét nghiệm nước tiểu thông thường, bạn có thể tham khảo các bước lấy mẫu theo quy trình dưới đây:

• Rửa sạch tay.
• Vệ sinh vùng sinh dục.
• Mở lọ đựng mẫu, hạn chế chạm vào mặt trong của lọ hoặc nắp.
• Bắt đầu đi tiểu vào bồn cầu.
• Sau vài giây, đưa lọ vào hứng phần nước tiểu giữa dòng.
• Lấy đủ lượng mẫu theo hướng dẫn.
• Đậy kín nắp và gửi mẫu cho nhân viên y tế sau khi thu thập.

Lưu ý: Cách lấy mẫu có thể khác nhau tùy mục đích xét nghiệm. Vì vậy, trước khi lấy mẫu, người bệnh cần trao đổi lại với nhân viên y tế để thực hiện đúng theo yêu cầu.

Xét nghiệm nước tiểu ở đâu Hà Nội?

Nếu đang tìm địa chỉ xét nghiệm nước tiểu tại Hà Nội, người bệnh nên ưu tiên cơ sở có quy trình lấy mẫu, tiếp nhận và phân tích được kiểm soát chặt chẽ, tăng cường độ chính xác của kết quả.

Tại Khoa Xét nghiệm - Bệnh viện Đa khoa Phương Đông, mẫu bệnh phẩm được xử lý trong hệ thống xét nghiệm hiện đại, với quy trình tự động hóa ngay từ khâu tiền phân tích. Hệ thống Cobas® p471 và Cobas® p512 hỗ trợ các công đoạn tiếp nhận, định danh, ly tâm, phân loại và điều phối mẫu, giảm thao tác thủ công và góp phần chuẩn hóa quá trình xử lý trước phân tích.

Bên cạnh đó, Khoa Xét nghiệm được trang bị hệ thống phân tích hiệu suất cao như Cobas E801 cho xét nghiệm miễn dịch, Cobas C703 cho xét nghiệm sinh hóa và Cobas ISE neo cho phân tích điện giải. Việc kết nối đồng bộ các hệ thống giúp nâng cao năng lực xử lý mẫu, đáp ứng nhu cầu xét nghiệm thường quy và chuyên sâu.

Với xét nghiệm nước tiểu, người bệnh được hướng dẫn lấy mẫu đúng cách trước khi mẫu được chuyển đến bộ phận phân tích. Kết quả sau đó được bác sĩ đánh giá trong bối cảnh triệu chứng, bệnh sử và các xét nghiệm liên quan để có hướng xử trí phù hợp khi cần thiết.

Để biết thêm thông tin về xét nghiệm nước tiểu tại Bệnh viện Đa khoa Phương Đông, vui lòng để lại thông tin tại đây hoặc gọi HOTLINE 1900 1806!

Như vậy, bài viết trên đã giải đáp chi tiết câu hỏi “Xét nghiệm nước tiểu có cần nhịn ăn không?”. Thông thường, với xét nghiệm này, người bệnh không cần nhịn ăn hoặc nhịn uống nước. Người bệnh nên duy trì chế độ ăn uống bình thường, lấy mẫu đúng hướng dẫn, thông báo về thuốc đang sử dụng và tình trạng kinh nguyệt (nếu có) để hạn chế các yếu tố có thể ảnh hưởng đến kết quả.