Bong võng mạc là một trong số các biến chứng nguy hiểm nhất trong số các bất thường ở mắt. Trong một số trường hợp, người bệnh có thể phải phẫu thuật dịch kính để điều trị và gặp các biến chứng sau mổ bong võng mạc như tăng nhãn áp, tăng sinh dịch kính, viêm màng bồ đào,...
Bong võng mạc là tình trạng lớp võng mạc – bộ phận tiếp nhận ánh sáng ở phía sau mắt – bị tách ra khỏi lớp mạch máu nuôi dưỡng bên dưới. Khi điều này xảy ra, các tế bào thị giác không còn được cung cấp đầy đủ oxy và dưỡng chất, từ đó khiến thị lực giảm nhanh chóng.
Trên thực tế, bong võng mạc được xem là một tình trạng cấp cứu trong nhãn khoa.Trong nhiều trường hợp, bác sĩ sẽ chỉ định phẫu thuật để tái gắn võng mạc, giúp ngăn tổn thương lan rộng và bảo tồn thị lực.
Một trong những phương pháp điều trị phổ biến hiện nay là phẫu thuật cắt dịch kính. Trong quá trình này, bác sĩ sẽ loại bỏ phần dịch kính trong mắt để tiếp cận vùng võng mạc bị bong, sau đó bơm khí hoặc dầu silicone nhằm giữ võng mạc ổn định. Nếu sử dụng dầu silicone, người bệnh thường cần thêm một cuộc phẫu thuật khác để rút dầu sau vài tháng.
Tuy phẫu thuật giúp cải thiện đáng kể tiên lượng bệnh nhưng người bệnh cũng có thể gặp một số biến chứng sau mổ bong võng mạc, đặc biệt khi mắt tổn thương nặng hoặc phát hiện muộn.
Phẫu thuật sẽ được cân nhắc khi người bệnh có dấu hiệu bong võng mạc
Phẫu thuật dịch kính là can thiệp ngoại khoa tương đối phức tạp, vì vậy trong quá trình hồi phục, mắt có thể gặp một số biến chứng sau mổ bong võng mạc như sau:
Sau phẫu thuật, áp lực trong mắt có thể tăng lên do nhiều nguyên nhân như phản ứng viêm, tắc nghẽn đường lưu thông dịch trong mắt hoặc ảnh hưởng của dầu silicone.
Khi nhãn áp tăng, người bệnh có thể gặp các biểu hiện như đau nhức mắt, nhìn mờ và cảm giác căng tức trong mắt.
Nếu tình trạng này kéo dài mà không được kiểm soát, dây thần kinh thị giác có thể bị tổn thương. Vì vậy, bác sĩ thường theo dõi nhãn áp trong các lần tái khám và có thể kê thuốc giúp điều chỉnh áp lực trong mắt.
Đây là một trong những biến chứng phức tạp sau phẫu thuật. Khi các tế bào bất thường phát triển trên bề mặt võng mạc, chúng có thể co kéo và làm võng mạc bị bong trở lại.
Biểu hiện thường gặp bao gồm:
Trong một số trường hợp, người bệnh có thể cần phẫu thuật bổ sung để xử lý tình trạng này.
Xem thêm: Chụp OTC (chụp cắt lớp võng mạc): Đối tượng, quy trình và kết quả
Viêm màng bồ đào là phản ứng viêm xảy ra ở lớp mô nằm giữa củng mạc và võng mạc. Sau phẫu thuật, mắt có thể xuất hiện phản ứng viêm do kích thích mô hoặc nhiễm trùng.
Một trong số các triệu chứng báo hiệu bất thường này có thể kể đến như mắt đỏ, đau nhức mắt, nhạy cảm với ánh sáng và thị lực giảm. Tuy nhiên, phần lớn trường hợp viêm nhẹ có thể được kiểm soát bằng thuốc kháng viêm theo chỉ định của bác sĩ.
Màng bồ đào bị viêm là một trong số các biến chứng của phẫu thuật dịch kính
Sau phẫu thuật, dịch kính trong mắt có thể xảy ra hiện tượng tổ chức hóa, nghĩa là các mô xơ hình thành và làm thay đổi cấu trúc bên trong mắt. Tình trạng này có thể khiến thị lực phục hồi chậm hoặc không đạt mức như mong muốn.
Một số người bệnh sau phẫu thuật có thể gặp tình trạng màng trước võng mạc, tức là một lớp mô mỏng phát triển trên bề mặt võng mạc. Khi lớp màng này co lại, nó có thể khiến võng mạc bị kéo căng và làm hình ảnh bị méo.
Dấu hiệu thường gặp bao gồm:
Nếu màng phát triển dày và ảnh hưởng nhiều đến thị lực, bác sĩ có thể cân nhắc phẫu thuật để loại bỏ.
Dù đã được phẫu thuật, võng mạc vẫn có khả năng bị bong trở lại. Nguyên nhân có thể do các vết rách mới xuất hiện hoặc do hiện tượng co kéo trong mắt. Các dấu hiệu cảnh báo thường giống với lần bong võng mạc đầu tiên, chẳng hạn:
Thời gian hồi phục sau phẫu thuật bong võng mạc thường khác nhau với mỗi bệnh nhân. Điều này phụ thuộc vào mức độ tổn thương của võng mạc, phương pháp điều trị và tình trạng sức khỏe của mắt trước đó.
Thông thường, quá trình hồi phục có thể diễn ra theo các giai đoạn sau:
1–2 tuần đầu
Tuần 3 – tuần 6
Sau 6 tuần trở đi
Bạn cũng cần lưu ý rằng phần lớn người bệnh sau phẫu thuật chỉ phục hồi thị lực một phần, đặc biệt nếu vùng hoàng điểm đã bị ảnh hưởng trước khi điều trị. Vì vậy, việc phát hiện sớm và can thiệp kịp thời có vai trò rất quan trọng.
Từ tuần thứ 6 trở đi thị lực của người bệnh đã ổn định và phục hồi nhanh chóng
Chăm sóc đúng cách sau phẫu thuật sẽ giúp mắt hồi phục tốt hơn và hạn chế nguy cơ biến chứng sau mổ bong võng mạc. Người bệnh nên lưu ý một số điểm như sau:
Ngoài ra, nếu xuất hiện các dấu hiệu bất thường như đau mắt nhiều, thị lực giảm nhanh hoặc mắt đỏ kéo dài, người bệnh nên đến cơ sở y tế để được kiểm tra sớm.
Nhìn chung, bong võng mạc là bệnh lý nghiêm trọng nhưng vẫn có thể điều trị hiệu quả nếu được phát hiện và can thiệp kịp thời. Việc hiểu rõ các biến chứng sau mổ bong võng mạc cũng như tuân thủ hướng dẫn chăm sóc sau phẫu thuật sẽ giúp người bệnh bảo vệ thị lực và đạt kết quả điều trị tốt hơn.
BỆNH VIỆN ĐA KHOA PHƯƠNG ĐÔNG
Địa chỉ: Số 9, Phố Viên, Phường Đông Ngạc, Thành phố Hà Nội, Việt Nam
Tổng đài tư vấn: 19001806
Website: https://benhvienphuongdong.vn
Lưu ý: Thông tin trong bài viết chỉ mang tính chất tham khảo, vui lòng liên hệ với Bác sĩ, Dược sĩ hoặc chuyên viên y tế để được tư vấn cụ thể.
Rối loạn thị giác xác định khi khả năng nhìn bị suy giảm hoặc biến đổi bất thường do tật khúc xạ, tổn thương thần kinh, bệnh lý hoặc yếu...
