Khi tiếp nhận những thông tin sai lệch về tác dụng của vaccine, nhiều bậc phụ huynh gửi về Bệnh viện Phương Đông thắc mắc không tiêm phòng cho trẻ có sao không? Theo chuyên gia y tế, bỏ lỡ mũi vaccine theo đúng độ tuổi chỉ khiến hệ miễn dịch của con non yếu trước nhóm bệnh lý truyền nhiễm nguy hiểm.
Không tiêm phòng cho trẻ có sao không?
Không tiêm phòng cho trẻ có sao không? Ngay từ khi chào đời, cơ thể trẻ đã được cung cấp thụ động một nguồn kháng thể từ sữa mẹ. Thế nhưng chỉ trong một khoảng thời gian ngắn, dạng miễn dịch này sẽ suy yếu, không còn đủ sức để bảo vệ con trước nhiều loại virus, vi khuẩn, nấm có cơ chế xâm nhập mạnh mẽ.

Không tiêm phòng cho trẻ có sao không? Trẻ không được tiêm phòng đầy đủ làm giảm khả năng bảo vệ của hệ miễn dịch
Vậy nên trong thời điểm hiện tại, tiêm đúng và đủ liều vaccine cho trẻ là giải pháp bảo vệ an toàn nhất. Đổi lại, nếu phụ huynh không chủ động xây dựng hàng rào miễn dịch, trẻ có thể đối mặt với loạt hệ lụy nghiêm trọng sau đây:
Nguy cơ mắc bệnh truyền nhiễm
Tiêm chủng đủ liều, đúng lịch đảm bảo trẻ nhỏ được bảo vệ toàn diện, không chỉ trong thời thơ ấu mà còn kéo dài đến suốt đời. Nếu bỏ lỡ thời điểm vàng hoặc không tiêm, các tác nhân gây bệnh sởi, bạch hầu, ho gà, viêm gan B, viêm não Nhật Bản, đậu mùa,... có thể xâm nhập gây biến chứng hoặc cướp đi sinh mạng trẻ.
Khả năng biến chứng nặng và tử vong cao
Trẻ được tiêm vaccine đầy đủ nếu không may nhiễm bệnh thì nguy cơ xuất hiện biến chứng, tử vong luôn thấp hơn. Theo dữ liệu được Hoa Kỳ thực hiện từ năm 1994 - 2023 ở hơn 30 nhóm trẻ em, nhờ tiêm chủng đầy đủ bệnh bạch hầu đã giảm hơn 750.000 ca tử vong, thuỷ đậu giảm gần 300.00 ca diễn tiến nặng, bệnh sởi giảm 90.000 ca biến chứng nặng và tử vong.
Tốn kém thời gian và chi phí điều trị
Không tiêm vắc xin làm tăng tỷ lệ trẻ nhiễm bệnh, kéo theo số lượng nhập viện điều trị tăng cao. Điều này không chỉ dừng lại ở việc làm quá tải, căng thẳng cho hệ thống y tế; mà còn ảnh hưởng ít nhiều đến thời gian và kinh tế gia đình về lâu dài.
Bùng phát dịch trong cộng đồng
Các chuyên gia y tế ví người đã tiêm vaccine tương tự mảnh ghép miễn dịch trong cộng đồng, ngăn chặn tối đa con đường mầm bệnh lưu hành. Đổi lại càng ít người tiêm vaccine, nguy cơ tiếp xúc tác nhân gây bệnh và khả năng bùng dịch càng cao.
Xét từ góc độ này, tiêm phòng vaccine theo khuyến nghị y tế đặc biệt quan trọng với nhóm người có sức khoẻ kém hoặc suy giảm hệ miễn dịch. Ví dụ như ung thư, nhiễm HIV, người mẫn cảm với một số thành phần dược phẩm có trong vaccine.
Lý do nhiều phụ huynh không tiêm vaccine cho con?
Đi cùng với câu hỏi không tiêm phòng cho trẻ có sao không, đứng từ góc độ khác, nhiều người thắc mắc vì sao có phụ huynh không tiêm chủng cho con. Từ chối sử dụng vaccine phòng bệnh cho trẻ thường liên quan đến việc sợ xảy ra phản ứng phụ, tin đồn vô căn cứ cũng như sự chủ quan về sức khỏe.

Nhiều phụ huynh quyết định không tiêm phòng cho con vì lo ngại ảnh hưởng từ tác dụng phụ
E ngại tác dụng phụ
E ngại về những tác dụng phụ xảy ra sau tiêm là nguyên nhân phổ biến khiến nhiều bậc phụ huynh không tiêm vắc xin cho con. Một số trường hợp khác lo lắng về việc sử dụng đồng thời nhiều loại vaccine sẽ làm hệ miễn dịch của con quá tải, đe dọa đến sự an toàn sức khỏe.
Nhiều tin đồn sai lệch
Hiện nay trên mạng xã hội, internet vẫn lan truyền nhiều thông tin sai lệch về việc tiêm vaccine khiến nhiều cha mẹ lo lắng. Đặc biệt tin tức khẳng định có trẻ sơ sinh đã tử vong, gặp biến chứng ảnh hưởng đến khả năng phát triển sau tiêm vaccine. Niềm tin tôn giáo, quan điểm cổ hủ cũng là một trong những nguyên nhân trẻ không được tiếp cận với y tế hiện đại.
Chủ quan con khoẻ mạnh
Một số phụ huynh cho rằng thời thơ ấu trẻ cần được trải qua bệnh tật để hệ miễn dịch khoẻ mạnh hơn, thậm chí sản sinh kháng thể vượt trội hơn vaccine. Hoặc do tâm lý chủ quan trẻ luôn có tốc độ hồi phục tốt hơn người lớn, việc phòng ngừa các nhóm tác nhân gây bệnh truyền nhiễm bằng vaccine là không cần thiết.
Xem thêm: Có nên mua gói tiêm chủng cho trẻ sơ sinh không?
Lịch tiêm chủng trẻ nhỏ tham khảo
Trước khi đưa ra biểu đồ tiêm chủng vaccine phù hợp cho trẻ sơ sinh, thực tế WHO đã thực hiện nhiều cuộc nghiên cứu và thử nghiệm lâm sàng qua nhiều năm. Quá trình này đảm bảo từng loại vaccine được dùng đúng độ tuổi, giúp trẻ đạt hiệu quả sản sinh miễn dịch cao nhất.
Dưới đây là danh sách và liều lượng khuyến cáo sử dụng:
- Vaccine viêm gan B: Tiêm ngay sau khi trẻ chào đời, tiêm trong vòng 24 giờ đầu.
- Vaccine BCG phòng bệnh lao: Tiêm một mũi duy nhất, tiêm càng sớm càng tốt trong 30 ngày đầu sau sinh, lý tưởng nhất trong 24 giờ đầu.
- Vaccine DPT - VGB - HiB: Loại vaccine phòng đồng thời 5 nhóm bệnh lý do vi khuẩn HiB gây ra, bao gồm uốn ván, ho gà, viêm gan B, viêm màng não. Tiêm 3 mũi, bắt đầu tiêm khi trẻ được 2 tháng tuổi, mũi sau cách mũi liên trước ít nhất 1 tháng.
- Vaccine bại liệt: Gồm hai dạng uống OPV và tiêm IPV, chỉ định cho trẻ dưới 1 tuổi. Trong đó vaccine OPV có thể chỉ định cho trẻ từ 2 tháng tuổi trở lên, riêng IPV dùng khi trẻ đủ 5 tháng tuổi.
- Vaccine phòng bệnh sởi: Chỉ định tiêm một mũi duy nhất khi trẻ đủ 9 tháng tuổi, hoàn thành trước 1 tuổi.
- Vaccine sởi - quai bị - rubella: Trẻ nhỏ được khuyến cáo tiêm hai mũi vaccine, tiêm khi trẻ được 18 tháng tuổi và hoàn tất trước khi 2 tuổi.
- Vaccine DPT: Loại vaccine kết hợp chống ba nhóm bệnh truyền nhiễm bạch hầu, ho gà và uốn ván. Trẻ nhỏ cần được tiêm 5 mũi, có thể tiêm sớm từ 6 tuần tuổi và hoàn thành muộn nhất trước 6 tuổi.
- Vaccine phòng viêm não Nhật Bản: Trẻ dưới 2 tuổi sẽ được tiêm 3 mũi vaccine, mũi đầu tiên tiêm khi đủ 2 tháng tuổi, mũi thứ 2 cách mũi đầu 1 - 2 tuần, mũi cuối cách mũi 2 khoảng 1 năm.

Lịch tiêm chủng tham khảo các loại vaccine dành cho trẻ nhỏ
Đây là những nhóm vaccine cơ bản trẻ cần được tiêm chủng trong giai đoạn đầu đời, phụ huynh cần chú ý. Ngoài ra trong quá trình sinh hoạt, tuỳ theo môi trường và nhu cầu bảo vệ, cha mẹ có thể tham khảo tiêm bổ sung một số loại vaccine khác.
Chống chỉ định tiêm phòng cho trẻ trong trường hợp nào?
Trong tiêm chủng, không chỉ riêng trẻ em mà còn bao gồm với người lớn, người tiêm cần đáp ứng một số điều kiện về sức khoẻ. Cụ thể chống chỉ định hoặc hoãn tiêm theo từng trường hợp như sau:
- Hoãn tiêm với trẻ sốt cao trên 39 độ C, mắc các bệnh cấp tính, mới dùng globulin miễn dịch trong vòng 3 tháng, nặng dưới 2000g, vừa kết thúc đợt điều trị bằng corticoid.
- Không tiêm với trẻ có tiền sử sốc phản vệ, dị ứng với thành phần trong vaccine, mắc bệnh suy giảm miễn dịch hoặc suy giảm chức năng hệ hô hấp.

Những trường hợp được chống chỉ định hoặc hoãn tiêm vaccine
Kết luận
Không tiêm phòng cho trẻ có sao không? Trẻ nhỏ không tiêm vaccine có thể đối mặt với nhiều nguy cơ lây nhiễm virus, vi khuẩn, nấm gây bệnh ở hệ hô hấp hoặc hệ tiêu hoá. Khuyến cáo tiêm phòng đầy đủ cho trẻ nhỏ chính là giải pháp bảo vệ sức khỏe trẻ hiệu quả với mức chi phí thấp đã được Tổ chức Y tế Thế giới công nhận.