Nút mạch dưới dsa điều trị tăng sinh lành tính tuyến tiền liệt

Bệnh tăng sinh lành tính tuyến tiền liệt là gì?

Tăng sinh lành tính tuyến tiền liệt (hay còn gọi là phì đại lành tính tuyến tiền liệt, u xơ tuyến tiền liệt) là tình trạng tuyến tiền liệt phát triển quá mức về kích thước theo tuổi tác. Đây là bệnh lý phổ biến ở nam giới trung niên và cao tuổi.

Tình trạng phì đại tuyến tiền liệt lành tính

Thông thường, tuyến tiền liệt ở nam giới trưởng thành có trọng lượng khoảng 20–25 gram. Từ sau tuổi 45, cơ quan này có xu hướng tăng kích thước dần theo thời gian, có thể đạt 30 gram hoặc lớn hơn. Trong nhiều trường hợp, khối tuyến tiền liệt có thể phát triển trên 100 gram, gây ra các triệu chứng đường tiết niệu dưới và ảnh hưởng đáng kể đến chất lượng cuộc sống.

Khi tuyến tiền liệt phì đại, khối mô tăng sinh sẽ chèn ép vào niệu đạo và cổ bàng quang, làm cản trở dòng chảy của nước tiểu. Người bệnh có thể gặp các triệu chứng như tiểu khó, tiểu nhiều lần, tiểu đêm, tiểu không hết, bí tiểu hoặc nhiễm trùng đường tiết niệu tái phát. Ngoài ra, bệnh còn có thể ảnh hưởng đến chức năng sinh lý và sinh hoạt hàng ngày.

Theo thống kê, khoảng 50% nam giới trên 50 tuổi mắc tăng sinh lành tính tuyến tiền liệt. Tỷ lệ này tăng lên tới khoảng 90% ở nam giới trên 80 tuổi. Mặc dù không phải là bệnh ung thư, nhưng nếu không được điều trị phù hợp, bệnh có thể gây nhiều biến chứng và làm suy giảm chất lượng sống của người bệnh.

Kỹ thuật nút mạch điều trị tăng sinh lành tính tuyến tiền liệt là gì?

Nút mạch điều trị tăng sinh lành tính tuyến tiền liệt là phương pháp can thiệp nội mạch hiện đại, sử dụng ống thông siêu nhỏ để tiếp cận các động mạch nuôi tuyến tiền liệt. Sau đó, bác sĩ sẽ bơm vật liệu gây tắc vào các nhánh mạch này nhằm làm giảm lượng máu nuôi dưỡng khối tăng sinh.

Khi nguồn máu bị cắt giảm, khối tuyến tiền liệt sẽ dần thu nhỏ kích thước theo thời gian, từ đó giảm áp lực chèn ép lên niệu đạo và bàng quang. Nhờ vậy, các triệu chứng như tiểu khó, tiểu nhiều lần, tiểu đêm, tiểu ngắt quãng hoặc bí tiểu được cải thiện rõ rệt.

Kỹ thuật được thực hiện bởi bác sĩ điện quang can thiệp dưới sự hỗ trợ của hệ thống chụp mạch số hóa xóa nền (DSA), giúp xác định chính xác vị trí động mạch cần can thiệp và nâng cao hiệu quả điều trị.

Một trong những ưu điểm nổi bật của phương pháp này là bảo tồn gần như nguyên vẹn cấu trúc tuyến tiền liệt. Do không cắt bỏ mô tuyến nên nguy cơ ảnh hưởng đến chức năng sinh lý thấp hơn so với một số phương pháp phẫu thuật truyền thống. Thậm chí, một số trường hợp còn ghi nhận chất lượng đời sống tình dục được cải thiện sau điều trị nhờ giảm tình trạng chèn ép tại vùng tuyến tiền liệt.

>>> Xem thêm: Chụp mạch số hoá xoá nền DSA: Có an toàn không và cần lưu ý gì?

Trường hợp nào được chỉ định nút mạch điều trị tăng sinh lành tính tuyến tiền liệt?

Nút mạch tuyến tiền liệt thường được cân nhắc cho những bệnh nhân có triệu chứng đường tiểu dưới do phì đại tuyến tiền liệt gây ra, đặc biệt khi điều trị nội khoa không còn mang lại hiệu quả như mong muốn hoặc người bệnh muốn lựa chọn phương pháp ít xâm lấn hơn phẫu thuật.

Phương pháp này được nhiều chuyên gia đánh giá cao nhờ những ưu điểm như không cần gây mê toàn thân, hạn chế mất máu, thời gian nằm viện ngắn và hồi phục nhanh. Thông thường, người bệnh chỉ cần lưu viện khoảng 1–2 ngày sau can thiệp

So với phẫu thuật, nút mạch vẫn mang lại hiệu quả cải thiện triệu chứng đáng kể nhưng ít xâm lấn hơn, đồng thời giúp bảo tồn tuyến tiền liệt.

Bên cạnh đó, phương pháp này còn giúp giảm nguy cơ gặp phải các biến chứng thường liên quan đến phẫu thuật như xuất tinh ngược dòng, hẹp niệu đạo hoặc tiểu không tự chủ. Nhiều người bệnh ghi nhận chất lượng cuộc sống và chức năng sinh lý được cải thiện sau điều trị.

Hạn chế của phương pháp nút mạch điều trị tăng sinh lành tính tuyến tiền liệt

Mặc dù mang lại nhiều lợi ích, nút mạch tuyến tiền liệt không phải là phương pháp loại bỏ hoàn toàn mô tăng sinh. Bản chất của kỹ thuật là làm giảm nguồn máu nuôi dưỡng khối phì đại, giúp tuyến tiền liệt thu nhỏ dần theo thời gian nhưng vẫn được bảo tồn.

Do đó, vẫn tồn tại khả năng khối tăng sinh phát triển trở lại trong tương lai. Tuy nhiên, tốc độ tái phát thường chậm và tỷ lệ không cao. Các nghiên cứu cho thấy tỷ lệ cần điều trị lại dao động khoảng 10–20% trong vòng 10 năm sau can thiệp

Nếu các triệu chứng tái xuất hiện, người bệnh vẫn có thể được chỉ định nút mạch lần tiếp theo. Đây là ưu điểm đáng chú ý bởi phương pháp can thiệp nội mạch ít xâm lấn, có thể thực hiện lặp lại khi cần thiết mà không gây ảnh hưởng đáng kể đến sức khỏe tổng thể của người bệnh.

Quy trình thực hiện nút mạch dưới DSA điều trị tăng sinh lành tính tuyến tiền liệt

Quá trình nút mạch dưới hướng dẫn của DSA điều trị tăng sinh lành tính tuyến tiền liệt tại Bệnh viện Đa khoa Phương Đông

Người bệnh được nằm ngửa trên bàn can thiệp. Vùng da tại bẹn hoặc đùi sẽ được sát khuẩn và phủ khăn vô khuẩn để đảm bảo an toàn trong suốt quá trình thực hiện.

Bác sĩ tiến hành gây tê tại chỗ ở vùng bẹn, sau đó tạo một đường vào nhỏ trên da để đưa vi ống thông có đường kính khoảng 1 mm vào hệ động mạch. Dưới sự hỗ trợ của hệ thống chụp mạch số hóa xóa nền (DSA), ống thông được điều hướng đến các nhánh động mạch cấp máu cho tuyến tiền liệt.

Trong quá trình can thiệp, người bệnh có thể được sử dụng thuốc cản quang để giúp bác sĩ quan sát rõ hệ thống mạch máu và định vị chính xác vị trí cần điều trị. Khi ống thông đã tiếp cận đúng động mạch đích, các hạt tắc mạch chuyên dụng sẽ được bơm vào nhằm làm giảm lưu lượng máu nuôi tuyến tiền liệt, từ đó giúp tuyến thu nhỏ dần theo thời gian.

Sau khi hoàn tất thủ thuật, bác sĩ rút ống thông ra ngoài và băng ép vị trí chọc kim để cầm máu. Thời gian can thiệp thường kéo dài khoảng 30–45 phút, không bao gồm thời gian chuẩn bị trước thủ thuật.

Trong suốt quá trình thực hiện, người bệnh hoàn toàn tỉnh táo, có thể trao đổi với bác sĩ và hầu như không cảm thấy đau do đã được gây tê tại chỗ.

Chăm sóc sau khi thực hiện nút mạch dưới DSA

Sau can thiệp, người bệnh được chuyển về phòng theo dõi và nghỉ ngơi.

Đối với trường hợp tiếp cận qua động mạch đùi, bệnh nhân thường cần nằm bất động chân can thiệp trong khoảng 6–8 giờ để hạn chế nguy cơ chảy máu tại vị trí chọc mạch.

Trong những ngày đầu sau thủ thuật, người bệnh có thể được chỉ định sử dụng thuốc kháng sinh dự phòng theo hướng dẫn của bác sĩ nhằm giảm nguy cơ nhiễm trùng. Đa số trường hợp không cần tiếp tục sử dụng thuốc điều trị tăng sinh lành tính tuyến tiền liệt như trước đây.

Một số biến chứng hoặc tác dụng phụ có thể gặp

Nút mạch dưới DSA điều trị tăng sinh lành tính tuyến tiền liệt là phương pháp ít xâm lấn, có độ an toàn cao và tỷ lệ biến chứng thấp. Tuy nhiên, giống như bất kì thủ thuật y khoa nào, phương pháp này vẫn có thể phát sinh một số tác dụng không mong muốn như:

• Chảy máu hoặc tụ máu tại vị trí chọc kim.
• Nhiễm trùng sau can thiệp (hiếm gặp).
• Tiểu khó hoặc bí tiểu tạm thời trong những ngày đầu sau thủ thuật.

Tình trạng tiểu khó thường là phản ứng nhất thời do tuyến tiền liệt và đường tiết niệu đang thích nghi sau điều trị. Triệu chứng này đa số sẽ cải thiện và tự hết sau vài ngày mà không cần can thiệp thêm.

Kết luận

Nút mạch dưới DSA là phương pháp can thiệp hiện đại giúp điều trị tăng sinh lành tính tuyến tiền liệt theo hướng ít xâm lấn, hạn chế đau đớn và rút ngắn thời gian hồi phục. Với khả năng làm giảm kích thước tuyến tiền liệt và cải thiện hiệu quả các triệu chứng đường tiết niệu dưới, kỹ thuật này đang mở ra thêm lựa chọn điều trị cho nhiều người bệnh, đặc biệt là những trường hợp không phù hợp hoặc có nguy cơ cao khi phẫu thuật. Tuy nhiên, việc chỉ định cần được bác sĩ chuyên khoa đánh giá kỹ lưỡng để đảm bảo hiệu quả và an toàn tối ưu.