Thủng dạ dày là tình trạng thành dạ dày xuất hiện lỗ thủng, tạo điều kiện cho dịch tiêu hoá, vi khuẩn tràn vào ổ bụng gây viêm phúc mạc và nhiều biến chứng nghiêm trọng khác. Hiểu rõ nguyên nhân, dấu hiệu, mức độ nguy hiểm và phương pháp điều trị sẽ giúp người bệnh chủ động khám ngay khi có biểu hiện bất thường.
Thủng dạ dày là tình trạng thành dạ dày xuất hiện một lỗ thủng xuyên qua do chịu lực tổn thương hoặc bị bào mòn quá mức, cần được cấp cứu ngoại khoa. Tình trạng này có thể do bệnh lý đường tiêu hoá hoặc chấn thương bởi vật sắc nhọn gây ra. Khi lỗ thủng không được xử trí kịp thời, các chất trong dạ dày sẽ tràn vào ổ bụng và dẫn đến viêm phúc mạc.
Thủng dạ dày là hiện tượng thành dạ dày xuất hiện lỗ thủng do chịu lực tổn thương hoặc bị bào mòn quá mức
Dạ dày hay bao tử là cơ quan lớn nhất của hệ thống ống tiêu hoá, đảm nhiệm nhiệm vụ chứa thức ăn, nghiền nát và chuyển hoá một phần thành chất dinh dưỡng đi nuôi cơ thể. Bộ phận này rất dễ bị ảnh hưởng các thói quen sinh hoạt thiếu lành mạnh như ăn uống, dùng bia rượu, lạm dụng thuốc hoặc căng thẳng kéo dài.
Phần lớn các bệnh nhân bị bục dạ dày sẽ đối mặt với những triệu chứng dưới đây:
Hoặc, người bệnh có thể nhận diện dựa vào giai đoạn bị thủng. Ví dụ:
Dấu hiệu nhận biết dạ dày bị thủng theo từng giai đoạn tiến triển
Trung bình các cơn đau do thủng bao tử sẽ khiến bệnh nhân đau vượt ngưỡng chịu đựng thông thường, thở nặng nhọc. Chú ý, các cơn đau dạ dày do thủng có tính chất liên tục, bệnh nhân khó có khoảng nghỉ dễ chịu giữa các lần đau.
Phần lớn nguyên nhân gây thủng dạ dày bắt nguồn từ vấn đề viêm loét dạ dày tá tràng nghiêm trọng. Tình trạng xảy ra do bệnh nhân lạm dụng aspirin, NSAID, nhiễm khuẩn HP hoặc các yếu tố sinh hoạt thiếu lành mạnh.
Ngoài ra, còn một số tác nhân khác:
Một số yếu tố làm tăng nguy cơ dạ dày bị thủng
Để đưa kết luận chẩn đoán chính xác, bệnh nhân thủng dạ dày cần được thăm khám lâm sàng kết hợp cận lâm sàng. Ngay khi nhập viện, bác sĩ sẽ dựa vào tính chất cơn đau, biểu hiện toàn thân của người bệnh để chỉ định các phương pháp xét nghiệm tối ưu nhất.
Tại Bệnh viện Đa khoa Phương Đông, với hệ thống trang thiết bị hiện đại, bệnh nhân sẽ được đánh giá nhanh chóng thông qua một hoặc nhiều phương pháp dưới đây:
Trung tâm Chẩn đoán hình ảnh và Điện quang can thiệp Quốc tế Phương Đông là đơn vị quy tụ đội ngũ bác sĩ giàu kinh nghiệm, cùng hệ thống máy móc hiện đại trong khu vực. Nổi bật là hệ thống CT Photon NAEOTOM Alpha - công nghệ chụp cắt lớp đếm photon thế hệ mới, cho kết quả quét toàn thân chỉ trong chưa đầy 1 giây.
Chẩn đoán nguyên nhân, mức độ và vị trí dạ dày thủng tại Trung tâm Chẩn đoán hình ảnh và Điện quang can thiệp Quốc tế Phương Đông
Bên cạnh đó là hệ thống MRI 3.0 Tesla, CT-Scan 128 dãy, X-quang Dura Diagnost, hỗ trợ cung cấp hình ảnh sắc nét, hỗ trợ bác sĩ đánh giá chính xác các trường hợp nghi ngờ thủng dạ dày. Công tác chuyên môn tại Trung tâm hiện do BSCKII, BSNT Ngô Quang Định trực tiếp phụ trách, cùng đội ngũ thạc sĩ và bác sĩ nội trú giàu chuyên môn khác.
Gói khám nội soi cơ bản thực quản - dạ dày - tá tràng và đại trực tràng toàn bộ
Gói khám nội soi cơ bản thực quản - dạ dày - tá tràng và đại trực tràng toàn bộ giúp kiểm tra, phát hiện...
Gói khám nội soi cơ bản đại trực tràng toàn bộ
Nội soi đại trực tràng được thực hiện bằng cách luồn một ống nội soi mềm qua đường hậu môn đề thăm khám toàn bộ...
Gói khám nội soi cơ bản thực quản - dạ dày - tá tràng
Nội soi thực quản - dạ dày - tá tràng có vai trò rất quan trọng trong việc phát hiện sớm những tổn thương loét,...
Bác sĩ cần căn cứ vào vị trí, kích thước lỗ thủng, mức độ viêm nhiễm và thể trạng toàn thân để chỉ định hướng xử trí phù hợp. Dưới đây là nguyên tắc điều trị, các phương pháp can thiệp.
Thủng dạ dày là tình trạng cấp cứu y khoa, bệnh nhân cần được phẫu thuật trong thời gian sớm nhất có thể. Can thiệp trong thời gian vàng giúp bác sĩ kiểm soát hiệu quả các triệu chứng, nâng cao cơ hội sống sót cho người bệnh.
Điều trị cầm cự chỉ áp dụng với một số bệnh nhân, chủ yếu trong lúc chờ phẫu thuật hoặc chuẩn bị điều trị chuyên sâu. Một số phương pháp cân nhắc gồm đặt ống xông dạ dày, hút dịch, truyền kháng sinh liều cao để hạn chế nguy cơ nhiễm trùng.
Áp dụng điều trị cầm cự dạ dày thủng khi chờ phẫu thuật hoặc chuẩn bị điều trị chuyên sâu
Các lỗ thủng dạ dày cần được phẫu thuật để khâu lại. Dựa vào vị trí, kích thước lỗ thủng và tình trạng nhiễm trùng trong ổ bụng mà sẽ có chỉ định can thiệp phù hợp. Hiện có 3 phương pháp điều trị chính như sau:
Xem thêm:
Hậu phẫu thủng dạ dày, người bệnh cần được thiết lập chế độ dinh dưỡng khoa học. Theo đó, cơ thể sau mổ cần được bổ sung đều đặn nước lọc, nước ép trái cây trong ngày. Bệnh nhân chỉ được ăn đồ chín, không nên vội vàng tiêu thụ nhiều chất xơ và ưu tiên nấu theo dạng dễ tiêu hoá.
Hậu phẫu thủng dạ dày người bệnh cần chú ý đến chế độ dinh dưỡng và sinh hoạt
Trong trường hợp nhận thấy các dấu hiệu bất thường sau mổ, người bệnh và gia đình nên quay trở lại bệnh viện để được khám và đánh giá kịp thời. Lưu ý không tự ý điều trị tại nhà, dễ khiến bệnh tình chuyển biến nặng.
Ngoài ra, người bệnh cũng cần chủ động áp dụng các biện pháp phòng ngừa nguy cơ tái thủng trở lại. Bằng cách:
Thủng dạ dày nếu điều trị muộn sẽ dẫn tới nhiều biến chứng nặng nề, thậm chí đe dọa đến tính mạng người bệnh. Một số vấn đề nghiêm trọng mà người bệnh có thể đối mặt:
Những biến chứng nghiêm trọng khi dạ dày thủng không được xử trí kịp thời
Trừ thủng dạ dày do chấn thương khó chủ động phòng tránh, phần lớn nguyên nhân gây nên như viêm loét đều có thể kiểm soát sớm. Cụ thể:
Biện pháp phòng ngừa các tác nhân khiến dạ dày bị bục, xuất hiện lỗ thủng
Thủng dạ dày là tình trạng cấp cứu ngoại khoa, lỗ thủng cần được kiểm soát khẩn trương để hạn chế dịch tiêu hoá lan vào ổ bụng. Tại Hà Nội, Khoa Ngoại Tiêu hoá - Bệnh viện Đa khoa Phương Đông triển khai tiếp cận, chẩn đoán và điều trị các trường hợp thủng dạ dày với quy trình phối hợp từ cấp cứu, phẫu thuật đến chăm sóc hậu phẫu.
Khoa quy tụ đội ngũ bác sĩ Khoa Ngoại Tiêu hoá giàu kinh nghiệm, với sự dẫn dắt chuyên môn của PGS.TS.BS Nguyễn Anh Tuấn - có hơn 40 năm kinh nghiệm trong lĩnh vực tiêu hoá và phẫu thuật nội soi. Cùng với đó là các bác sĩ trẻ như ThS.BSNT Hà Văn Hồng, ThS.BS Nguyễn Xuân Tuyên.
Đội ngũ bác sĩ Ngoại Tiêu hoá - Bệnh viện Phương Đông trực tiếp tham gia chẩn đoán và điều trị các trường hợp thủng dạ dày
Phẫu thuật nội soi khâu lỗ thủng dạ dày hiện được Khoa thực hiện thường quy, giảm mức độ xâm lấn, hạn chế đau và mất máu sau mổ. Nhằm đáp ứng nhu cầu xử trí tình trạng cấp cứu này, bệnh viện đã trang bị hệ thống phòng mổ vô khuẩn một chiều, dàn máy nội soi thế hệ mới và các thiết bị gây mê hồi sức hiện đại.
Sau mổ thủng dạ dày, người bệnh tiếp tục được theo dõi, chăm sóc hậu phẫu, đánh giá khả năng phục hồi và hướng dẫn tái khám. Mục tiêu hướng tới kiểm soát tốt nguy cơ biến chứng, hỗ trợ người bệnh phục hồi an toàn và sớm trở lại sinh hoạt thường nhật.
Thực tế điều trị tại Khoa Ngoại Tiêu hoá ghi nhận nhiều trường hợp thủng dạ dày được phẫu thuật kịp thời, tiên lượng hồi phục tốt. Tiêu biểu là chị Tạ Thị Nguyệt (Bắc Từ Liêm, Hà Nội) nhập viện với tình trạng đau bụng dữ dội, được chẩn đoán thủng dạ dày và tiến hành phẫu thuật nội soi ngay sau đó.
Thực tế điều trị thủng dạ dày cho bệnh nhân Tạ Thị Nguyệt tại Bệnh viện Đa khoa Phương Đông
Các bác sĩ tại Khoa Ngoại Tiêu hoá - Bệnh viện Đa khoa Phương Đông khuyến cáo, nếu thấy bụng đau nhức dữ dội, đau tăng nhanh, có dấu hiệu bất thường khác, bệnh nhân cần đến cơ sở y tế càng sớm càng tốt. Người bệnh và gia đình có thể liên hệ về hotline Cấp cứu 0833.015.115 để được hỗ trợ và tiếp nhận kịp thời.
Thủng dạ dày là tình trạng cấp cứu cần được can thiệp kịp thời, giúp kiểm soát lỗ thủng và hạn chế nguy cơ viêm phúc mạc, nhiễm trùng huyết và suy đa tạng. Khi xuất hiện triệu chứng đau bụng dữ dội, bụng cứng, người bệnh cần nhanh chóng đến cơ sở y tế có khả năng cấp cứu, phẫu thuật để được đánh giá cũng như xử trí phù hợp.
Thủng dạ dày là một tình trạng cấp cứu nguy hiểm, cần được nhận biết sớm, chẩn đoán và điều trị kịp thời nhằm hạn chế biến chứng đe dọa...
