Bệnh viêm thanh khí phế quản ở trẻ em

Tác giả: Nguyễn Thu Hà

Xuất bản: 17-04-2021

16

0 / 5 ( 0 bình chọn)

Khàn giọng, tắc nghẽn mũi, thở khò khè và khó thở đều là những triệu chứng thường thấy khi trẻ mắc bệnh viêm thanh khí phế quản.  

Trẻ em là đối tượng rất dễ mắc các bệnh liên quan đến đường hô hấp, trong đó có bệnh viêm thanh khí phế quản. Đây là tình trạng gây ra phù nề của thanh quản và khí quản, dẫn đến đường dẫn khí dưới dây thanh âm (vùng hạ thanh môn) trở nên hẹp. 

Dấu hiệu đặc trưng của bệnh ở trẻ em là tắc nghẽn mũi, khàn giọng, thở khò khè và khó thở. Trẻ còn có thể sốt cao, đau nhức cơ bắp nếu nguyên nhân gây bệnh là do nhiễm trùng. Vậy cha mẹ nên làm gì để phòng ngừa bệnh viêm thanh khí phế quản ở trẻ em?

Viêm thanh khí phế quản là gì?

viêm thanh khí phế quản là tình trạng viêm nhiễm cấp xảy ra ở khí quản, thanh quản và phế quản

Viêm thanh khí phế quản là bệnh viêm đường hô hấp thường gặp ở trẻ nhỏ – đặc biệt là trẻ dưới 5 tuổi

Viêm thanh khí phế quản hay còn được gọi là bệnh Croup là tình trạng viêm nhiễm cấp - mạn tính xảy ra ở khí quản, thanh quản và phế quản. Đây được gọi là căn bệnh của trẻ em bởi bệnh thường gặp ở trẻ từ 3 tháng tuổi - 5 tuổi nhưng gặp tập trung và chủ yếu ở trẻ 2 tuổi. Bệnh cũng có thể xảy ra ở người trưởng thành và người cao tuổi nhưng tỷ lệ mắc bệnh thường rất thấp. 

Do là một loại bệnh của viêm nhiễm đường hô hấp nên viêm thanh khí phế quản ở trẻ em thường bùng phát mạnh vào thời điểm giao mùa, khi thời tiết chuyển từ mùa thu sang mùa đông. Đây là loại bệnh có tính lây lan nhanh, dễ bùng phát thành dịch và trẻ có xu hướng tái phát nhiều lần.

Phân loại viêm thanh khí phế quản

Theo các chuyên gia y tế, có đến 75% nguyên nhân gây viêm thanh khí phế quản là do nhiễm trùng. Ngoài ra, bệnh có thể khởi phát do một số nguyên nhân không nhiễm trùng như trào ngược dạ dày thực quản, dị ứng…

Viêm thanh khí phế quản do virus

viêm thanh khí phế quản cấp được khởi phát là do virus Parainfluenza

Viêm thanh khí phế quản cấp được khởi phát là do virus Parainfluenza

Theo thống kê mới nhất, có đến 50 - 75% trường hợp viêm thanh khí phế quản cấp được khởi phát là do virus Parainfluenza. Bên cạnh đó, còn một số virus khác cũng có thể gây ra bệnh như virus hợp bào hô hấp, adenovirus, rhode virus, virus cúm nhóm B…  Trong đó, virus A được cho là nguyên nhân gây bệnh viêm thanh khí phế quản cấp nghiêm trọng nhất. 

Khi trẻ bị viêm thanh khí phế quản do virus sẽ có những triệu chứng ban đầu giống như bị cảm lạnh, sau đó từ từ xuất hiện các biểu hiện thở rít, ho khàn tiếng. Đa số trẻ mắc bệnh viêm thanh khí phế quản do virus đều sốt nhẹ từ 37 - 38 độ C, tuy nhiên cũng có một số trường hợp sốt cao lên đến 40 độ C. 

Viêm thanh khí phế quản co thắt

Trẻ sẽ có triệu chứng ho khàn tiếng, thở rít khi hít vào

Triệu chứng ho khan, thở rít thường gặp khi trẻ bị bệnh viêm thanh khí phế quản

Ngoài việc mắc bệnh là do nhiễm virus, viêm thanh khí phế quản còn khởi phát do một số yếu tố khác như trào ngược dạ dày, dị ứng. Đây còn được gọi là dạng viêm thanh khí phế quản ở trẻ em thể co thắt và không có biểu hiện sốt. Tuy nhiên bệnh có khả năng tái phát thường xuyên và xảy ra đột ngột vào giữa đêm với triệu chứng như trẻ thở hổn hển, thở rít khi hít vào, ho khàn tiếng.   

Có thể thấy, khi trẻ bị viêm thanh khí phế quản dù nguyên nhân là do virus hay dị ứng, trào ngược dạ dày thì đều có triệu chứng đặc trưng là thở rít. Khi trẻ ngủ, nghỉ ngơi mà vẫn thở rít thì đây là dấu hiệu cho thấy bệnh càng nặng thêm. Khi trẻ quá mệt, tình trạng ho khan sẽ giảm đi và cha mẹ có thể nghe thấy tiếng rít nhiều hơn mỗi khi thở. 

Nếu trẻ không được điều trị đúng cách, kịp thời sẽ gây nguy hiểm đến tính mạng bởi đường dẫn khí phù nề quá nhiều sẽ làm trẻ không thở được, không cung cấp đủ oxy vào máu sẽ dẫn tới nhiều biến chứng nghiêm trọng khác. Dù tình trạng này không xảy ra thường xuyên nhưng bác sĩ vẫn khuyến cáo phụ huynh không nên chủ quan, lơ là với sức khỏe của con nhỏ, nên đưa trẻ đi viện nếu thấy có dấu hiệu bất thưởng. 

Phác đồ điều trị với thuốc

sử dụng thuốc Tây để điều trị viêm thanh quản cấp là sự lựa chọn của phần lớn người bệnh

Sử dụng thuốc Tây để điều trị viêm thanh quản cấp là sự lựa chọn của phần lớn người bệnh

Viêm thanh khí phế quản là bệnh có thể chữa khỏi hoàn toàn, không có tính chất tái phát nếu người bệnh được điều trị từ sớm và đúng phương pháp. Do đó, ngay từ khi trẻ có các dấu hiệu ban đầu, cha mẹ nên chủ động thăm khám ngay. 

Bệnh viêm thanh khí phế quản ở trẻ em thường kéo dài trong khoảng vài ngày rồi khỏi hẳn trong 7 ngày nếu được điều trị đúng cách. Nếu không được điều trị, bệnh sẽ tiến triển nặng lên gây ra các biến chứng như viêm phổi hoặc viêm tai giữa. 

Sử dụng thuốc Tây y để điều trị viêm thanh khí phế quản cấp là sự lựa chọn hàng đầu của phần lớn người bệnh. Sau khi thực hiện chẩn đoán, tùy thuộc vào mức độ bệnh lý và triệu chứng lâm sàng mà bác sĩ sẽ đưa ra phác đồ điều trị viêm thanh quản ở trẻ em. Việc điều trị cần đảm bảo nguyên tắc khắc phục phù nề, loại bỏ dị vật đường thở và hỗ trợ hô hấp. Cụ thể: 

  • Với nguyên nhân gây bệnh là vi khuẩn, bác sĩ sẽ cho trẻ điều trị bằng Epinephrine (Adrenaline). Thuốc có tác dụng ức chế và tiêu diệt virus, vi khuẩn gây bệnh, làm giảm phù nề đường dẫn khí. Ngoài ra, để làm giảm triệu chứng bệnh gây ra, bác sĩ có thể kê đơn có thuốc steroid bằng đường uống, tiêm tĩnh mạch hoặc đường hít. Điều trị với một vài liều steroid nên không gây hại tới cơ thể trẻ.
  • Với trường hợp bị viêm thanh khí phế quản cấp do dị ứng, bác sĩ sẽ chỉ định điều trị bằng thuốc kháng histamin H1. Khi sử dụng thuốc, người bệnh sẽ gặp tác dụng phụ là thiếu tập trung, gây buồn ngủ… 
  • Thuốc loãng đờm, giảm ho, thuốc kháng virus, thuốc hạ sốt, viên ngậm trị ho… là những thuốc được bác sĩ kê đơn để điều trị nhằm giảm bớt các triệu chứng mà bệnh gây ra. 

Để việc điều trị bằng thuốc đạt hiệu quả cao nhất, phụ huynh nên tuân thủ nghiêm ngặt các nguyên tắc sử dụng thuốc cho trẻ theo sự chỉ định của bác sĩ. Không được thay đổi thuốc hay điều chỉnh liều dùng hoặc ngừng thuốc khi chưa có sự cho phép của bác sĩ. Nếu cơ thể trẻ xuất hiện bất kỳ biểu hiện lạ không rõ nguyên nhân, cha mẹ nên thông báo ngay cho bác sĩ. 

Chăm sóc bé bị viêm thanh khí phế quản

Dùng nước muối sinh lý vệ sinh mũi cho trẻ giúp cải thiện các triệu chứng của bệnh

Dùng nước muối sinh lý vệ sinh mũi cho trẻ giúp cải thiện các triệu chứng của bệnh

Song song với việc cho trẻ sử dụng thuốc theo chỉ định của bác sĩ, các mẹ có thể áp dụng một số biện pháp cải thiện sau tại nhà:

  • Dùng nước muối sinh lý vệ sinh mũi cho trẻ có thể giảm phù nề niêm mạc, loại bỏ dịch tiết ứ đọng và cải thiện các triệu chứng của bệnh viêm thanh khí phế quản ở trẻ em.
  • Sử dụng máy tạo độ ẩm trong nhà có thể cải thiện chức năng hô hấp và hạn chế tình trạng tăng tiết dịch nhầy quá mức ở trẻ.
  • Khi trẻ bị viêm thanh khí phế quản hãy cho trẻ uống nhiều nước. Ngoài nước lọc, cha mẹ có thể cho trẻ uống nước ép trái cây, rau xanh, sinh tố hoa quả để cân bằng điện giải, cung cấp năng lượng và tăng cường sức đề kháng cho cơ thể. 
  • Cho trẻ tắm nước mát, không tắm nước lạnh và chườm khăn để hạ thân nhiệt.
  • Trong thời gian điều trị, cha mẹ nên khuyến khích trẻ nghỉ ngơi và ngủ nhiều hơn. Việc ngủ giấc dài có thể giúp phục hồi các cơ quan bị tổn thương và cải thiện các triệu chứng của bệnh đáng kể. 
  • Với trẻ nhỏ dưới 1 tuổi cũng như trẻ lớn, mẹ đều nên chia nhỏ bữa ăn và cố gắng cho trẻ ăn uống, bú sữa đầy đủ. Việc đó sẽ tăng cường khả năng miễn dịch cũng như cung cấp năng lượng cho cơ thể trẻ. Tránh để tình trạng trẻ biếng ăn, ăn ít trong thời gian mắc bệnh có thể khiến triệu chứng chuyển biến nặng nề và dễ gây biến chứng suy hô hấp. 
  • Nên cho trẻ xông hơi với tinh dầu để làm thông đường thở, giảm phù nề niêm mạc hô hấp và loại bỏ tắc nghẽn ở hốc mũi
  • Khi trẻ được điều trị và chăm sóc đúng cách, bệnh viêm thanh khí phế sẽ thuyên giảm sau 3 - 5 ngày. 

Khi nào cần cho trẻ bị viêm thanh khí phế quản đi khám bác sĩ?

Viêm thanh khí phế quản cấp là bệnh lý dễ tiến triển sang giai đoạn nặng, gây nguy hiểm cho cả người lớn và trẻ em nếu mắc bệnh. Do đó, phụ huynh cần có những phương pháp điều trị từ sớm để phòng những biến chứng nguy hiểm có khả năng xảy ra. Nếu trẻ có những biểu hiện sau, cha mẹ cần nhanh chóng đưa trẻ đến viện: 

  • Trẻ khó thở, thở rít lặp lại nhiều lần, cơ thể tím tái, xanh xao
  • Trẻ xuất hiện tình trạng khó nuốt
  • Trẻ sốt cao kéo dài hơn 3 ngày, không thấy hạ sốt 
  • Cơ thể trẻ suy nhược nghiêm trọng

Những bệnh nhiễm trùng liên quan đến viêm thanh khí phế quản

Trẻ bị viêm nắp thanh môn cấp có triệu chứng sốt cao đột ngột

Trẻ bị viêm nắp thanh môn cấp có triệu chứng sốt cao đột ngột

Nguyên nhân khiến trẻ thở rít khi bị viêm thanh khí phế quản có thể là do bệnh viêm nắp thanh môn cấp gây ra. Tương tự như bệnh viêm thanh khí phế quản, bệnh viêm nắp thanh môn cấp được gây ra bởi vi khuẩn và là một bệnh nhiễm trùng nguy hiểm với trẻ nhỏ trong độ tuổi từ 2 đến 5 tuổi. 

Khi khởi bệnh, trẻ sẽ có triệu chứng đặc trưng là sốt cao đột ngột, cơ thể rất mệt mỏi, giọng nói bị nghẹt, trẻ có thể chảy nước dãi vì không thể nuốt nước bọt trong miệng. Nếu không điều trị sớm và đúng cách, đường dẫn khí của bé sẽ bị tắc nghẽn hoàn toàn. 

Tuy nhiên hiện nay đây không phải là căn bệnh phổ biến ở trẻ em nhờ có vắc-xin Haemophilus influenzae type B (Hib). Do đó, để phòng ngừa căn bệnh nguy hiểm này, phụ huynh nên chủ động cho trẻ đi tiêm vắc-xin Hib mũi đầu tiên vào lúc 2 tháng tuổi. Đồng thời, các chuyên gia cũng cho thấy khi tiêm vắc-xin Hib cũng giúp phòng ngừa được bệnh viêm màng não. 

Có thể thấy viêm thanh khí phế quản là một căn bệnh khá phổ biến trong quá trình trưởng thành của trẻ. Mặc dù là căn bệnh ít gây ra biến chứng nguy hiểm nhưng không vì thế mà phụ huynh chủ quan, lơ là với sức khỏe của trẻ nhỏ. Căn bệnh này có thể trở nên nghiêm trọng và cản trở quá trình thở bình thường của bé, do đó nhận biết sớm các biểu hiện bệnh ở giai đoạn đầu sẽ giúp việc điều trị đạt hiệu quả tốt, thời gian hồi phục nhanh hơn. Song song, cha mẹ luôn cần có những biện pháp hỗ trợ phòng bệnh tại nhà cho trẻ để đảm bảo sức khỏe cho cả gia đình. 

Để đăng ký khám và điều trị các bệnh về da liễu trong đó có bệnh chốc, quý khách hàng vui lòng liên hệ tới bệnh viện Đa khoa Phương Đông theo số Hotline 1900 1806 để được hỗ trợ nhanh nhất.

458

Bài viết hữu ích?

Bệnh ho gà là gì: Nguyên nhân, triệu chứng và cách điều trị

Bệnh ho gà ( Whooping Cough) là bệnh truyền nhiễm gây ra do vi khuẩn Bordetella Pertussis khi xâm nhập trực tiếp vào đường hô hấp.

09/09/2021 10:26

Bệnh viêm đường hô hấp: Lưu ý những biểu hiện sớm để điều trị hiệu quả

Bệnh viêm đường hô hấp có thể xảy ra ở mọi lứa tuổi. Bệnh nếu không được chữa trị đúng cách có thể gây ra nhiều biến chứng...

08/09/2021 10:38

Triệu chứng của cảm lạnh | Mẹo điều trị giúp bạn nhanh khỏi

Cảm lạnh là bệnh nhiễm trùng đường hô hấp cực kỳ phổ biến, thường xảy ra ở đối tượng trẻ nhỏ và người lớn có sức đề kháng...

17/07/2021 10:26

Viêm đường hô hấp trên ở trẻ: Triệu chứng, điều trị và cách phòng ngừa

Tình trạng viêm nhiễm của các cơ quan, bộ phận thuộc đường hô hấp trên bao gồm: mũi, họng, hầu, xoang và thanh quản đều được gọi chung...

18/06/2021 10:24

Cha mẹ cần làm gì khi trẻ ho nhiều về đêm nhưng không sốt?

Tình trạng trẻ ho nhiều về đêm nhưng không sốt khiến giấc ngủ của bé không được đảm bảo, bé thường quấy khóc, khó chịu không ngủ được...

16/06/2021 15:24