Xét nghiệm khẳng định HIV bằng cách nào? Hai kỹ thuật huyết thanh học và sinh học phân tử thường được sử dụng để xác nhận tình trạng nhiễm virus, đặc biệt trong trường hợp kết quả sàng lọc có phản ứng. Tuy nhiên, mỗi phương pháp phù hợp với từng nhóm đối tượng đặc thù, cần có chỉ định y tế phù hợp. Vậy khi nào cần xét nghiệm, bao lâu có kết quả và mức độ chính xác ra sao, cùng Bệnh viện Đa khoa Phương Đông tìm hiểu trong bài viết này.
Xét nghiệm khẳng định HIV là gì?
Xét nghiệm khẳng định HIV (hay xét nghiệm bổ sung) là một xét nghiệm quan trọng để xác nhận một người có dương tính với virus HIV hay không. Chỉ định này thường ứng dụng kỹ thuật chẩn đoán có tính đặc hiệu cao, giúp loại trừ những sai sót hoặc biến số ở kết quả trước đó.

Xét nghiệm khẳng định HIV giúp xác nhận chắc chắn một người có bị nhiễm HIV hay không
Các phương pháp test nhanh, xét nghiệm miễn dịch ban đầu chỉ đóng vai trò sàng lọc sự tồn tại của kháng thể HIV trong cơ thể. Trường hợp nghi ngờ, tiềm ẩn nguy cơ cao, bệnh nhân cần tuân thủ lịch thực hiện xét nghiệm bổ sung từ bác sĩ, nhằm áp dụng kịp thời các liệu pháp kiểm soát.
Một người chỉ được kết luận nhiễm HIV khi có kết quả xét nghiệm khẳng định dương tính.
Các phương pháp xét nghiệm HIV khẳng định
Hiện nay, có hai phương pháp xét nghiệm khẳng định HIV được ứng dụng chính là huyết thanh học và sinh học phân tử. Mỗi phương pháp có nguyên lý phát hiện, đối tượng áp dụng và khả năng xác định tình trạng nhiễm HIV khác nhau.
Xét nghiệm huyết thanh học
Xét nghiệm huyết thanh học (Western Blot) là kỹ thuật điện di phân tách các protein virus HIV trong nền gel polyacrylamide. Các protein sau đó được chuyển lên màng nitrocellulose và phản ứng với kháng thể có trong huyết thanh mẫu bệnh, hỗ trợ khẳng định sự hiện diện của virus trong mẫu máu.
Phương pháp xét nghiệm bổ sung Western Blot được chỉ định với người lớn hoặc người dưới 18 tuổi.

Xét nghiệm Western Blot truy lùng sự có mặt của kháng thể hoặc kháng nguyên HIV trong máu để chẩn đoán tình trạng nhiễm HIV
Xét nghiệm sinh học phân tử
Xét nghiệm sinh học phân tử (Polymerase Chain Reaction - PCR) có khả năng phát hiện ADN hoặc ARN của virus HIV trong mẫu bệnh phẩm, cho kết quả phơi nhiễm với độ chính xác cao. Phương pháp khẳng định kết quả này phù hợp với trẻ dưới 18 tuổi nằm trong nhóm có nguy cơ phơi nhiễm, trường hợp gặp khó khăn trong chẩn đoán huyết thanh.
Xét nghiệm khẳng định HIV bằng kỹ thuật sinh học phân tử có nhiều ưu điểm vượt trội:
- Có thể thực hiện ngay sau 2 tuần tiếp xúc với virus HIV.
-
Kết quả giám định có sau 5 giờ làm việc, tính chính xác cao.
-
Giá trị xét nghiệm có khả năng hỗ trợ chẩn đoán, theo dõi tình trạng nhiễm HIV.
Ai nên làm xét nghiệm HIV khẳng định?
Toàn bộ người có kết quả xét nghiệm sàng lọc HIV dương tính đều phải làm xét nghiệm khẳng định. Ngoài ra xem xét thực hiện với những đối tượng dưới đây:
- Người hoạt động mại dâm.
- Người chích hút ma tuý, có tiền sử dùng chung bơm kim tiêm hoặc tiếp xúc gần với người nghiện ma tuý.
- Phụ nữ mang thai có chồng, đối tượng quan hệ nhiễm HIV.
- Anh, chị, em sinh sống chung gia đình với người dương tính HIV.
- Người mắc các bệnh lý lây truyền qua đường tình dục.
- Tiền sử quan hệ không an toàn, thiếu biện pháp bảo vệ, không rõ đối tượng tình dục hoặc quan hệ với người nhiễm HIV.
- Người chuyển giới nữ.
- Người có tiền sử mắc các bệnh lý như lao phổi, viêm gan C.

Bất kỳ ai có kết quả sàng lọc phản ứng với HIV đều cần làm xét nghiệm khẳng định
>>> Xem thêm:
Câu hỏi liên quan đến xét nghiệm xác nhận HIV
Xét nghiệm khẳng định HIV cần được thực hiện đúng thời điểm và theo quy trình chuyên môn để bảo đảm độ tin cậy của kết quả. Và để tránh những sai lệch hoặc nhầm lẫn không mong muốn khác, người nghi ngờ nhiễm HIV có thể tham khảo những thắc mắc liên quan được Bệnh viện Đa khoa Phương Đông giải đáp dưới đây.
Vì sao cần làm xét nghiệm khẳng định HIV?
Xét nghiệm HIV khẳng định nhằm xác định chính xác tình trạng phơi nhiễm HIV của người bệnh, từ đó áp dụng đúng phác đồ điều trị và hướng dẫn chăm sóc y tế. Đồng thời loại trừ những sai sót trong những lần kiểm tra trước đó hoặc theo dõi sự phát triển của virus trong cơ thể.
Thời điểm lý tưởng để xét nghiệm khẳng định HIV
Thời điểm lý tưởng nhất để thực hiện xét nghiệm HIV khẳng định là 2 - 3 tháng sau phơi nhiễm. Song, trước khi đi đến bước thực hiện chẩn đoán xác nhận, ở tuần thứ 4 - 6 người bệnh nên xét nghiệm sàng lọc tìm sự hiện diện của kháng thể và nhận chỉ định tiếp theo từ bác sĩ chuyên môn.

Sau khoảng 2 - 3 tháng phơi nhiễm hoặc tiếp xúc gần với nguồn bệnh, người bệnh nên xét nghiệm HIV bổ sung
Lý do cần phân tầng từng bước sàng lọc, khẳng định là do đặc điểm phát triển âm thầm, không gây triệu chứng của virus HIV khi xâm nhập vào cơ thể. Thực tế cũng ghi nhận, có bệnh nhân đã sống chung với HIV hàng chục năm mà không hề hay biết đến sự tồn tại của virus.
Cách đọc kết quả xét nghiệm HIV khẳng định
Khi thực hiện xét nghiệm HIV khẳng định, kết quả chẩn đoán trả về có thể:
- Dương tính: Xác nhận người thực hiện đã dương tính với virus HIV, cần điều trị kiểm soát virus và áp dụng các biện pháp y tế khác.
- Âm tính: Không phát hiện bằng chứng nhiễm HIV theo phương pháp xét nghiệm được thực hiện. Trường hợp nghi ngờ phơi nhiễm trong giai đoạn cửa sổ, người bệnh cần xét nghiệm lại theo chỉ định y tế.
- Không xác định: Tình trạng nhiễm HIV chưa được xác định, người bệnh sẽ được hẹn xét nghiệm lại.
Xét nghiệm khẳng định HIV có chính xác không?
Có. Độ chính xác của xét nghiệm khẳng định HIV được đánh giá cao về đặc hiệu. Tuy nhiên để đảm bảo kết quả, người nghi ngờ phơi nhiễm nên lựa chọn cơ sở y tế có đội ngũ chuyên môn uy tín, trang thiết bị hiện đại phục vụ công tác chẩn đoán.
Xét nghiệm HIV khẳng định bao lâu có kết quả?
Tuỳ kỹ thuật. Xét nghiệm khẳng định HIV bằng Western Blot thường trả kết quả sau 1 - 7 ngày làm việc. Còn xét nghiệm PCR có thể trả thông tin sau 5 giờ, chậm hơn có thể dao động 1 - 3 ngày. Thời gian trả kết quả phụ thuộc vào quy trình xử lý, điều kiện cơ sở vật chất.
Quy trình xét nghiệm khẳng định HIV tại Bệnh viện Phương Đông
Khi que xét nghiệm HIV cho kết quả phản ứng hoặc nghi ngờ nhiễm virus HIV, người bệnh cần đến cơ sở y tế đủ điều kiện để được tư vấn và thực hiện xét nghiệm khẳng định theo quy định. Tại Bệnh viện Đa khoa Phương Đông, toàn bộ khách hàng được hướng dẫn kiểm tra chuyên môn phù hợp với tình trạng cá nhân.
Quy trình xét nghiệm cơ bản tại bệnh viện bao gồm 4 bước:
- Bước 1: Đăng ký và tư vấn. Khách hàng đăng ký dịch vụ khám ban đầu với bác sĩ, cung cấp thông tin cần thiết và nhận chỉ định xét nghiệm.
- Bước 2: Lấy mẫu bệnh phẩm. Mẫu máu sẽ được nhân viên y tế lấy theo đúng quy trình chuyên môn, đảm bảo an toàn và hạn chế nguy cơ sai lệch mẫu.
- Bước 3: Phân tích mẫu. Đây là nhiệm vụ chuyên môn được thực hiện tại Trung tâm Xét nghiệm, thao tác bởi đội ngũ kỹ thuật viên và trang thiết bị máy móc hiện đại.
- Bước 4: Trả kết quả và đánh giá. Khách hàng nhận kết quả tại phòng khám ban đầu, bác sĩ giải thích ý nghĩa chỉ số và hướng dẫn các bước y tế tiếp theo (nếu cần thiết).

Quy trình xét nghiệm HIV tại Bệnh viện Đa khoa Phương Đông
Hiện, Bệnh viện Đa khoa Phương Đông triển khai dịch vụ xét nghiệm HIV với hệ thống trang thiết bị hiện đại như máy phân tích huyết học tự động laser 26 thông số, máy tích hợp sinh hóa - miễn dịch tự động hoàn toàn Cobas Pro. Khách hàng có nhu cầu kiểm tra tình trạng HIV hoặc cần tư vấn sau khi nhận kết quả sàng lọc, vui lòng liên hệ về hotline 1900 1806 hoặc Đặt lịch khám để được hỗ trợ nhanh chóng.
Lời kết
Xét nghiệm khẳng định HIV là bước quan trọng để xác định tình trạng nhiễm virus, đặc biệt khi kết quả sàng lọc có phản ứng. Việc lựa chọn phương pháp phù hợp, thực hiện đúng thời điểm và tuân thủ quy trình chuyên môn giúp đảm bảo độ tin cậy của kết quả, tạo cơ sở để người bệnh được tư vấn và tiếp cận điều trị kịp thời.