Tắc nghẽn đường tiết niệu kéo dài có thể khiến nước tiểu ứ đọng trong thận, làm tăng nguy cơ nhiễm trùng, suy giảm chức năng thận và nhiều biến chứng nguy hiểm khác. Trong những trường hợp cần giải áp khẩn cấp, dẫn lưu bể thận dưới hướng dẫn siêu âm là kỹ thuật can thiệp được áp dụng phổ biến nhằm đưa nước tiểu thoát ra ngoài, giảm áp lực cho thận và hỗ trợ điều trị nguyên nhân nền.
Dẫn lưu bể thận dưới siêu âm sử dụng sóng âm để quan sát và đánh giá tình trạng của bể thận và các cấu trúc xung quanh
Dẫn lưu bể thận dưới hướng dẫn siêu âm là một thủ thuật can thiệp ít xâm lấn, được thực hiện nhằm tạo đường thoát nước tiểu từ bể thận ra ngoài cơ thể thông qua da. Phương pháp này giúp giải quyết tình trạng ứ nước hoặc ứ mủ trong hệ thống đài bể thận do tắc nghẽn đường tiết niệu, từ đó góp phần bảo tồn chức năng thận và hạn chế nguy cơ nhiễm trùng lan rộng như nhiễm trùng huyết.
Thông qua hình ảnh siêu âm, bác sĩ có thể xác định chính xác vị trí cần can thiệp để đặt ống dẫn lưu vào bể thận. Việc dẫn lưu giúp giảm áp lực trong thận, cải thiện tình trạng tắc nghẽn và tạo điều kiện thuận lợi cho quá trình điều trị nguyên nhân gây bệnh sau đó.
Trong thực tế lâm sàng, dẫn lưu thận qua da thường được chỉ định trong các trường hợp cấp cứu hoặc cấp tính nhằm nhanh chóng giải quyết tình trạng tắc nghẽn đường tiết niệu. Đây chủ yếu là giải pháp tạm thời trước khi người bệnh được điều trị chuyên sâu bằng phẫu thuật hoặc các phương pháp can thiệp khác. Đối với những bệnh nhân không còn khả năng phẫu thuật, kỹ thuật này có vai trò hỗ trợ cải thiện triệu chứng và nâng cao chất lượng cuộc sống.
Dẫn lưu bể thận qua da thường được chỉ định khi đường bài tiết nước tiểu phía trên bị tắc nghẽn, gây ảnh hưởng đến chức năng thận hoặc làm tăng nguy cơ nhiễm trùng.
Các trường hợp thường được chỉ định gồm:
Trong những trường hợp này, việc dẫn lưu kịp thời giúp hạn chế tổn thương thận kéo dài và giảm nguy cơ biến chứng nguy hiểm.
Xem thêm:
Mặc dù là phương pháp tương đối an toàn, dẫn lưu bể thận qua da vẫn có một số chống chỉ định cần được cân nhắc kỹ trước khi thực hiện.
Các trường hợp chưa thể can thiệp ngay bao gồm:
Đối với các trường hợp này, bác sĩ sẽ ưu tiên điều trị ổn định tình trạng bệnh trước khi tiến hành dẫn lưu nhằm giảm thiểu nguy cơ biến chứng trong và sau can thiệp.
Dẫn lưu bể thận dưới hướng dẫn siêu âm là thủ thuật can thiệp ít xâm lấn, thường được chỉ định trong các trường hợp thận ứ nước, thận ứ mủ hoặc tắc nghẽn đường tiết niệu. Để đảm bảo an toàn và nâng cao hiệu quả điều trị, quy trình thực hiện cần được tiến hành theo đúng các bước chuyên môn nghiêm ngặt.
Sơ đồ đường đi của kim chọc dò và tư thế bệnh nhân.
Ghi chú:
Trước khi thực hiện thủ thuật, người bệnh cần được thăm khám và thực hiện đầy đủ các xét nghiệm cần thiết nhằm đánh giá tình trạng sức khỏe cũng như hạn chế tối đa nguy cơ biến chứng.
Người bệnh sẽ được:
Đối với bệnh nhân có dấu hiệu nhiễm trùng hoặc thận ứ mủ, bác sĩ sẽ chỉ định sử dụng kháng sinh trước thủ thuật. Thời gian và liều lượng thuốc phụ thuộc vào mức độ nhiễm trùng thực tế.
Ngoài ra, bác sĩ sẽ giải thích chi tiết cho người bệnh và gia đình về mục đích, lợi ích cũng như các nguy cơ có thể gặp trong quá trình thực hiện để ký cam kết đồng ý tiến hành thủ thuật.
Kiểm tra hồ sơ và người bệnh: Trước khi thực hiện, nhân viên y tế sẽ kiểm tra lại toàn bộ hồ sơ, kết quả xét nghiệm và đối chiếu thông tin người bệnh như họ tên, tuổi và chẩn đoán bệnh nhằm đảm bảo chính xác.
Thực hiện kỹ thuật dẫn lưu bể thận: Người bệnh được thử phản ứng với thuốc tê Lidocain trước thủ thuật. Sau đó, bác sĩ tiến hành kiểm tra mạch, huyết áp và các dấu hiệu sinh tồn trước khi can thiệp.
Người bệnh được hướng dẫn nằm nghiêng để bộc lộ vùng thận cần dẫn lưu. Bác sĩ thực hiện rửa tay, mang găng vô khuẩn, sát trùng vùng da can thiệp và trải săng vô trùng.
Dưới hướng dẫn trực tiếp của siêu âm, bác sĩ xác định vị trí phù hợp để đưa sonde vào bể thận, sau đó tiến hành gây tê tại chỗ. Sonde chuyên dụng được đưa vào bể thận dưới định vị siêu âm nhằm đảm bảo độ chính xác và hạn chế tổn thương mô xung quanh.
Khi đã tiếp cận đúng vị trí, bác sĩ sử dụng bơm tiêm 20ml để hút dịch trong bể thận ra ngoài và lấy mẫu bệnh phẩm phục vụ xét nghiệm như:
Tiếp theo, ống dẫn lưu được luồn vào bể thận, rút nòng sonde và cố định đúng vị trí. Sau khi kiểm tra sonde hoạt động ổn định, bác sĩ sẽ nối sonde với dây truyền và túi đựng nước tiểu.
Cuối cùng, sonde được khâu cố định, siêu âm kiểm tra lại vị trí dẫn lưu và băng vùng chân dẫn lưu trước khi đưa người bệnh trở về giường theo dõi.
Dẫn lưu bể thận qua da được đánh giá là thủ thuật an toàn, có tỷ lệ thành công cao, lên tới khoảng 98% và tỷ lệ biến chứng tương đối thấp. Tuy nhiên, giống như nhiều thủ thuật can thiệp khác, phương pháp này vẫn tiềm ẩn một số nguy cơ biến chứng mà người bệnh cần được theo dõi và xử trí kịp thời.
Một trong những biến chứng thường gặp là tình trạng nhiễm trùng với nhiều mức độ khác nhau, bao gồm:
Ngoài nguy cơ nhiễm trùng, người bệnh cũng có thể gặp tình trạng chảy máu tại bể thận hoặc niệu quản sau can thiệp. Trong trường hợp này, bác sĩ sẽ tiến hành ép trực tiếp tại vị trí hố thắt lưng có đặt ống dẫn lưu trong khoảng 15–20 phút
Nếu tình trạng chảy máu vẫn tiếp diễn, bệnh nhân có thể được chuyển đến phòng can thiệp để thay ống dẫn lưu có kích thước lớn hơn nhằm kiểm soát chảy máu. Trường hợp không cải thiện sau thay ống, bác sĩ sẽ cân nhắc thực hiện can thiệp mạch để xử trí.
Bên cạnh đó, một số biến chứng khác cũng có thể xảy ra như:
Sau khi thực hiện dẫn lưu bể thận qua da, người bệnh cần nghỉ ngơi tại giường và được theo dõi sát trong những giờ đầu để phát hiện sớm các biến chứng có thể xảy ra. Thông thường, thời gian theo dõi tích cực kéo dài khoảng 4–6 giờ đầu sau thủ thuật
Trong thời gian này, bác sĩ và nhân viên y tế sẽ kiểm tra thường xuyên các chỉ số quan trọng gồm:
Tùy thuộc vào tình trạng lâm sàng, bác sĩ có thể chỉ định sử dụng kháng sinh dự phòng trong khoảng 3–5 ngày
Sau giai đoạn theo dõi ban đầu, người bệnh cần tiếp tục chăm sóc ống dẫn lưu đúng cách để hạn chế nguy cơ nhiễm trùng và đảm bảo hoạt động dẫn lưu hiệu quả. Một số lưu ý quan trọng bao gồm:
Việc tuân thủ đúng hướng dẫn chăm sóc sau dẫn lưu bể thận không chỉ giúp hạn chế biến chứng mà còn góp phần nâng cao hiệu quả điều trị và rút ngắn thời gian hồi phục cho người bệnh.
Dẫn lưu bể thận dưới hướng dẫn siêu âm là kỹ thuật can thiệp quan trọng trong xử trí tình trạng tắc nghẽn đường tiết niệu và ứ nước thận. Với ưu điểm ít xâm lấn, thực hiện nhanh và hỗ trợ dẫn lưu hiệu quả, phương pháp này giúp bảo tồn chức năng thận, giảm nguy cơ biến chứng và tạo điều kiện thuận lợi cho quá trình điều trị tiếp theo. Việc chỉ định và thực hiện đúng kỹ thuật tại cơ sở y tế chuyên sâu đóng vai trò quan trọng trong đảm bảo hiệu quả điều trị và an toàn cho người bệnh.
BỆNH VIỆN ĐA KHOA PHƯƠNG ĐÔNG
Địa chỉ: Số 9, Phố Viên, Phường Đông Ngạc, Thành phố Hà Nội, Việt Nam
Tổng đài tư vấn: 19001806
Website: https://benhvienphuongdong.vn
Lưu ý: Thông tin trong bài viết chỉ mang tính chất tham khảo, vui lòng liên hệ với Bác sĩ, Dược sĩ hoặc chuyên viên y tế để được tư vấn cụ thể.
Nhiều người bệnh nghĩ rằng "chỉ cần phẫu thuật cắt tuyến giáp", tuy nhiên bác sĩ chỉ định thực hiện xạ hình toàn thân với I-131 để kiểm tra sau...
