Xu hướng chăm sóc sức khỏe bằng đèn hồng ngoại trị liệu luôn được nhiều người quan tâm sử dụng, bởi công dụng xoa dịu cơn đau, tình trạng sưng nề và tái tạo làn da hiệu quả. Dù sở hữu loạt ưu điểm vượt trội, chuyên gia y tế vẫn luôn cảnh báo về rủi ro tiềm ẩn nếu lạm dụng hoặc không tuân thủ hướng dẫn. Dưới đây là những nguyên tắc an toàn, cách sử dụng, đối tượng chống chỉ định với tia hồng ngoại mà mỗi cá nhân cần lưu ý.
Đèn hồng ngoại trị liệu là thiết bị vật lý trị liệu sử dụng ánh sáng hồng ngoại, một dạng bức xạ điện từ không thể nhìn thấy bằng mắt thường. Trong y học, bóng đèn hồng ngoại trị liệu thường ứng dụng dải bước sóng 700 - 1400nm để tối ưu khả năng tương tác với mô cơ thể.
Đèn hồng ngoại trị liệu là một phương pháp cải thiện triệu chứng ở những vùng tổn thương
Khi chiếu trực tiếp vào vùng cần điều trị, năng lượng bức xạ từ tia hồng ngoại sẽ được các mô hấp thụ và chuyển hoá tức thì thành nhiệt năng. Quá trình tác dụng nhiệt này giúp tăng cường tuần hoàn máu cục bộ, thúc đẩy lưu thông oxy cùng dưỡng chất đến vùng tổn thương, đào thải nhanh các chất chuyển hoá trung gây đau.
Xem thêm: Vật lý trị liệu tại nhà có hiệu quả không? Hướng dẫn các bài tập
Chiếu đèn hồng ngoại trị liệu thường xuyên được ứng dụng trong điều trị bệnh lý liên quan đến cơ xương khớp như đau, bầm tím, viêm. Ngoài ra, phương pháp này còn được dùng để sưởi ấm cho trẻ sơ sinh, chăm sóc sức khỏe tinh thần và nâng cao hiệu quả thẩm mỹ.
Khi chiếu tia hồng ngoại vào vùng tổn thương, năng lượng bức xạ sẽ làm ấm sâu các lớp mô, kích thích phản ứng giãn mạch và thư giãn các cơ đang bị co thắt. Quá trình tác dụng nhiệt giúp cắt đứt các cơn đau một cách nhanh chóng và hiệu quả.
Trị liệu bằng đèn hồng ngoại giúp người bệnh giảm đau nhức và tan bầm tím
Người bệnh lưu ý chỉ nên áp dụng liệu pháp này cho các vết bầm tím sau giai đoạn cấp tính, từ 48 giờ sau khi chấn thương xảy ra. Sử dụng đèn hồng ngoại trị liệu sớm có thể làm giãn mạch, gây xuất huyết kéo dài.
Không giống biện pháp chườm nóng thông thường chỉ tác động ở bề mặt, ánh sáng hồng ngoại có khả năng xuyên thấu qua các lớp da đến hệ thống mạch máu nằm sâu bên dưới. Dưới tác dụng của nhiệt lượng, từng tiểu động mạch và mao mạch sẽ giãn nở và khai thông tình trạng tắc nghẽn.
Dinh dưỡng khi này được vận chuyển liên tục đi nuôi dưỡng và tái tạo tế bào tổn thương. Hệ tuần hoàn khi này cũng tăng tốc đào thải độc tố còn ứ đọng ra ngoài mô cơ, lấy lại cảm giác nhẹ nhàng và sảng khoái cho người bệnh.
Trong lĩnh vực sản khoa, chiếu đèn hồng ngoại là một phương pháp vật lý trị liệu phục hồi thể trạng nhanh chóng. Không chỉ dừng lại ở khả năng thuyên giảm cơn đau, sưng nề hay bầm tím; liệu pháp ánh sáng còn hỗ trợ ngăn chặn nguy cơ xơ hóa nguyên bào sợi gây sẹo lồi và sẹo thâm.
Liệu pháp trị liệu đèn hồng ngoại được ứng dụng tích cực trong điều trị bệnh lý về cơ xương khớp. Bệnh nhân bị co thắt cơ, căng cứng do vận động sai tư thế, chấn thương sẽ dần thư giãn và giải phóng hoàn toàn khỏi các cơn đau nhức dai dẳng.
Ứng dụng hỗ trợ năng lượng hồng ngoại trong điều trị bệnh lý cơ xương khớp
Đèn hồng ngoại còn tạo môi trường lý tưởng để cơ thể sản sinh collagen tại các tổ chức liên kết đang bị tổn thương, giúp bôi trơn ổ khớp và các tế bào sụn. Qua đó cải thiện tình trạng thoái hóa khớp, hỗ trợ người bệnh sớm phục hồi chức năng vận động.
Xem thêm: Xoa bóp trị liệu có tác dụng gì? Các hình thức xoa bóp phổ biến
Với những vết thương sau phẫu thuật, cơ chế thấu nhiệt sâu giúp giãn mạch, tăng cường lưu thông máu để vận chuyển bạch cầu và yếu tố miễn dịch, triệt tiêu vi khuẩn tại vết mổ. Tác dụng nhiệt sinh học này còn giúp bề mặt vết mổ luôn khô ráo, hạn chế môi trường ẩm ướt cho vi sinh vật sinh sôi.
Vào mùa đông khi nhiệt độ hạ thấp, phụ huynh có thể sử dụng đèn hồng ngoại để sưởi ấm cơ thể con, giữ thân nhiệt luôn ổn định trong lúc tắm, thay tã hoặc gội đầu. Tuy nhiên chú ý không dùng đèn quá lâu, dễ khiến da con bị khô và ảnh hưởng đến mắt.
Tia hồng ngoại cũng được ứng dụng rộng rãi trong lĩnh vực làm đẹp như giảm béo, giúp loại bỏ mỡ thừa qua tuyến mồ hôi. Trong trường hợp cần tái tạo làn da, giảm sắc tố đen thì đèn hồng ngoại sẽ thực hiện nhiệm vụ thúc đẩy tuần hoàn máu và cải thiện quá trình trao đổi chất.
Tia hồng ngoại được sử dụng rộng rãi trong lĩnh vực thẩm mỹ
Công dụng lớn nhất của đèn hồng ngoại trị liệu là đào thải độc tố, nhiệt lượng được tạo ra sẽ kích thích tuyến mồ hôi để tăng đào thải chất cặn bã tích tụ trong cơ thể. Qua đó nâng cao chất lượng sức khỏe tổng quát, giúp người bệnh nhẹ nhàng và nhiều năng lượng hơn.
Đèn hồng ngoại thường được tích hợp trong các thiết bị massage, bồn ngâm chân, phòng xông hơi, ghế massage. Định kỳ sử dụng theo khuyến cáo của nhà sản xuất, chuyên gia giúp cơ thể gia tăng sản sinh endorphin, serotonin, những hormone tự nhiên có tác dụng xoa dịu tinh thần, giảm căng thẳng và cải thiện tâm trạng.
Bóng đèn hồng ngoại trị liệu cần được sử dụng đúng cách theo từng hướng dẫn cụ thể, tránh hiệu quả không đạt mức mong muốn hoặc đối mặt với tác dụng phụ. Dưới đây là năm nguyên tắc an toàn mà người dùng cần lưu ý:
Nguyên tắc sử dụng an toàn và hiệu quả đèn hồng ngoại trị liệu
Trong trường hợp bị sốt, mắc bệnh cấp tính hoặc cơ thể suy nhược cần tránh vật lý trị liệu bằng đèn hồng ngoại. Sau mỗi lần chiếu cần dành ít nhất 1 tiếng để da nghỉ ngơi trước khi tiếp xúc với nguồn nhiệt chênh lệch khác hoặc tham gia hoạt động mạnh.
Khi tia hồng ngoại không được sử dụng đúng cách vẫn có khả năng gây ra những vấn đề nghiêm trọng. Đáng lo ngại hơn khi các rủi ro y tế này lại bị xem nhẹ, chủ quan không ảnh hưởng đến sức khỏe, dẫn đến những tình huống đáng tiếc.
Nhiệt lượng toả ra từ đèn hồng ngoại có thể làm tăng nhiệt sâu dưới da, gây bỏng nhiệt độ thấp nếu chiếu quá gần hoặc chiếu trong thời gian dài. Ban đầu bệnh nhân sẽ không cảm nhận được ngay, chỉ đến khi tình trạng trở nên nghiêm trọng hơn như phồng rộp, đỏ da, sạm da hoặc tổn thương mô dưới da.
Tia hồng ngoại rất dễ làm da mất nước, đặc biệt khi không cấp ẩm kịp thời và đúng cách. Theo thời gian da rất dễ bong tróc, khô ráp, nguy cơ lão hoá cao, đặc biệt cẩn trọng với nhóm đối tượng có làn da nhạy cảm hoặc bị viêm da cơ địa.
Lạm dụng đèn hồng ngoại có thể khiến người bệnh mất nước và khô da
Chiếu tia hồng ngoại ở cự ly gần, không có biện pháp bảo vệ mắt, rất dễ làm tổn thương võng mạc. Điều này khiến mắt trở nên khô, nước mắt chảy kéo dài, thị lực giảm tạm thời, thậm chí tổn thương vĩnh viễn.
Người cao tuổi, người có bệnh nền thần kinh cần thận trọng sử dụng đèn hồng ngoại trị liệu. Bởi khi nhiệt độ tăng đột ngột, người bệnh có thể thấy chóng mặt, đau nhức đầu hoặc buồn nôn. Một số trường hợp trực tiếp bị tia hồng ngoại ảnh hưởng đến dẫn truyền thần kinh, gây ra tác dụng phụ.
Nguy cơ rối loạn thần kinh tạm thời ở người cao tuổi, người mắc bệnh nền thần kinh
Phản ứng dị ứng ở người chiếu đèn hồng ngoại tương đối hiếm gặp, chỉ một số ít xuất hiện tình trạng phát ban, nổi mẩn hoặc ngứa da. Thông thường gặp ở bệnh nhân đang dùng thuốc cảm quang hoặc có tiền sử dị ứng ánh sáng, nhóm đối tượng này cần tránh sử dụng.
Nhiều người bị lầm tưởng sử dụng đèn hồng ngoại càng lâu, hiệu quả trị liệu càng tốt. Song thực tế việc lạm dụng rất dễ cơ thể trở nên mệt mỏi, mất nước, tụt huyết áp, rối loạn nhịp tim. Đặc biệt cảnh báo với nhóm bệnh nhân tim mạch, người gặp rối loạn tuần hoàn.
Những trường hợp đang viêm nhiễm, chảy máu, mất cảm giác, da tổn thương, u ác tính, viêm da cơ địa cấp tính, vết thương hở chống chỉ định sử dụng. Chiếu tia với nhóm bệnh nhân này có thể gây ra nhiều phản ứng phụ không mong muốn, làm trầm trọng hơn bệnh lý hiện tại.
Cụ thể hơn về nhóm đối tượng tránh sử dụng hoặc cần sử dụng dưới sự giám sát của nhân viên y tế:
Những trường hợp chống chỉ định sử dụng đèn hồng ngoại
Đèn hồng ngoại trị liệu hiện đang được ứng dụng rộng rãi trong đời sống thường nhật lẫn công tác điều trị y tế. Nhằm giúp mỗi cá nhân hiểu rõ hơn về vai trò, Bệnh viện Đa khoa Phương Đông cung cấp thông tin theo từng nhóm dưới đây.
Tại cơ sở y tế, đèn hồng ngoại sẽ được kết hợp linh hoạt với các phương pháp khác như nhiệt ẩm, điện xung và siêu âm để tăng hiệu quả trị liệu. Điển hình nhất phải kể đến thông tắc tia sữa sau sinh, tia hồng ngoại giúp làm mềm mô vùng tắc, giãn mạch để thúc đẩy tuần hoàn máu hoặc phá vỡ cục tắc.
Ngoài ghi nhận kết quả cải thiện rõ rệt sau 2 - 3 lần trị liệu cải thiện dòng sữa, đèn hồng ngoại còn được ứng dụng trong điều trị viêm khớp mạn tính, phục hồi chức năng sau tai biến hoặc giảm đau cơ xương khớp. Tuy nhiên cần sử dụng dưới sự giám sát của chuyên viên, hạn chế phản ứng tiêu cực.
Với những sản phẩm đèn hồng ngoại tại nhà, để đảm bảo an toàn bạn chỉ nên dùng thiết bị có công suất khoảng 250W để hạn chế tác động xấu. Đèn phải có lưới bảo vệ, góc chiếu linh hoạt, nút điều chỉnh thời gian và hướng dẫn sử dụng.
Hướng dẫn chọn mua và sử dụng đèn hồng ngoại tại nhà
Công dụng đèn trong trường hợp này chỉ phục vụ mục đích thư giãn, giảm mỏi cơ sau những buổi hoạt động nặng, sưởi ấm tay chân hoặc giảm đau nhẹ. Người dùng tránh phụ thuộc quá mức vào thiết bị, trường hợp triệu chứng không cải thiện cần thăm khám y tế sớm.
Đèn hồng ngoại trị liệu là một trong những kỹ thuật hỗ trợ giảm đau, thư giãn cơ thể và hồi phục thể trạng được ứng dụng rộng rãi nhất hiện nay. Tuy nhiên cần biết cách sử dụng thiết bị, tuân thủ hướng dẫn, hạn chế lạm dụng để phòng tránh nguy cơ bỏng da, khô da, tổn thương mắt cùng các rủi ro sức khoẻ khác.
BỆNH VIỆN ĐA KHOA PHƯƠNG ĐÔNG
Địa chỉ: Số 9, Phố Viên, Phường Đông Ngạc, Thành phố Hà Nội, Việt Nam
Tổng đài tư vấn: 19001806
Website: https://benhvienphuongdong.vn
Lưu ý: Thông tin trong bài viết chỉ mang tính chất tham khảo, vui lòng liên hệ với Bác sĩ, Dược sĩ hoặc chuyên viên y tế để được tư vấn cụ thể.
Tham vấn chuyên môn: Đội ngũ Bác sĩ TRUNG TÂM TƯ VẤN & TIÊM CHỦNG VẮC-XIN BVĐK PHƯƠNG ĐÔNG
Tham vấn chuyên môn: Đội ngũ Bác sĩ TRUNG TÂM TƯ VẤN & TIÊM CHỦNG VẮC-XIN BVĐK PHƯƠNG ĐÔNG
Bấm huyệt trị liệu là phương pháp chăm sóc sức khỏe được cân nhắc cho các bệnh nhân bị đau nhức vùng cổ vai gáy, người bị căng cơ sau...
