Tiểu đường thai kỳ thường không gây triệu chứng rõ ràng nên mẹ bầu vẫn có thể mắc bệnh dù cảm thấy hoàn toàn bình thường. Vì vậy, không xét nghiệm có thể khiến tiểu đường thai kỳ bị bỏ sót và không được kiểm soát kịp thời, từ đó làm tăng nguy cơ ảnh hưởng đến cả mẹ và em bé. Nếu đã bỏ lỡ lịch xét nghiệm, mẹ bầu không nên tự bỏ qua mà cần được tư vấn để lựa chọn thời điểm kiểm tra phù hợp. Vậy có nên xét nghiệm tiểu đường thai kỳ hay không và xét nghiệm tiểu đường thai kỳ có quan trọng không, mời mẹ bầu cùng tìm hiểu trong bài viết dưới đây.
Không xét nghiệm tiểu đường thai kỳ có sao không?
Trả lời cho câu hỏi có cần thiết phải xét nghiệm tiểu đường thai kỳ hay không, các bác sĩ khuyến cáo mẹ bầu không nên bỏ qua, bởi đây là biện pháp kiểm tra cần thiết để đảm bảo an toàn và sức khỏe cho cả mẹ bầu và thai nhi.
Không xét nghiệm tiểu đường thai kỳ có thể khiến bệnh không được phát hiện và kiểm soát kịp thời, dẫn đến biến chứng nguy hiểm như tăng huyết áp, sinh non, tiền sản giật, thai lưu và ảnh hưởng nghiêm trọng đến sức khỏe của cả mẹ và thai nhi.
Những rủi ro mẹ bầu có thể gặp
Thai phụ mắc tiểu đường thai kỳ có nguy cơ xảy ra các tai biến trong suốt quá trình mang thai cao hơn các thai phụ bình thường
- Tiền sản giật: Đái tháo đường thai kỳ có liên quan đến nguy cơ tăng huyết áp trong thai kỳ và tiền sản giật. Nếu không được phát hiện và kiểm soát đường huyết phù hợp, nguy cơ xuất hiện các biến chứng này có thể gia tăng, ảnh hưởng đến sức khỏe của cả mẹ và thai nhi.
- Đa ối: Đường huyết của mẹ tăng có thể làm thai nhi tăng bài tiết nước tiểu, từ đó góp phần làm tăng lượng nước ối và dẫn đến đa ối. Tình trạng này có thể gây khó chịu cho mẹ, đồng thời làm tăng nguy cơ một số biến chứng sản khoa như chuyển dạ sinh non hoặc bất thường ngôi thai.
- Tăng nguy cơ sinh mổ: Khi đái tháo đường thai kỳ không được kiểm soát tốt, thai nhi có thể phát triển lớn hơn bình thường, đặc biệt là tăng tích tụ mỡ và kích thước vùng vai. Thai to có thể khiến quá trình sinh thường khó khăn hơn, làm tăng nguy cơ chuyển dạ kéo dài, sang chấn khi sinh hoặc phải sinh mổ. Vì vậy, sàng lọc tiểu đường thai kỳ giúp bác sĩ có cơ sở đánh giá nguy cơ và xây dựng kế hoạch theo dõi thai kỳ phù hợp.
- Sinh non: Đái tháo đường thai kỳ có liên quan đến nguy cơ sinh non, đặc biệt khi đường huyết kiểm soát kém hoặc xuất hiện các biến chứng sản khoa đi kèm. Tuy nhiên, không nên diễn đạt rằng việc không xét nghiệm tự nó gây sinh non; vấn đề chính là bệnh có thể không được phát hiện và quản lý kịp thời.
- Tăng nguy cơ mắc đái tháo đường type 2 sau này: Phụ nữ từng mắc đái tháo đường thai kỳ có nguy cơ phát triển đái tháo đường type 2 trong tương lai cao hơn so với người không mắc bệnh. Việc phát hiện đái tháo đường thai kỳ không chỉ có ý nghĩa trong thời gian mang thai mà còn giúp mẹ chủ động kiểm soát cân nặng, chế độ ăn uống, vận động và thực hiện theo dõi đường huyết sau sinh theo khuyến cáo.
>>> Xem thêm:
Những rủi ro thai nhi và trẻ sơ sinh có thể gặp
Đái tháo đường thai kỳ, đặc biệt khi đường huyết của mẹ tăng kéo dài và không được kiểm soát tốt, có thể ảnh hưởng đến quá trình phát triển của thai nhi. Vì vậy, việc sàng lọc đúng thời điểm giúp bác sĩ nhận diện nguy cơ và có kế hoạch theo dõi, can thiệp phù hợp.
Tiểu đường thai kỳ ảnh hưởng đến sự phát triển của thai nhi chủ yếu vào giai đoạn ba tháng đầu và ba tháng cuối thai kỳ
- Thai nhi có thể đối mặt với một số nguy cơ như thai to hoặc phát triển quá mức, làm tăng khả năng gặp khó khăn trong quá trình sinh. Bên cạnh đó, đái tháo đường thai kỳ cũng có liên quan đến nguy cơ sinh non và một số biến chứng sơ sinh.
- Sau khi chào đời, trẻ có thể gặp hạ đường huyết sơ sinh do cơ thể đã thích nghi với tình trạng đường huyết cao của mẹ trong thai kỳ và tiếp tục sản xuất insulin ở mức cao. Trường hợp hạ đường huyết nặng hoặc kéo dài có thể gây các biểu hiện như bú kém, lừ đừ, run, thậm chí co giật nếu không được phát hiện và xử trí kịp thời. Trẻ sơ sinh cũng có thể gặp các vấn đề khác như suy hô hấp, vàng da hoặc đa hồng cầu, tùy từng trường hợp.
- Về lâu dài, trẻ sinh ra từ mẹ mắc đái tháo đường thai kỳ có thể có nguy cơ cao hơn đối với thừa cân, béo phì và rối loạn chuyển hóa, trong đó có đái tháo đường type 2. Trong những trường hợp đái tháo đường thai kỳ kiểm soát kém và có biến chứng nghiêm trọng, nguy cơ thai chết lưu cũng có thể tăng, dù đây không phải là kết quả tất yếu của bệnh.
>>> Vì vậy, nếu còn băn khoăn có nên làm xét nghiệm tiểu đường thai kỳ hay không, câu trả lời là mẹ bầu không nên bỏ qua bước sàng lọc quan trọng này, bởi không làm xét nghiệm tiểu đường thai kỳ có thể khiến những rủi ro kể trên không được phát hiện kịp thời. Phát hiện sớm giúp kiểm soát đường huyết, theo dõi sự phát triển của thai nhi và chủ động giảm nguy cơ biến chứng trong thai kỳ cũng như sau sinh. Thời điểm và phương pháp xét nghiệm cụ thể nên được thực hiện theo chỉ định của bác sĩ sản khoa, đặc biệt với những thai phụ có yếu tố nguy cơ cao.
Khi nào mẹ bầu nên xét nghiệm tiểu đường thai kỳ
Mẹ bầu thường được khuyến cáo xét nghiệm tiểu đường thai kỳ ở tuần 24–28 của thai kỳ. Đây là giai đoạn tình trạng đề kháng insulin có xu hướng tăng rõ rệt do sự thay đổi hormone của nhau thai. Khi cơ thể không sản xuất đủ insulin để bù đắp tình trạng đề kháng insulin này, lượng đường trong máu có thể tăng và dẫn đến đái tháo đường thai kỳ.
Với mẹ bầu thuộc nhóm có nguy cơ cao mắc đái tháo đường thai kỳ, bác sĩ có thể chỉ định kiểm tra đường huyết ngay từ lần khám thai đầu tiên hoặc trong giai đoạn đầu thai kỳ. Nhóm nguy cơ có thể bao gồm mẹ từng mắc đái tháo đường thai kỳ, thừa cân hoặc béo phì, có người thân mắc đái tháo đường hoặc từng sinh con có cân nặng lớn. Nếu kết quả xét nghiệm ban đầu chưa cho thấy đái tháo đường, mẹ vẫn cần được sàng lọc lại ở tuần 24–28 theo khuyến cáo.
Tại Khoa Phụ Sản, Bệnh viện Đa khoa Phương Đông quy tụ đội ngũ bác sĩ sản phụ khoa giàu kinh nghiệm, trong đó nhiều người từng giữ các vị trí chủ chốt tại những bệnh viện phụ sản tuyến trung ương. Tiêu biểu là TTND.TS.BSCKII Nguyễn Huy Bạo – nguyên Giám đốc Bệnh viện Phụ Sản Hà Nội, với 45 năm kinh nghiệm trong lĩnh vực sản phụ khoa, từng trực tiếp xử lý thành công nhiều ca thai khó và thai nguy cơ cao.
Khoa hiện do BSCKII Nguyễn Tuấn Anh giữ vai trò Trưởng khoa, cùng BS CKII Vũ Văn Bình đảm nhiệm vị trí Phó Trưởng khoa, cùng gần 30 bác sĩ chuyên khoa I, II và bác sĩ nội trú khác đồng hành.
Mọi thắc mắc của mẹ bầu sẽ được BSCKII Nguyễn Tuấn Anh - Trưởng khoa Phụ sản giải đáp khi tới thăm khám
Khoa triển khai đầy đủ các dịch vụ chuyên sâu: thai sản trọn gói, sàng lọc trước và sau sinh, khám – điều trị các bệnh phụ khoa và bệnh lý vú, tầm soát ung thư cổ tử cung, tư vấn sức khỏe tiền hôn nhân, cùng hệ thống phòng mổ vô khuẩn một chiều và trung tâm hồi sức sơ sinh hỗ trợ các bé cần chăm sóc đặc biệt.
Nếu bạn cần tìm hiểu thêm về xét nghiệm tiểu đường thai kỳ hay các dịch vụ khác tại Phương Đông có thể liên hệ với chúng tôi qua hotline 1900 1806 để được giải đáp nhanh chóng.
>>> Tham khảo một số gói khám phù hợp với nhu cầu của bạn:
Câu hỏi thường gặp
1. Đã bỏ lỡ thời điểm xét nghiệm tiểu đường thai kỳ thì nên làm gì?
Nếu chưa thực hiện xét nghiệm trong khoảng thời gian được khuyến nghị, mẹ bầu không nên tự bỏ qua vì vẫn có thể được bác sĩ đánh giá và chỉ định kiểm tra tùy tuổi thai, tình trạng sức khỏe và các yếu tố nguy cơ. Càng phát hiện sớm tình trạng tăng đường huyết, việc theo dõi và kiểm soát càng thuận lợi.
2. Xét nghiệm tiểu đường thai kỳ có phải mẹ bầu nào cũng cần làm?
Xét nghiệm tiểu đường thai kỳ có quan trọng không và có cần thiết làm xét nghiệm tiểu đường thai kỳ với tất cả mẹ bầu? Trên thực tế, sàng lọc tiểu đường thai kỳ thường được khuyến nghị cho phụ nữ mang thai, kể cả khi không có triệu chứng hoặc không thuộc nhóm nguy cơ cao. Một số trường hợp có nguy cơ cao có thể được đánh giá đường huyết sớm hơn thay vì chờ đến mốc sàng lọc thông thường.
3. Xét nghiệm tiểu đường thai kỳ ở tuần bao nhiêu?
Với mẹ bầu chưa được chẩn đoán đái tháo đường trước đó, sàng lọc tiểu đường thai kỳ thường được thực hiện trong khoảng tuần 24–28 của thai kỳ. Trường hợp có yếu tố nguy cơ, bác sĩ có thể chỉ định đánh giá sớm hơn.
4. Mẹ bầu không ăn đồ ngọt có bị tiểu đường thai kỳ không?
Có thể. Tiểu đường thai kỳ không chỉ liên quan đến việc ăn nhiều đường mà còn chịu ảnh hưởng bởi sự thay đổi nội tiết tố trong thai kỳ và khả năng đáp ứng insulin của cơ thể. Vì vậy, chế độ ăn ít đồ ngọt không thể đảm bảo mẹ bầu không mắc bệnh.
5. Tiểu đường thai kỳ có tự hết sau khi sinh không?
Ở nhiều trường hợp, đường huyết trở về bình thường sau sinh. Tuy nhiên, mẹ từng mắc tiểu đường thai kỳ vẫn có nguy cơ cao hơn phát triển đái tháo đường type 2 trong tương lai và cần được theo dõi đường huyết định kỳ theo hướng dẫn của bác sĩ.
Kết luận
Không làm xét nghiệm tiểu đường thai kỳ không có nghĩa mẹ bầu chắc chắn gặp biến chứng, nhưng có thể khiến tình trạng tăng đường huyết bị bỏ sót và không được kiểm soát phù hợp. Do bệnh thường ít biểu hiện rõ ràng, nếu còn phân vân có nên xét nghiệm tiểu đường thai kỳ hay không thì mẹ bầu nên thực hiện sàng lọc đúng thời điểm, đặc biệt trong khoảng 24–28 tuần hoặc sớm hơn khi có yếu tố nguy cơ. Trường hợp đã bỏ lỡ lịch xét nghiệm, nên trao đổi với bác sĩ để được đánh giá và hướng dẫn kiểm tra phù hợp.