Có những người vẫn đi làm, vẫn cười nói, vẫn sinh hoạt bình thường nhưng bên trong lại phải vật lộn với cảm giác buồn bã, kiệt sức và tuyệt vọng kéo dài từng ngày. Khi những cảm xúc tiêu cực không còn là phản ứng nhất thời trước biến cố mà kéo dài dai dẳng nhiều tuần, khiến người bệnh mất hứng thú với cuộc sống, suy giảm khả năng học tập, làm việc và thậm chí xuất hiện ý nghĩ làm hại bản thân. Lúc này, bạn không nên chủ quan bởi đây có thể là các triệu chứng của cơn rối loạn trầm cảm nặng.
Theo Hiệp hội Lo âu và Trầm cảm Hoa Kỳ (ADAA), rối loạn trầm cảm nặng là một rối loạn tâm thần đặc trưng bởi tình trạng buồn bã, mất hứng thú hoặc mất niềm vui trong hầu hết các hoạt động. Ngoài ra, người bệnh còn xuất hiện nhiều triệu chứng nhận thức, cảm xúc và thể chất bất thường khác.
Không giống cảm giác buồn chán thông thường sẽ giảm dần theo thời gian, người mắc rối loạn trầm cảm nặng gần như không thể tự điều chỉnh cảm xúc của mình. Họ cảm thấy cuộc sống trở nên vô nghĩa, thiếu động lực làm việc, học tập, giao tiếp và chăm sóc bản thân.
Theo chia sẻ của ThS.BSNT Nguyễn Đình Nam - Phó Giám đốc Trung tâm Chăm sóc Sức khỏe Tinh thần Phương Đông, đây là một bệnh lý liên quan đến hoạt động của não bộ.
Đây là rối loạn tâm thần liên quan đến hoạt động của não bộ nên đôi khi người bệnh có cảm giác không làm chủ được cảm xúc của bản thân
Não bộ là cơ quan kiểm soát cảm xúc, suy nghĩ và hành vi. Khi gặp các rối loạn tâm thần, một số vùng não chịu trách nhiệm điều hòa tâm trạng của chúng ta hoạt động kém hiệu quả hơn.
Đồng thời, các chất giúp các tế bào thần kinh truyền tín hiệu cho nhau như serotonin, dopamine và norepinephrine cũng bị mất cân bằng. Điều này khiến bệnh nhân không còn cảm thấy vui vẻ, mất hứng thú, đồng thời dễ rơi vào trạng thái mất động lực, suy nghĩ tiêu cực và khó kiểm soát cảm xúc.
Theo Harvard Medical School, các dấu hiệu trầm cảm nặng có thể xuất hiện gần như mỗi ngày, mỗi triệu chứng kéo dài tối thiểu 2 tuần và gây ảnh hưởng rõ rệt đến cuộc sống của người bệnh như sau:
|
Triệu chứng về cảm xúc |
Triệu chứng về thể chất |
Triệu chứng về suy nghĩ và hành vi |
|
Buồn bã, chán nản hoặc cáu gắt kéo dài |
Mệt mỏi, thiếu năng lượng |
Khó tập trung, khó đưa ra quyết định |
|
Mất hứng thú với những hoạt động từng yêu thích |
Mất ngủ, ngủ không sâu hoặc ngủ quá nhiều |
Luôn cảm thấy bản thân vô dụng, thất bại |
|
Cảm giác tuyệt vọng, bi quan về tương lai |
Ăn ít hoặc ăn nhiều hơn bình thường dẫn đến sụt cân hoặc tăng cân |
Tự trách bản thân, cảm giác tội lỗi quá mức |
|
Không còn cảm nhận được niềm vui trong cuộc sống |
Cơ thể chậm chạp hoặc bồn chồn, không thể ngồi yên |
Thường xuyên suy nghĩ tiêu cực |
|
Nghĩ về cái chết, có ý định hoặc hành vi tự sát ở những trường hợp nghiêm trọng |
Ngoài các dấu hiệu rối loạn trầm cảm nặng kể trên, người bệnh thường có nhiều biểu hiện về mặt cơ thể như đau đầu, đau lưng, đau ngực, rối loạn tiêu hóa hoặc đau mỏi toàn thân.
Một trong số những điều khó nhất của các bác sĩ Tâm thần khi điều trị tâm bệnh là không phải người bệnh nào cũng lưu ý đến sự thay đổi về mặt cảm xúc. Đa phần bệnh nhân chỉ đến khám khi đã có các triệu chứng về mặt cơ thể và trạng thái tinh thần đã ở mức độ rất tệ, gần như không thể trì hoãn việc điều trị hơn nữa.
Không phải bệnh nhân nào cũng đến khám tâm lý kịp thời, nhiều người chỉ đến khám khi cảm xúc đã chạm đáy
Hiện nay các bác sĩ vẫn chưa tìm ra nguyên nhân chính xác gây ra chứng rối loạn trầm cảm nặng. Tuy nhiên, theo nhiều nghiên cứu cho thấy đây là bất thường hình thành do sự ảnh hưởng của nhiều yếu tố như:
Bệnh có thể gặp ở mọi lứa tuổi nhưng thường xuất hiện nhiều nhất từ cuối tuổi vị thành niên đến giai đoạn trưởng thành.
Một số nhóm đối tượng có nguy cơ cao bao gồm:
Ngoài ra, những người có tính cách cầu toàn, tự ti hoặc thường xuyên tự chỉ trích bản thân cũng dễ rơi vào trạng thái trầm cảm hơn.
Đối với các trường hợp bệnh nhân đã có rối loạn trầm cảm nặng thì các bác sĩ sẽ kết hợp điều trị bằng thuốc, trị liệu với chuyên gia tâm lý và điều chỉnh thói quen sống.
Tùy mức độ bệnh mà các bác sĩ sẽ chỉ định bệnh nhân dùng một trong số các loại thuốc như sau:
Các loại thuốc này có tác dụng điều hòa hoạt động của chất dẫn truyền thần kinh và cải thiện dần tâm trạng. Tuy nhiên, vì thuốc điều trị trầm cảm có tác dụng phụ rất mạnh nên bạn chỉ nên uống theo chỉ dẫn của bác sĩ chuyên khoa. Tuyệt đối không tự ý ngừng thuốc hoặc thay đổi liều khi chưa có chỉ định của bác sĩ.
Theo ThS.BSNT Nguyễn Đình Nam, thuốc chỉ đóng vai trò hỗ trợ kiểm soát triệu chứng. Để điều trị tận gốc các rối loạn về nhận thức và hành vi, người bệnh cần kết hợp trị liệu tâm lý. Hiện nay, liệu pháp nhận thức hành vi (CBT) là phương pháp được ứng dụng phổ biến trong điều trị trầm cảm.
Tại Bệnh viện Đa khoa Phương Đông, trong quá trình trị liệu, ThS. Chuyên gia Tâm lý Hoàng Quốc Lân sẽ đồng hành cùng người bệnh để nhận diện những suy nghĩ tiêu cực kéo dài. Sau đó, bạn sẽ được chuyên gia tâm lý hỗ trợ điều chỉnh các niềm tin sai lệch về bản thân và bổ sung thêm các kỹ năng quản lý cảm xúc cũng như giải quyết vấn đề.
Tại Trung tâm Chăm sóc sức khỏe Tinh thần Phương Đông, BS Tâm thần và Chuyên gia tâm lý sẽ phối hợp, đồng hành cùng người bệnh trong quá trình điều trị
Mục tiêu của điều trị các vấn đề sức khỏe tinh thần không chỉ là giảm triệu chứng mà còn giúp người bệnh hình thành kỹ năng ứng phó với các khó khăn trong tương lai.
Song song với việc tuân thủ phác đồ điều trị của bác sĩ, người mắc rối loạn trầm cảm nặng cũng cần chủ động xây dựng lối sống lành mạnh để hỗ trợ quá trình hồi phục. Người bệnh nên duy trì giờ ngủ và thức đều đặn, tập thể dục ít nhất 30 phút mỗi ngày, xây dựng chế độ ăn uống cân bằng, hạn chế rượu bia và các chất kích thích.
Bên cạnh đó, việc dành thời gian cho những hoạt động yêu thích, duy trì kết nối với gia đình, bạn bè và thực hành các kỹ thuật thư giãn như thiền hoặc chánh niệm cũng góp phần cải thiện tâm trạng, giảm căng thẳng và nâng cao hiệu quả điều trị. Mặc dù những thay đổi này không thể thay thế thuốc hay trị liệu tâm lý, nhưng đây là những yếu tố quan trọng giúp người bệnh phục hồi tốt hơn và hạn chế nguy cơ tái phát.
Tham khảo: Khám trầm cảm ở đâu Hà Nội? Review khám tại Bệnh viện Đa khoa Phương Đông
Hy vọng những thông tin về bệnh rối loạn trầm cảm nặng trên đã giúp bạn hiểu hơn về bệnh lý này. Mặc dù thời gian điều trị các vấn đề sức khỏe tinh thần phải tính bằng năm nhưng nếu tích cực phối hợp với bác sĩ, bạn hoàn toàn có thể kiểm soát bệnh và quay trở lại cuộc sống với trạng thái tích cực, tràn đầy năng lượng hơn.
BỆNH VIỆN ĐA KHOA PHƯƠNG ĐÔNG
Địa chỉ: Số 9, Phố Viên, Phường Đông Ngạc, Thành phố Hà Nội, Việt Nam
Tổng đài tư vấn: 19001806
Website: https://benhvienphuongdong.vn
Lưu ý: Thông tin trong bài viết chỉ mang tính chất tham khảo, vui lòng liên hệ với Bác sĩ, Dược sĩ hoặc chuyên viên y tế để được tư vấn cụ thể.
Khám mất ngủ ở đâu? Nếu đang tìm kiếm địa chỉ khám mất ngủ uy tín tại Hà Nội, gợi ý bạn đến Bệnh viện Đa khoa Phương Đông để...
