Vaccine sốt rét giải pháp phòng ngừa bệnh hiệu quả

Hoàng Hiệp

02-11-2023

goole news
16

Vaccine sốt rét là một trong những giải pháp phòng bệnh truyền nhiễm sốt rét mà nhiều người quan tâm. Với khả năng có thể phòng ngừa ký sinh trùng sốt rét P.Falciparum và giảm bớt những triệu chứng của sốt rét thì vaccine được nhiều gia đình chờ đợi. Để hiểu thêm về lợi ích của vaccine và thời gian có thể tiêm, hãy theo dõi bài viết dưới đây để có thêm thông tin.

Vaccine sốt rét là gì?

Đây là loại vắc-xin được sử dụng để phòng tránh bệnh sốt rét. Đặc biệt là ngăn ngừa chủng ký sinh trùng Plasmodium falciparum gây sốt rét ác tính và có thể tử vong. Ngoài việc phòng tránh thì vắc-xin cũng giúp giảm bớt những triệu chứng của sốt rét.

Thí điểm tiêm vắc xin sốt rét ở trẻ em

Tổ chức y tế thế giới WHO đã thử nghiệm tại Malawi Châu Phi từ năm 2009 đến 2014. Kết quả sau 5 năm thử nghiệm cho thấy tỉ lệ sốt rét tại trẻ em giảm mạnh và độ an toàn cao. Chính vì vậy tổ chức Y tế thế giới (SAGE) và Ủy ban tư vấn chính sách về sốt rét (MPAC) đã quyết định thí điểm vaccine sốt rét tại một số nước Châu Phi.

Với hiệu quả cao trong việc phòng chống sốt rét cho trẻ em, thí điểm vắc-xin sốt rét được thực hiện tại Ghana, Malawi và Kenya. Trẻ em sẽ được tiêm tổng 4 mũi vắc xin, trong đó trẻ từ 5 - 9 tháng sẽ được tiêm trước 3 mũi. Mũi cuối được tiêm vào thời điểm trẻ được 2 tuổi.

Vaccine sốt rét RTS,S/AS01 hay được gọi là Mosquirix đã được WHO phê duyệt và sử dụng.
Vaccine sốt rét RTS,S/AS01 hay được gọi là Mosquirix đã được WHO phê duyệt và sử dụng.  

Phê duyệt vắc xin Mosquirix

Với thành công của vắc xin điều trị sốt rét được thí điểm tại Châu Phi, WHO và một số cơ quan y tế thế giới quyết định phê duyệt vắc xin sốt rét đến một số quốc gia khác. Các quốc gia được liên minh vắc xin, WHO và quỹ nhi đồng liên hợp quốc (Unicef) đồng ý phê duyệt vắc xin là: Benin, Burkina Faso, Burundi, Cameroon, Cộng hòa Dân chủ Congo, Liberia, Niger, Sierra Leone và Uganda.

Ngoài ra 3 quốc gia Ghana, Kenya và Malawi thử nghiệm vắc xin vẫn sẽ được duy trì cung cấp vắc xin để theo dõi thêm kết quả.

Dự kiến vào quý 4 năm 2023 những liều vaccine sốt rét đầu tiên Mosquirix sẽ được đưa đến 12 quốc gia trên. Và đến 2024 những vắc xin này sẽ được chính thức được đưa vào sử dụng rộng rãi.

Một số thông tin về vắc xin sốt rét

Vắc xin sốt rét Mosquirix được thí nghiệm và phát triển từ ký sinh trùng Plasmodium Falciparum và viêm gan B. Loại Vắc xin điều trị sốt rét này sẽ được tiêm cho trẻ em để phòng tránh các nguy cơ gặp phải biến thể nặng của sốt rét và ngoài ra giúp hạn chế những biến chứng.

Tên gọi vaccine sốt rét Mosquirix

Tên gọi của vắc xin là RTS, S/AS01 hay được gọi là Mosquirix. Vắc xin điều trị sốt rét này do hãng dược phẩm Glaxosmithkline (GSK) của Anh phát triển.

Vắc xin sốt rét do hãng dược phẩm GSK của Anh phát triển.Vắc xin sốt rét do hãng dược phẩm GSK của Anh phát triển.

Liều tiêm vắc xin Mosquirix

Vắc xin Mosquirix được khuyến cáo sử dụng 4 liều cho trẻ em Liều tiêm vắc xin điều trị sốt rét được khuyến cáo sử dụng 0,5ml tiêm vào bắp đùi hoặc bả vai. 

Lịch trình tiêm vắc-xin sốt rét cho trẻ em

Giai đoạn trẻ từ 5 đến 9 tháng tuổi là thích hợp cho việc tiêm 3 mũi đầu tiên. Khi tiêm mỗi mũi sẽ cách nhau 1 tháng. Sau một khoảng thời gian thì vắc xin sốt rét cũng cần tiêm mũi nhắc lại. Liều nhắc lại thứ 4 sẽ được tiêm cho trẻ sau khi trẻ khoảng 2 tuổi.

Đến thời điểm hiện tại Việt Nam chưa nằm trong danh sách các nước được sử dụng vắc xin điều trị sốt rét này. Hiện nay chỉ có 12 nước tại Châu Phi được ưu tiên sử dụng. Có thể trong tương lai Việt Nam cũng sẽ được lựa chọn trở thành những nước được sử dụng vắc xin điều trị sốt rét.

Trẻ em tại Châu Phi được ưu tiên sử dụng vắc xin sốt rét.Trẻ em tại Châu Phi được ưu tiên sử dụng vắc xin sốt rét.

Cơ chế hoạt động của vắc xin phòng sốt rét Mosquirix

Để điều chế ra vắc xin sốt rét Mosquirix, các nhà khoa học đã sử dụng những protein có trên bề mặt ký sinh trùng P.Falciparum và kết hợp với kháng nguyên trên bề mặt của virus viêm gan B. Sau khi được tiêm vắc xin, hệ miễn dịch trong cơ thể bé sẽ tự động tạo ra các kháng thể để đánh bại những ký sinh trùng và virus sốt rét này. Các kháng thể sẽ trở nên mạnh mẽ hơn và ngăn ngừa bệnh sốt rét sau này.

Vắc xin cũng sẽ khiến cơ thể tạo ra những kháng thể ở gan, nơi mà ký sinh trùng sốt rét thường hay sinh sôi. Từ đó, khi trẻ bị đốt bởi muỗi chứa ký sinh trùng sốt rét, những loại ký sinh trùng này sẽ bị hạn chế khả năng phát triển ở gan và hạn chế khả năng chuyển biến thành sốt rét ác tính.

Lợi ích mà vac-xin Mosquirix mang lại

Vắc xin điều trị sốt rét sau khi thử nghiệm với 12.000 trẻ em tại Châu Phi thì đã mang lại những dấu hiệu rất tích cực:

  • Trẻ được tiêm vắc xin từ thời điểm 6-12 tuần tuổi sau khoảng 1 năm thì khả năng mắc bệnh giảm 24%. 
  • Trẻ được tiêm từ thời điểm 5-17 tháng tuổi thì số ca mắc sốt rét giảm đến 43%.

Ngoài ra việc kết hợp giữa ký sinh trùng sốt rét và kháng nguyên viêm gan B giúp cho người được tiêm có thêm kháng thể viêm gan B. Điều này mang lại lợi ích vừa phòng tránh bệnh sốt rét và phòng ngừa bệnh viêm gan B.

Tỉ lệ mắc sốt rét ở trẻ em tại Châu Phi đã giảm cho thấy sự hiệu quả của vắc xin.Tỉ lệ mắc sốt rét ở trẻ em tại Châu Phi đã giảm cho thấy sự hiệu quả của vắc xin.

Một số lưu ý và rủi ro khi tiêm vắc xin sốt rét

Khi thực hiện những nghiên cứu vắc xin Mosquirix có xảy ra một số tác dụng phụ sau:

  • Sốt co giật (trẻ bị động kinh do sốt): Tỷ lệ 1/1.000 trẻ
  • Sốt: khoảng 1 trên 4 trẻ 
  • Cảm giác khó chịu và phản ứng ở khu vực tiêm: khoảng 3 trên 20 trẻ
  • Sưng tấy vết tiêm: Khoảng 1 trên 10 trẻ 

Vắc xin sốt rét không phù hợp với trẻ có phản ứng với liều Mosquirix được tiêm trước đó hoặc trẻ có phản ứng với vắc xin viêm gan B. Để được tiêm vắc xin sốt rét cần có sự tư vấn từ bác sĩ trước khi tiêm.

Để được tư vấn và đặt lịch khám điều trị sốt rét tại bệnh viện Đa khoa Phương Đông, quý khách vui lòng liên hệ với hotline  hotline 1900 1806 hoặc nhắn tin tại đây.

1,434

Bài viết hữu ích?

Đăng ký tư vấn

Đặt hẹn ngay để nhận tư vấn và xếp lịch khám kịp thời

19001806 Đặt lịch khám