Sóng ngắn trị liệu: Tác dụng, chỉ định và chống chỉ định

Phương pháp sóng ngắn trị liệu là gì?

Sóng ngắn trị liệu (Shortwave Therapy) là phương pháp phục hồi chức năng sử dụng sóng điện cao tần, tương tự sóng radio, để tác động sâu vào các mô trong cơ thể. Nhờ khả năng thâm nhập sâu, các bước sóng kích thích tuần hoàn máu mạnh mẽ, mang đến hiệu quả giảm đau và chống viêm vượt trội.

Sóng ngắn trị liệu là một phương pháp được ứng dụng rộng rãi trong lĩnh vực Vật lý trị liệu & Phục hồi chức năng

Trong lĩnh vực Vật lý trị liệu & Phục hồi chức năng, các tần số từ 27.12 MHz - 13.56 MHz (11 - 22m) được ứng dụng phổ biến nhất. Song để đảm bảo tính chính xác, tối ưu hiệu quả điều trị, hạn chế tối đa tình trạng giao thoa hay nhiễu sóng, tần số 27.12 MHz luôn được ưu tiên lựa chọn.

Phương pháp mang đến những tín hiệu cải thiện khả quan cho người bệnh cơ xương khớp như thoái hoá cột sống, viêm khớp, đau thần kinh tọa hoặc phục hồi hậu phẫu. Bởi khi được chỉ định đúng đối tượng, điều chỉnh tần số phù hợp, sóng ngắn sẽ giúp làm dịu cơn đau và thúc đẩy tái tạo vùng tổn thương.

Tác dụng của sóng ngắn trị liệu

Đối với bệnh nhân mắc các bệnh lý về cơ xương khớp, thần kinh, vật lý trị liệu bằng sóng ngắn mang lại những lợi ích thiết thực trong việc khôi phục chức năng. Nhiệt nội sinh được sản sinh từ sóng điện tử cao cần cải thiện các cơn đau dai dẳng và nguy cơ viêm tiềm ẩn.

Giảm đau

Theo chuyên gia y tế, nhiệt do sóng ngắn tạo ra có khả năng ức chế các sợi dẫn truyền tín hiệu đau đến não bộ, hạn chế cơn đau lan rộng hoặc tái phát. Dòng năng lượng còn đẩy nhanh quá trình đào thải các chất chuyển hóa gây viêm, tăng cường tái hấp thụ dịch tiết tích tụ, giúp người bệnh không còn cảm giác bứt rứt hay khó chịu khi vận động.

Hỗ trợ chống viêm

Dưới tác động của các bước sóng cao tần, số lượng bạch cầu được tăng sinh về số lượng, đẩy nhanh tốc độ di chuyển của thực bào và tăng khả năng tiêu diệt vi khuẩn. Đặc điểm này đặc biệt có lợi với bệnh nhân bị viêm khớp, viêm gân hoặc tổn thương mô mềm.

Các bước sóng cao tần có khả năng ngăn ngừa, chống lại tình trạng viêm nhiễm xảy ra

Cải thiện hệ thần kinh vận động

Bên cạnh hiệu quả giảm đau, chống viêm, máy sóng ngắn trị liệu còn tác động tích cực lên hệ thần kinh vận động. Ví dụ như cải thiện tình trạng căng thẳng ở các dây thần kinh thực vật, tăng dẫn truyền dây thần kinh vận động, hỗ trợ người bệnh sớm lấy lại khả năng điều khiển cơ thể chủ động.

Ai có thể dùng máy sóng ngắn trị liệu?

Sóng ngắn trị liệu dù mang lại nhiều lợi ích như giảm đau, chống viêm hay khôi phục chức năng vận động. Thế nhưng không phải ai cũng phù hợp để thực hiện, liệu pháp chỉ đạt kết quả mong muốn khi áp dụng đúng tình trạng và tần số sóng.

Dưới đây là những trường hợp thường được bác sĩ chỉ định vật lý trị liệu bằng sóng ngắn:

Điều trị viêm nhiễm cơ xương khớp

Sóng ngắn thường được chỉ định với bệnh nhân gặp các vấn đề về viêm khớp vai, viêm khớp, viêm cơ, viêm bao hoạt dịch, viêm tủy xương hoặc viêm màng xương. Do nhiệt nội sinh có khả năng thúc đẩy tuần hoàn cục bộ, qua đó giảm sưng và làm lành nhanh vết thương.

Ứng dụng sóng ngắn trong điều trị các bệnh lý viêm nhiễm cơ xương khớp

Giảm đau do bệnh lý thần kinh và cơ xương khớp

Một số bệnh lý thần kinh, cơ xương khớp như đau cổ vai gáy, đau dây thần kinh ngoại biên cũng thường xem xét áp dụng trị liệu giảm đau và giãn cơ bằng sóng ngắn. Ngoài ra còn có người bị thoái hoá khớp, co cứng cơ và thoát vị đĩa đệm.

Hỗ trợ phục hồi hậu phẫu và điều trị nhiễm khuẩn

Sau phẫu thuật, người bệnh có thể gặp phải tình trạng sưng, phù nề hoặc đau nhức, khiến quá trình hồi phục không được thoải mái. Nhằm khắc phục tình trạng này, bác sĩ có thể được chỉ định thêm trị liệu bằng sóng ngắn, hỗ trợ tái tạo mô và lưu thông máu tại vùng tổn thương.

Trị liệu bằng sóng ngắn đối với bệnh nhân vừa trải qua phẫu thuật

Điều trị rối loạn thần kinh và tuần hoàn

Bệnh nhân rối loạn thần kinh thực vật hoặc tuần hoàn cục bộ có thể trị liệu, điều hoạt chức năng hoạt động bằng sóng ngắn. Tuy nhiên, cần được thực hiện và giám sát bởi chuyên gia, đảm bảo hiệu quả giảm căng thẳng và hạn chế phát sinh thêm tổn thương chức năng vận động.

Chống chỉ định sử dụng sóng ngắn trị liệu

Theo như thông tin chia sẻ ở trên, không phải mọi trường hợp đều phù hợp để trị liệu bằng sóng ngắn. Hai nhóm đối tượng chống chỉ định tuyệt đối và tương đối dưới đây sẽ giúp bạn có những hình dung rõ hơn.

Chống chỉ định tuyệt đối

Nhóm bệnh nhân dưới đây tuyệt đối không được thực hiện vật lý trị liệu hay phục hồi chức năng bằng sóng ngắn:

• Tiền sử tăng sản tổ chức, cơ thể đang có khối u ác tính.
• Trong cơ thể có thiết bị điện tử cấy ghép như máy tạo nhịp tim.
• Người bệnh lao chưa hồi phục hoàn toàn.
• Phụ nữ đang mang thai hoặc nghi ngờ mang thai.
• Người bệnh rối loạn đông máu như chậm đông hoặc khó đông.
• Người đang chảy máu, liên quan đến tình trạng chảy máu nội tạng.
• Người bệnh viêm khớp dạng thấp, viêm khớp biến dạng do tăng nhiệt khớp.

Chống chỉ định tuyệt đối với những nhóm đối tượng có thể trạng sức khỏe đặc biệt

Chống chỉ định tương đối

Những trường hợp dưới đây có thể xem xét trị liệu bằng sóng ngắn sau khi đủ điều kiện sức khoẻ. Tuy nhiên cần thực hiện dưới sự theo dõi chặt chẽ của chuyên gia y tế:

• Người cấy ghép kim loại trong cơ thể như đinh, nẹp, mảnh đạn. Trị liệu bằng sóng ngắn có thể dẫn đến tích điện, ảnh hưởng đến các mô xung quanh.
• Người mắc chứng rối loạn, mất cảm giác, gây khó nhận biết vấn đề quá nhiệt trong thời gian trị liệu.
• Người bệnh suy tim, rối loạn nhịp tim, viêm tắc mạch, nghẽn mạch, xơ vữa động mạch vành.
• Bệnh nhân nhiễm trùng cục bộ có thể điều trị bằng sóng ngắn với tần số và liều lượng thấp.
• Đánh giá kỹ lưỡng trước khi thực hiện với người có tiền sử hoặc dấu hiệu mẫn cảm quá mức với sóng ngắn.

Kết luận

Sóng ngắn trị liệu là một trong những phương pháp tiên tiến, được ứng dụng phổ biến trong lĩnh vực Vật lý trị liệu & Phục hồi chức năng. Bệnh viện Đa khoa Phương Đông hiện cũng đang triển khai kỹ thuật này song song với các phác đồ điều trị khác, ví dụ như điện xung, siêu âm trị liệu, kéo giãn cột sống,... nhằm tăng tín hiệu phục hồi ở người bệnh.