Xét nghiệm sinh hóa máu cho bà bầu giúp kiểm tra những gì? Tùy danh mục được chỉ định, xét nghiệm có thể giúp đánh giá đường huyết, chức năng gan, thận, các chất điện giải và tình trạng chuyển hóa của mẹ, từ đó hỗ trợ phát hiện những bất thường có thể ảnh hưởng đến thai kỳ. Tuy nhiên, không phải mẹ bầu nào cũng cần thực hiện cùng một danh mục xét nghiệm; bác sĩ sẽ cân nhắc dựa trên tuổi thai, tiền sử bệnh và tình trạng sức khỏe thực tế.
Xét nghiệm sinh hóa máu giúp đánh giá nhiều chỉ số liên quan đến hoạt động của các cơ quan và quá trình chuyển hóa trong cơ thể mẹ bầu. Tùy từng trường hợp, bác sĩ có thể chỉ định xét nghiệm đường huyết, các chỉ số liên quan đến gan, thận, điện giải hoặc protein máu để phát hiện những bất thường cần theo dõi và xử trí.
Cụ thể, xét nghiệm sinh hóa máu cho bà bầu có thể cung cấp thông tin về các vấn đề sau:
Xét nghiệm sinh hoá máu khi mang thai giúp kiểm tra và đánh giá các chỉ số chuyển hóa, chức năng cơ quan và tình trạng sức khỏe cụ thể của mẹ và thai nhi
Các chỉ số như AST, ALT, bilirubin và một số xét nghiệm chuyên biệt khác giúp bác sĩ đánh giá tình trạng tổn thương tế bào gan hoặc rối loạn gan mật. Tùy biểu hiện lâm sàng, bác sĩ có thể chỉ định thêm acid mật để tìm hiểu nguyên nhân ngứa nhiều khi mang thai, đặc biệt khi nghi ngờ ứ mật trong gan thai kỳ.
Những xét nghiệm này có ý nghĩa khi thai phụ có tiền sử bệnh gan, xuất hiện triệu chứng bất thường hoặc cần kiểm tra các biến chứng liên quan đến thai kỳ. Tuy nhiên, không phải tất cả chỉ số gan mật đều nằm trong gói xét nghiệm sinh hóa cơ bản. Một số chỉ số, chẳng hạn phosphatase kiềm (ALP), còn có thể tăng sinh lý trong giai đoạn cuối thai kỳ nên cần được diễn giải theo tuổi thai và bối cảnh lâm sàng.
>>> Xem thêm: Hướng dẫn cách đọc chỉ số xét nghiệm gan chuẩn xác
Xét nghiệm creatinin máu và ure có thể hỗ trợ bác sĩ đánh giá chức năng thận, phát hiện những dấu hiệu bất thường cần kiểm tra thêm. Việc theo dõi các chỉ số này đặc biệt có ý nghĩa với thai phụ mắc bệnh thận từ trước hoặc có nguy cơ gặp biến chứng liên quan đến chức năng thận trong thai kỳ.
Cần lưu ý, khi mang thai, lưu lượng máu đến thận và mức lọc cầu thận thay đổi khiến nồng độ creatinin máu thường thấp hơn so với trước khi mang thai. Vì vậy, kết quả cần được đối chiếu với khoảng tham chiếu phù hợp và tình trạng thực tế của người mẹ; không nên tự đánh giá chức năng thận chỉ dựa trên ngưỡng thông thường của người không mang thai.
Việc kiểm tra và đánh giá nguy cơ đái tháo đường thai kỳ là bước quan trọng giúp bảo vệ sức khỏe cho cả mẹ và thai nhi
Xét nghiệm glucose máu giúp kiểm tra nồng độ đường trong máu tại thời điểm lấy mẫu, qua đó hỗ trợ phát hiện tình trạng tăng đường huyết. Kết quả có thể là căn cứ để bác sĩ đánh giá nguy cơ đái tháo đường có từ trước hoặc chỉ định các xét nghiệm chuyên biệt nhằm chẩn đoán đái tháo đường thai kỳ.
Đái tháo đường thai kỳ có thể không gây triệu chứng rõ ràng nhưng vẫn làm tăng nguy cơ biến chứng cho mẹ và bé nếu không được phát hiện, kiểm soát phù hợp. Theo Trung tâm Kiểm soát và Phòng ngừa Dịch bệnh Hoa Kỳ (CDC), thai phụ thường được kiểm tra đái tháo đường thai kỳ trong khoảng tuần 24–28; người có nguy cơ cao có thể cần xét nghiệm sớm hơn.
Điều quan trọng là một lần xét nghiệm glucose máu thông thường không phải lúc nào cũng đủ để xác định hoặc loại trừ đái tháo đường thai kỳ. Tùy thời điểm và kết quả ban đầu, bác sĩ có thể chỉ định nghiệm pháp dung nạp glucose đường uống (OGTT) theo quy trình phù hợp.
>>> Xem thêm: Chỉ số tiểu đường thai kỳ bao nhiêu là nguy hiểm?
Tùy tình trạng sức khỏe, bác sĩ có thể yêu cầu xét nghiệm các chất điện giải như natri, kali hoặc clo để đánh giá sự cân bằng điện giải. Những chỉ số này có thể hữu ích khi thai phụ bị nôn nhiều, mất nước, có dấu hiệu rối loạn điện giải, mắc bệnh lý thận hoặc đang sử dụng một số loại thuốc cần theo dõi.
Bất thường điện giải nếu có cần được xem xét cùng triệu chứng, chế độ ăn uống, lượng dịch đưa vào cơ thể và các kết quả xét nghiệm khác. Không phải thai phụ nào cũng cần kiểm tra đầy đủ các chất điện giải trong mỗi lần khám thai.
Trong những trường hợp có chỉ định, xét nghiệm albumin, protein toàn phần hoặc các chỉ số chuyển hóa khác có thể giúp bác sĩ đánh giá thêm tình trạng dinh dưỡng, chuyển hóa và một số vấn đề sức khỏe liên quan.
Tuy nhiên, các chỉ số này không thể được sử dụng riêng lẻ để kết luận mẹ bầu có thiếu chất dinh dưỡng hay không. Chẳng hạn, nồng độ albumin có thể thay đổi do sự gia tăng thể tích huyết tương trong thai kỳ, ngoài những nguyên nhân liên quan đến dinh dưỡng hoặc bệnh lý. Bác sĩ cần kết hợp kết quả với chế độ ăn, diễn biến cân nặng, triệu chứng và các xét nghiệm liên quan để đưa ra nhận định phù hợp.
Lưu ý: Xét nghiệm sinh hóa máu thông thường không có chức năng xác định dị tật thai nhi. Mục tiêu chính của nhóm xét nghiệm này là đánh giá sức khỏe người mẹ và phát hiện một số bất thường về chuyển hóa hoặc chức năng cơ quan. Danh mục xét nghiệm sinh hóa máu không giống nhau ở mọi thai phụ. Bác sĩ sẽ cân nhắc tuổi thai, tiền sử bệnh, triệu chứng và các kết quả trước đó để lựa chọn chỉ số cần kiểm tra, thay vì yêu cầu tất cả thai phụ thực hiện một bộ xét nghiệm giống nhau.
Nếu một chỉ số chỉ lệch nhẹ so với khoảng tham chiếu được in trên phiếu xét nghiệm, thai phụ không nên vội kết luận bản thân mắc bệnh
Không phải mọi kết quả xét nghiệm sinh hóa máu bất thường đều đồng nghĩa với bệnh lý nguy hiểm hoặc ảnh hưởng đến thai nhi. Một số chỉ số có thể thay đổi do những biến đổi sinh lý trong thai kỳ, trong khi những bất thường khác có thể liên quan đến bệnh lý gan, thận, rối loạn đường huyết hoặc biến chứng sản khoa cần được theo dõi và xử trí kịp thời.
Để đánh giá mức độ nguy hiểm, bác sĩ cần xem xét chỉ số tăng hay giảm, mức độ sai lệch, tuổi thai, triệu chứng hiện tại và các kết quả xét nghiệm liên quan. Theo tổng quan đăng trên Obstetric Medicine, những thay đổi sinh lý khi mang thai có thể làm thay đổi khoảng tham chiếu của nhiều xét nghiệm sinh hóa, do đó cần thận trọng khi diễn giải kết quả theo ngưỡng dành cho người không mang thai.
Thông thường, không có một mốc tuần thai cố định áp dụng cho tất cả các xét nghiệm sinh hóa máu. Thời điểm thực hiện phụ thuộc vào mục đích kiểm tra, tuổi thai, tiền sử bệnh, triệu chứng và kết quả khám thai trước đó. Một số xét nghiệm được cân nhắc ngay từ lần khám đầu tiên, trong khi những xét nghiệm khác chỉ cần thực hiện khi xuất hiện yếu tố nguy cơ hoặc nghi ngờ bất thường.
Theo Hiệp hội Sản phụ khoa Hoa Kỳ (ACOG), các xét nghiệm trong thai kỳ được bố trí theo từng giai đoạn nhằm phát hiện những vấn đề có thể ảnh hưởng đến sức khỏe của mẹ và thai nhi. Tuy nhiên, cần phân biệt xét nghiệm sinh hóa máu với công thức máu, xét nghiệm nhóm máu, sàng lọc bệnh truyền nhiễm và các xét nghiệm chuyên biệt khác. Mỗi nhóm có mục đích và thời điểm thực hiện riêng.
Vậy xét nghiệm sinh hoá máu khi mang thai ở đâu? Thực tế, hầu hết các cơ sở y tế uy tín đều có khoa xét nghiệm để bà bầu thực hiện. Tuy nhiên, nếu bạn chưa đưa ra được sự lựa chọn cuối cùng, có thể cân nhắc tới xét nghiệm sinh hoá máu tại Bệnh viện Đa khoa Phương Đông. Tại đây có thể đáp ứng được các tiêu chuẩn về cơ sở vật chất hiện đại, phòng lab đạt tiêu chuẩn ISO, không gian xanh tươi mát cùng đội ngũ bác sĩ giàu kinh nghiệm trong thăm khám và điều trị sẽ đưa cho bạn những lời khuyên hữu ích trong thai kỳ. Mọi thông tin liên hệ cần được giải đáp, vui lòng liên hệ qua hotline 1900 1806, bộ phận tư vấn sẽ tiếp nhận và hỗ trợ nhanh chóng.
Hệ thống phòng xét nghiệm hiện đại tại BVĐK Phương Đông
Để đảm bảo kết quả xét nghiệm chính xác và tránh ảnh hưởng đến quá trình chẩn đoán, bà bầu cần chuẩn bị kỹ lưỡng trước khi thực hiện xét nghiệm máu. Dưới đây là một số lưu ý cần biết:
Sau khi lấy máu, thai phụ có thể ăn uống trở lại như bình thường. Nếu xuất hiện cảm giác mệt, hơi chóng mặt, mẹ bầu nên ngồi nghỉ và thông báo với nhân viên y tế để được hỗ trợ.
Xét nghiệm sinh hóa máu cho bà bầu cung cấp những dữ liệu quan trọng để đánh giá sức khỏe của mẹ bầu và phát hiện một số rối loạn cần can thiệp trong thai kỳ. Để đảm bảo kết quả có ý nghĩa, mẹ nên thực hiện xét nghiệm theo chỉ định, đồng thời kết hợp khám thai và các sàng lọc cần thiết. Bác sĩ sẽ căn cứ vào kết quả cùng tình trạng lâm sàng để tư vấn hướng theo dõi và chăm sóc phù hợp, giúp mẹ chủ động bảo vệ sức khỏe của bản thân và thai nhi.
Xét nghiệm sinh hóa máu cho bà bầu giúp đánh giá đường huyết, chức năng gan, thận,... từ đó hỗ trợ phát hiện những bất thường có thể ảnh hưởng...
